Νέα Παραρτημάτων | ΠΕΑΕΑ-ΔΣΕ

ΗΜΕΡΙΔΑ ΠΕΑΕΑ – ΔΣΕ ΓΙΑ ΤΙΣ ΓΕΡΜΑΝΙΚΕΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΙΣ Ανεξόφλητο χρέος στο λαό, απαίτηση η καταβολή τους!

admin Νέα Παραρτημάτων 15 Μαΐου, 2025

Το μείζον ζήτημα της διεκδίκησης των γερμανικών αποζημιώσεων βρέθηκε στο επίκεντρο της εξαιρετικά ενδιαφέρουσας ημερίδας που διοργάνωσε το απόγευμα της Τετάρτης 14 Μαΐου, η ΠΕΑΕΑ – ΔΣΕ, παρουσία πλήθους κόσμου, ενταγμένης στο πλαίσιο της δράσης της για τη συμπλήρωση 80 χρόνων από τη Μεγάλη Αντιφασιστική Νίκη των Λαών.

Η ημερίδα έκλεισε έναν κύκλο δραστηριοτήτων όλου του προηγούμενου χρόνου που περιλάμβανε κεντρική εκδήλωση, συγκεντρώσεις και συσκέψεις, εξορμήσεις, συλλογή υπογραφών, δραστηριότητα που είχε απήχηση και συνάντησε το ενδιαφέρον και την αποδοχή ανθρώπων κάθε ηλικίας.

Η κεντρική εισήγηση έγινε από την πρόεδρο της κεντρικής διοίκησης της ΠΕΑΕΑ-ΔΣΕ Τούλα Μητσέα. Ακολούθησαν παρεμβάσεις από:

– Τον Νίκο Παπαγεωργάκη, ιστορικό, υπεύθυνο του Επιμορφωτικού Κέντρου «Χαρίλαος Φλωράκης» με θέμα «Τι πλήρωσαν ΟΔΓ και Λαϊκή Δημοκρατία της Γερμανίας. Τι πλήρωσε στην Ελλάδα η ΟΔΓ και τι λέει σήμερα»

– Tον Γιώργο Μαργαρίτη, καθηγητή Σύγχρονης Ιστορίας του Τμήματος Πολιτικών Επιστημών του ΑΠΘ με θέμα «Οι οφειλόμενες γερμανικές υποχρεώσεις και η “αλλαγή” της Ιστορίας»,

– Τον Νότη Μαριά, πρώην ανεξάρτητο ευρωβουλευτή και βουλευτή Ηρακλείου, καθηγητή Θεσμών της ΕΕ στο Πανεπιστήμιο Κρήτης με θέμα «80 χρόνια από τη Διάσκεψη του Πότσνταμ: Οι πολεμικές επανορθώσεις – αποζημιώσεις και οι διεθνείς οργανισμοί»,

– Τη Φιλιώ Τόλια, διδάκτορα Ιστορικό, συνεργάτη του Τμήματος Ιστορίας της ΚΕ του ΚΚΕ με θέμα «Το Ελληνογερμανικό Ταμείο για το Μέλλον, τα προγράμματα και οι στόχοι του. Το νήμα που τα συνδέει με το ιστορικό παρελθόν της Γερμανίας»,

– Τον Διονύση Δρόσο, ομότιμο καθηγητή του Τμήματος Πολιτικών Επιστημών του ΑΠΘ με θέμα «Η ηθική υποχρέωση της Γερμανίας για την αποκατάσταση των εγκλημάτων σε βάρος του λαού»,

– Τον Λευτέρη Νικολάου – Αλαβάνο, ευρωβουλευτή του ΚΚΕ με θέμα «Η δράση του ΚΚΕ στο πλαίσιο της ΕΕ για τις πολεμικές επανορθώσεις – αποζημιώσεις» και

– Την Διαμάντω Μανωλάκου, βουλευτή του ΚΚΕ με θέμα «Το πόρισμα της Βουλής και η αξία του».

Παραβρέθηκαν αντιπροσωπείες του ΠΑΜΕ με επικεφαλής τον Σπ. Κωνσταντά, της ΠΕΚΑΜ με επικεφαλής την Μ. Οργέττα, της ΟΓΕ, με επικεφαλής την Χρ. Σκαλούμπακα.

Την εκδήλωση παρακολούθησε πολυμελής αντιπροσωπεία της ΚΕ του ΚΚΕ αποτελούμενη από τα μέλη του ΠΓ της ΚΕ του Κόμματος Ελένη Μπέλλου και Λουίζα Ράζου καθώς και τα μέλη της ΚΕ Δημήτρη Γόντικα, Στέφανο Λουκά και Χριστίνα Σκαλούμπακα.

Στην εισήγηση μεταξύ άλλων τονίστηκε πως «80 χρόνια μετά παραμένουν ανεκπλήρωτες οι δίκαιες αξιώσεις του λαού μας για τις πολεμικές επανορθώσεις- αποζημιώσεις, τις οποίες οφείλει η Γερμανία για όσα προξένησε η εγκληματική ναζιστική δράση. Είναι χρέη προς το λαό μας (…) Πρόκειται για διεθνές ζήτημα, αφού οι πολεμικές αποζημιώσεις επιβλήθηκαν από τη Διεθνή Διάσκεψη των Παρισίων το 1946 για να επουλώσουν τις τεράστιες πληγές που άνοιξε στους λαούς ο Β΄ΠΠ (…) Η Γερμανία θεωρεί ότι αυτές οι οφειλές έχουν παραγραφεί γιατί η διαδικασία στη Μόσχα δεν ήταν διεθνής συνδιάσκεψη. Αρνείται να πληρώσει τα χρέη της και προβάλλει ψευδώς ότι απέναντι στην Ελλάδα έχει εκπληρώσει την υποχρέωση (…) το θέμα των γερμανικών πολεμικών οφειλών είναι ανοιχτό και είναι καθαρά θέμα πολιτικής βούλησης. Η διεκδίκηση για την υλική επανόρθωση είναι ευθύνη και αρμοδιότητα της ελληνικής κυβέρνησης απέναντι στη γερμανική πλευρά.

(…) Οι αστικές κυβερνήσεις είναι με τη δέσμευση για την προώθηση των κοινών συμφερόντων των αστικών τάξεων των δύο χωρών, στο πλαίσιο των συμμαχικών τους σχέσεων στο ΝΑΤΟ και την ΕΕ. Ετσι η διεκδίκηση των γερμανικών επανορθώσεων από όλες τις ελληνικές κυβερνήσεις παραμένει ανέξοδος διακηρυκτικός στόχος, που διατυπώνεται από πολιτικούς παράγοντες κατά καιρούς.

Μόνο το ΚΚΕ και η ΠΕΑΕΑ-ΔΣΕ έχουν αδιάκοπη διεκδικητική δράση διαχρονικά, με αλλεπάλληλες πολύμορφες παρεμβάσεις στην ελληνική Βουλή και το Ευρωκοινοβούλιο».

Στην εισήγηση γίνεται ειδική αναφορά στην διαστρέβλωση της ιστορίας για την οποία σημειώνεται ότι «συκοφαντούν τον μεγαλειώδη απελευθερωτικό, ταξικό αγώνα για να σπέρνουν απογοήτευση. Για να βρίσκει έδαφος η λογική “του τίποτα δεν μπορεί να αλλάξει”», στηλιτεύεται η προσπάθεια από γερμανικές και ελληνικές κυβερνήσεις «να θολώσουν την ιστορική μνήμη, πράγμα που αποτελεί προϋπόθεση για να προωθείται η αντιλαϊκή πολιτική, η πολεμική προετοιμασία και η εμπλοκή στον ιμπεριαλιστικό πόλεμο» μέσα από πρωτοβουλίες όπως το «Ελληνογερμανικό Ταμείο για το Μέλλον» ή το «Ελληνογερμανικό Ίδρυμα Νεολαίας», το Πρόγραμμα «Μνήμες Κατοχής» στοχεύει και αυτό στην παραχάραξη της Ιστορίας μέσα από τη διδακτική ύλη στα σχολεία.

Και καταλήγει «Σήμερα, σε ένα κόσμο που φλέγεται … ο λαός μας πρέπει να επαγρυπνεί και να παρεμβαίνει αποφασιστικά για την απεμπλοκή της χώρας από τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο. Για να κλείσουν οι ΝΑΤΟικές Βάσεις, να επιστρέψουν τα ελληνικά στρατεύματα που δρουν εκτός συνόρων, για την έξοδο της Ελλάδας από ΝΑΤΟ και ΕΕ, τους ιμπεριαλιστικούς οργανισμούς της φτώχειας, των κρίσεων και των πολέμων. 80 χρόνια μετά από το έπος της Αντιφασιστικής Νίκης των Λαών γίνεται φανερό ότι η διέξοδος από τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο δεν είναι η επιλογή ιμπεριαλιστικού στρατοπέδου. Η διέξοδος είναι ο αγώνας για την ήττα της εγχώριας και κάθε ξένης αστικής τάξης. Είναι το άνοιγμα του δρόμου για την ανατροπή της αστικής εξουσίας, του απάνθρωπου καπιταλισμού. Είναι η πάλη για ένα σοσιαλιστικό μέλλον, όπου η κάλυψη των ανθρώπινων αναγκών θα είναι ο σκοπός οργάνωσης της οικονομίας και της κοινωνίας».

Το ΚΚΕ θα επιμένει και θα αναδεικνύει το θέμα πολύμορφα

Ο Ν. Παπαγεωργάκης

Ο Ν. Παπαγεωργάκης υπογράμμισε πως «οποιαδήποτε συμφωνία υπογράφουν οι καπιταλιστές αποτελεί μόνο ένα στιγμιαίο συμβιβασμό, τον οποίο η κάθε πλευρά θα προσπαθεί ανάλογα με τις διεθνείς συνθήκες, το συσχετισμό δυνάμεων και την ισχύ της, να τον τροποποιεί προς όφελος της. Αυτό ισχύει και στις διεθνείς συμβάσεις είτε για τις καταδίκες των πολεμικών επιθέσεων, είτε για τις λεγόμενες πολεμικές επανορθώσεις. Το μόνο που μπορεί να τους βάλει φρένο είναι ένας παλλαϊκός ξεσηκωμός. Εως τότε αυτό που μπορούμε να κάνουμε είναι να κρατάμε το θέμα στην επικαιρότητα για να μην ξεχαστεί».

Ο Γ. Μαργαρίτης, ο οποίος δεν παραβρέθηκε, αλλά διαβάστηκε η παρέμβασή του σημείωσε σκωπτικά «Η τραγική για τον λαό μας περίοδος της Κατοχής, οι αιματηροί αγώνες του ενάντια στον κατακτητή, αποσιωπώνται και διασύρονται – είτε ποτέ δεν υπήρξαν, είτε μάλλον αποτελούν “εγκλήματα πολέμου” (…) Μην απορρήσει κανείς εάν, μετά από λίγα χρόνια, η Γερμανία ζητήσει πολεμικές επανορθώσεις από την Ελλάδα. Στα γερμανικά στρατιωτικά νεκροταφεία της τελευταίας “φιλοξενούνται” 16.000 Γερμανοί κατακτητές. Από αυτούς οι πέντε με έξι χιλιάδες “έπεσαν θύματα” της Αντίστασης, του Ελληνικού Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού, του ΕΛΑΣ (…) Σε τελευταία ανάλυση οι ισχυροί του κόσμου μας υπαγορεύουν συνήθως το περίφημο Διεθνές Δίκαιο και το Δίκαιο του Πολέμου σύμφωνα με τις εκάστοτε δικές τους ανάγκες.

Για εμάς τους “παρακατιανούς” το δίκιο του λαού μας απαιτεί την καταβολή πολεμικών επανορθώσεων για την εισβολή, την Κατοχή και τα δεινά που προκάλεσε η Γερμανία στην Ελλάδα. Δεν θα το ξεχάσουμε, δεν θα το συμψηφίσουμε, δεν θα το ευτελίσουμε σε “αμοιβαίο τραύμα”. Με κάτι τέτοια ας ασχοληθούν οι απόγονοι των δωσιλόγων – φαίνεται πως αρκετοί από αυτούς κυκλοφορούν ανάμεσά μας, ειδικά στον ακαδημαϊκό χώρο».

Η Διαμάντω Μανωλάκου επισήμανε πως στο ΚΚΕ «εδώ και δεκαετίες δε σταματήσαμε με ερωτήσεις, επερωτήσεις, επίκαιρες ερωτήσεις να το θέτουμε προς όλες τις κυβερνήσεις και να κρατάμε σε επικαιρότητα το ζήτημα. Πάντα βάζαμε από την αρχή το κύριο ερώτημα τι σχέδιο έχει η κυβέρνηση για να αντιμετωπίσει το πρόβλημα και ποια είναι η συγκεκριμένη πρόταση της», στηλιτεύοντας τη στάση διαχρονικά των αστικών ελληνικών κυβερνήσεων και τη μη διεκδίκηση των επανορθώσεων – αποζημιώσεων από τη Γερμανία προκειμένου να μην διαταραχθούν οι συμμαχίες της που συνδέονται με την εξυπηρέτηση των συμφερόντων της και τόνισε ότι «το ΚΚΕ θα επιμένει και θα αναδεικνύει το θέμα πολύμορφα, μέσα και έξω από τη Βουλή και την Ευρωβουλή, θέτοντας το θέμα της διεκδίκησης ως λαϊκή απαίτηση».

Ο Λευτέρης Νικολάου – Αλαβάνος αναφέρθηκε στη συμβολή και της Ευρωκοινοβουλευτικής Ομάδας του ΚΚΕ σε ότι αφορά στις διεκδικήσεις των αποζημιώσεων και επανορθώσεων από τη Γερμανία, στηλιτεύοντας την υποκρισία του ευρωκοινοβουλίου που εκδίδει κάθε μήνα ψηφίσματα – πολεμικά ανακοινωθέντα που ζητάνε νίκη του ευρωατλαντικού στρατοπέδου στον ιμπεριαλιστικό πόλεμο στην Ουκρανία, απαιτώντας για εκεί πολεμικές αποζημιώσεις από τη Ρωσία αλλά δηλώνει αναρμόδιο για τις οφειλές ενός κράτους – μέλους της ΕΕ σε ένα άλλο, από τις ναζιστικές θηριωδίες της φασιστικής κατοχής στη Ελλάδα, που απορρέουν από διεθνείς συμβάσεις.

Και κατέληξε υπογραμμίζοντας πως «ως Ευρωκοινοβουλευτική ομάδα του ΚΚΕ θα συνεχίσουμε να συμβάλουμε με πολύμορφες πρωτοβουλίες για την διεκδίκηση των αποζημιώσεων (…) Συνεχίζουμε το αμέσως επόμενο διάστημα με άλλο ένα σημαντικό βήμα, αυτό της πάλης για την επιστροφή των κλεμμένων από τους Ναζί αρχαιολογικούς θησαυρούς, χιλιάδες από τους οποίους βρίσκονται σε Γερμανικά Μουσεία. Πρόκειται για μία πρωτοβουλία που βρίσκεται σε εξέλιξη, και για την οποία έχουμε ήδη απευθυνθεί στην UNESCO, ώστε να συμβάλουμε με όλες μας τις δυνάμεις στην ανάδειξη του σοβαρότατου αυτού ζητήματος, στο πλάι της ΠΕΑΕΑ-ΔΣΕ».

Επίκαιρο όσο ποτέ ζήτημα

Ο Νότης Μαριάς αναφέρθηκε στις φρικτές συνέπειες της γερμανικής κατοχής για την Ελλάδα και το λαό, στηλίτευσε την προκλητική στάση της Γερμανίας που ισχυρίζεται ότι δήθεν το θέμα των πολεμικών επανορθώσεων έχει κλείσει, αλλά και την προκλητική υποκρισία και διγλωσσία της ΕΕ και των οργάνων της που ενώ αξιώνουν αποζημιώσεις από τη Ρωσία για την Ουκρανία ταυτόχρονα θεωρούν ότι οι οφειλές της Γερμανίας στην Ελλάδα δεν εμπίπτουν στην αρμοδιότητες της ΕΕ.

Όπως τόνισε «σε κάθε περίπτωση για την Ελλάδα το ζήτημα της διεκδίκησης των γερμανικών αποζημιώσεων αποτελεί ένα επίκαιρο όσο ποτέ εθνικό θέμα για το οποίο οφείλουμε να εντείνουμε τις προσπάθειές μας. Δυστυχώς όμως για άλλη μια φορά η κυβέρνηση δεν έπραξε το αυτονόητο. Δηλαδή την εγγραφή των γερμανικών αποζημιώσεων στον κρατικό προϋπολογισμό έτους 2025».

Ο Διονύσης Δρόσος επισήμανε πως «το ζητούμενο είναι η συστηματική και αδιάλειπτη προβολή των συνεκτικά δομημένων και επιστημονικά τεκμηριωμένων αξιώσεων σε στοχευμένο διεθνές κοινό και με διαφοροποιημένες μορφές αναλόγως του κοινού και του μέσου, προς οικοδόμηση συμμαχιών, αλλά και διεύρυνση των ερεισμάτων εντός της Γερμανίας, μέχρις ότου ο κατάλληλος συσχετισμός δύναμης επιτρέψει στην ηθική αξίωση να αποκτήσει αποτελεσματικό βάρος. Αυτό ασφαλώς, υπό την προϋπόθεση πως ο πολιτικός κόσμος της χώρας έχει την πραγματική βούληση να αναλάβει αυτόν τον αγώνα. Αυτό όμως είναι ένα άλλο κεφάλαιο που αφορά την ευθύνη της ελληνικής πολιτείας αυτή τη φορά, απέναντι στους πολίτες της που εξοντώθηκαν απλώς επειδή έτυχε να κατοικούν στο σπίτι τους, στην πατρίδα τους, στη χώρα τους, την οποία οι Ναζιστές θέλησαν να υποτάξουν και να αξιοποιήσουν ως χρήσιμο σε αυτούς γεωστρατηγικό χώρο».

Δε μπορεί να υπάρξει συμφιλίωση με τα εγκλήματα και την ιδεολογία του γερμανικού ιμπεριαλισμού

Η Φιλιώ Τόλια αναφέρθηκε εκτενώς στις προσπάθειες διαστρέβλωσης της ιστορίας με την εξίσωση φασισμού και κομμουνισμού, την απαγόρευση ΚΚ και την ποινικοποίηση της κομμουνιστικής ιδεολογίας ενώ ταυτόχρονα με την ανοιχτή στήριξη της ΕΕ δρουν σε σειρά κρατών μελών της φασιστικές ομάδες, ηρωοποιούνται συνεργάτες των ναζί. Όπως τόνισε στην Ελλάδα τέτοιου είδους διαστρέβλωση της ιστορίας δεν γίνεται πιστευτή για αυτό επινοούνται διάφορα προσαρμοσμένα ευτελή χρηματοδοτούμενα προγράμματα «συμφιλίωσης». «Δε μπορεί και δεν πρέπει να υπάρξει συμφιλίωση με τα εγκλήματα και την ιδεολογία του γερμανικού ιμπεριαλισμού» κατέληξε.

Παρέμβαση έκανε ο Μιχάλης Παπανικολάου, ιστορικός, για το θέμα των κλεμμένων αρχαιοτήτων τονίζοντας πως «η ΠΕΑΕΑ-ΔΣΕ, δεκαετίες τώρα, βάζει το ζήτημα των κλεμμένων αρχαιοτήτων στην προμετωπίδα των διεκδικήσεων των Γερμανικών Αποζημιώσεων. Οι αρχαιότητες είναι η πολιτιστική κληρονομιά του ελληνικού λαού, είναι η κληρονομιά που θα αφήσουμε στα παιδιά μας. Έχουμε χρέος να κάνουμε ό,τι περνάει από το χέρι μας έτσι ώστε τα κλεμμένα να επιστρέψουν στον τόπο που δημιουργήθηκαν και να γίνουν κτήμα όχι μόνο του λαού μας αλλά και όλων των ανθρώπων που επισκέπτονται την χώρα μας».

Για το ελληνογερμανικό Ταμείο Νεολαίας μίλησε η Τριανταφυλλιά Κωστοπούλου επισημαίνοντας τον κίνδυνο χειραγώγησης της νεολαίας. Όπως είπε ««η έμφαση στη συνεργασία των νέων, χωρίς την αναγνώριση της ιστορικής αλήθειας, προωθεί μια “τεχνητή” συμφιλίωση που αποφεύγει τις ευθύνες του παρελθόντος. Η προσέγγιση του Ιδρύματος, που παρουσιάζει τον πόλεμο και την κατοχή ως μια περίοδο γενικευμένης οδύνης, με έμφαση στη συμφιλίωση χωρίς δικαιοσύνη, είναι προβληματική, δίνει την εντύπωση ότι όλοι υπέφεραν εξίσου – μία επικίνδυνη εξίσωση θυτών και θυμάτων. Η αληθινή ειρηνική συμβίωση των λαών δεν μπορεί να στηριχθεί σε ημιτελείς αφηγήσεις, απαιτεί την ανάληψη ευθυνών, ώστε το “ποτέ ξανά” να αποκτήσει νόημα και να γίνει πράξη.

Η ΠΕΑΕΑ-ΔΣΕ και το ΚΚΕ έχουν την εμπειρία και τα εφόδια να αναδείξουν και να μεταφέρουν την ιστορική αλήθεια στις νέες γενιές», επεσήμανε.

Η ΕΠΟΝ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΡΟΣΦΥΓΙΑ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ ΖΟΡΜΠΑΛΑ Μέρος 1ο

admin Νέα Παραρτημάτων 14 Μαΐου, 2025

Με τη λήξη του εμφυλίου πολέμου, κάπου 100 χιλιάδες Έλληνες -άνδρες και γυναίκες, ηλικιωμένοι, νέοι και παιδιά- αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τα χώματα που γεννήθηκαν και να καταφύγουν στο εξωτερικό και κύρια στις ανατολικές χώρες της Ευρώπης, που τους δέχτηκαν με αληθινή αγάπη και στοργή.

Και εκεί στην ξενιτειά, που βρέθηκαν χωρίς τη θέλησή τους και χωρίς να έχουν ιδιοτελείς επιδιώξεις, οι Έλληνες δημοκράτες συνέχισαν με άλλους τρόπους τις ένδοξες παραδόσεις της Εθνικής Αντίστασης. Δείχνοντας τους στενούς δεσμούς τους, μ’ αυτές τις παραδόσεις, φρόντισαν από την πρώτη στιγμή της αναγκαστικής προσφυγιάς τους να διατηρήσουν αλώβητα τα ιδανικά τους και να εκδηλώσουν την αγάπη τους προς την πατρίδα τους και το λαό της. Κινούμενοι από την αφοσίωσή τους στην κοινωνική πρόοδο και την ετοιμότητα να προσφέρουν τις γνώσεις και τις νέες εμπειρίες τους στον τόπο τους, άρχισαν από τις πρώτες μέρες να καταβάλουν τεράστιες προσπάθειες για να μάθουν τη γλώσσα της χώρας που τους φιλοξενούσε, να αποκτήσουν επαγγελματική ειδίκευση και να μορφωθούν ποικιλότροπα.

Σε αυτή τη νέα εξόρμηση, όπως και παλιότερα, ξεχώρισαν οι χιλιάδες ΕΠΟΝίτες κι ΕΠΟΝίτισσες, που με όλα τα μέσα είχαν πολεμήσει στα χώματά τους για το δίκιο και την προκοπή της Πατρίδας και είδαν την προσφυγιά σαν μια σοβαρή ευκαιρία να μάθουν όσα δεν μπορούσαν να μάθουν στην Ελλάδα για να γίνουν πιο χρήσιμοι για το μέλλον της

Κοντά σ’ αυτούς ακολούθησαν τα 20 χιλιάδες περίπου Ελληνόπουλα, που στάλθηκαν σ’ αυτές τις χώρες από το Δημοκρατικό Στρατό Ελλάδας, για να σωθούν από τους βομβαρδισμούς και τις αρπαγές της τότε βασίλισσας Φρειδερίκης, για να γλιτώσουν τα γνωστά «αναμορφωτήριά» της, που δημιούργησε στα διάφορα ξερονήσια στην περίοδο του εμφυλίου πολέμου.

Για χρόνια πολλά η προπαγάνδα της ντόπιας και ξένης αντίδρασης σκόρπισε τις πιο ασύστατες ψευδολογίες για τους Έλληνες πολιτικούς πρόσφυγες και το λεγόμενο «παιδομάζωμα».

Μίλησαν για Έλληνες πολιτικούς κρατούμενους στα νέα στρατόπεδα της Ανατολικής Γερμανίας, της Σοβιετικής Ένωσης και των άλλων ανατολικών χωρών, για διώξεις σε βάρος τους, για πείνα και δυστυχία, για το ότι στις χώρες αυτές τα παιδιά της Ελλάδας μετατρέπονταν σε «γενίτσαρους».

Η αλήθεια, όμως, γρήγορα ή αργά πάντα θριαμβεύει. Έτσι και η πραγματικότητα για τους Έλληνες πολιτικούς πρόσφυγες αποδείχτηκε τελείως διαφορετική. Σιγά-σιγά ωρίμασαν και οι καιροί για να προστεθεί δίπλα στην ένδοξη απελευθερωτική ιστορία της ΕΠΟΝ και το τιμητικό έργο της στα κατοπινά χρόνια της αναγκαστικής ξενιτειάς και της προσφυγιάς.

Η φροντίδα για τους Έλληνες πολιτικούς πρόσφυγες που κατέφυγαν στις ανατολικές χώρες, άρχισε από τις 25 περίπου χιλιάδες τα μικρότερα παιδιά που είχαν σταλεί εκεί πριν να τελειώσει ο εμφύλιος πόλεμος. Τα παιδιά αυτά προέρχονταν κύρια από τις βόρειες περιοχές της χώρας, αλλά και από την Κεντρική Ελλάδα – τη Θεσσαλία και τη Ρούμελη. Είχαν μεταφερθεί το 1948-49 στις ανατολικές χώρες ύστερα από παρακλήσεις των γονιών και στενών συγγενών τους. Γι’ αυτό και αργότερα -το 1950- μετά το τέλος του εμφυλίου, όσα ζητήθηκαν από τους δικούς τους (κάπου 5 χιλιάδες), με τη βοήθεια και της Ελληνικής Επιτροπής βοήθειας στο παιδί (ΕΒΟΠ), που είχε Πρόεδρό της τον καθηγητή του Πανεπιστημίου της Αθήνας Πέτρο Κόκαλη και μέλη της Έλληνες εκπαιδευτικούς και στελέχη της ΕΠΟΝ, επέστρεψαν στην Ελλάδα.

Στην μετακίνηση και την πρώτη περίθαλψη των παιδιών, που ήταν από 8 χρόνων ως 16, σοβαρό ρόλο έπαιξε η Εκτελεστική Επιτροπή της Βαλκανικής Νεολαίας, που με πρόταση της ΕΠΟΝ ανέλαβε στις αρχές του 1948 την υποδοχή και τακτοποίηση 12 χιλιάδων Ελληνόπουλων. Αργότερα, την ίδια φροντίδα για την παραλαβή των παιδιών της Ελλάδας την ανέλαβαν οι οργανώσεις νεολαίας της κάθε χώρας της Ανατολικής Ευρώπης και ο Ερυθρός Σταυρός. Έτσι, ως τα μέσα του 1949, ο αριθμός των παιδιών που εγκαταστάθηκαν σ’ αυτές τις χώρες έφτασαν τις 25 χιλιάδες για να μειωθεί το 1950 στις 20 περίπου χιλιάδες.

Σε κάθε χώρα που μεταφέρονταν τα παιδιά αυτά, τα περίμεναν στα σύνορα αντιπροσωπείες της ντόπιας νεολαίας και του Ερυθρού Σταυρού, τα περιποιούνταν, τα φίλευαν με γλυκά και αναμνηστικά και με τραγούδια τα συνόδευαν στους ξενώνες. Μαζί με τους ξένους, από τις πρώτες μέρες άρχισαν την επιμέλεια των παιδιών και ΕΠΟΝίτικα στελέχη και Έλληνες εκπαιδευτικοί.

Τα ελληνόπουλα εγκαταστάθηκαν στα καλύτερα εξοχικά κτίρια αυτών των χωρών. Στην Ανατολική Γερμανία, τους διέθεσαν 17 από τις πιο όμορφες βίλες κοντά στη Δρέσδη, δυο μέγαρα με κήπους, με αίθουσες πολιτισμού κλπ. στη Λειψία και άλλες εξοχικές επαύλεις σε διάφορες περιοχές.” Στη Ρουμανία, τα εγκατέστησαν στα λαμπρά εξοχικά της Σινάιας, στην Τσεχοσλοβακία στο Κάρλοβι Βάρυ και σε ανάλογες εξοχές των άλλων χωρών.

Η πρώτη μέριμνα ήταν για την υγεία αυτών των παιδιών που βρίσκονταν σε άσχημη κατάσταση. Ύστερα από ιατρικές εξετάσεις, αποδείχτηκε πως το 26% των προσφυγόπουλων έπασχαν από πνευμονικές παθήσεις, 17,5% από βρογχικά, 14% από ψώρα, 21,5% από ρευματικά και άλλες αρρώστιες.

Γι’ αυτό και οι χώρες που τα φιλοξενούσαν διέθεσαν τους ανάλογους γιατρούς για την περίθαλψή τους και, παρά τις στερήσεις που δοκίμαζαν οι ίδιες, τους εξασφάλισαν ενισχυμένη διατροφή με γάλα, βούτυρο κλπ., τον κατάλληλο ρουχισμό και την ανάλογη ψυχαγωγία.

Δίπλα στους ξένους, τα Ελληνόπουλα της προσφυγιάς είχαν σαν συμπαραστάτες τους την ΕΒΟΠ, την ΕΠΟΝ, τα Αετόπουλα και την Πανελλήνια Δημοκρατική Ένωση Γυναικών (ΠΔΕΓ). Οι οργανώσεις αυτές με τα παραρτήματά τους σε κάθε χώρα και σε κάθε παιδικό σταθμό βοηθούσαν ποικιλότροπα στην καθοδήγηση των παιδιών, στο να μάθουν τα παιδιά την ξένη γλώσσα, αλλά και να μην αποκοπούν από τις ελληνικές παραδόσεις. Σε αυτή την προσπάθεια, ξεχωριστός ήταν ο ρόλος της ΕΠΟΝ. Όπως έγραφε ένα ΕΠΟΝίτικο στέλεχος της προσφυγικής οργάνωσης της Ρουμανίας -ο Α. Ραφαηλίδης: «η ΕΠΟΝ έμαθε τα παιδιά να τραγουδούν τα ελληνικά τραγούδια και να χορεύουν τους ελληνικούς χορούς. Γέμισε τις καρδιές τους με την αγάπη και το σεβασμό προς την πατρίδα και τους εθνικούς λαϊκούς αγώνες. Τα δίδαξε τα πρώτα απλά μαθήματα για την κοινωνία. Έβαλε στην ψυχή τους την αγάπη για το άσπρο περιστέρι της Ειρήνης και της Φιλίας των Λαών».

Ξεχωριστή ήταν η φροντίδα για τη διαπαιδαγώγηση και τη μόρφωση γενικά των παιδιών από τις χώρες που τα φιλοξένησαν και τις αντίστοιχες ελληνικές οργανώσεις.

Τα παιδιά που στάλθηκαν στις ανατολικές χώρες της Ευρώπης στην πλειοψηφία τους -από τα 60 ως τα 80%- ήταν τελείως αγράμματα, τα 17,5% είχαν περάσει την πρώτη Δημοτικού και τα 14% τη δεύτερη. Σπάνιες ήταν οι περιπτώσεις που μερικά απ’ αυτά είχαν φοιτήσει στο Γυμνάσιο.

Γι’ αυτό και από τις πρώτες μέρες τα μεγαλύτερα τα έβαλαν στα ειδικά σχολεία που οργανώθηκαν σε κείνες τις χώρες και τα μικρότερα σε παιδικούς σταθμούς. Οι λίγοι Έλληνες εκπαιδευτικοί που βρέθηκαν εκεί, με τη βοήθεια και αρκετών ΕΠΟΝιτών κι ΕΠΟΝιτισσών ανέλαβαν το δύσκολο εκπαιδευτικό έργο. Στο πλευρό τους παράστεκαν οι ντόπιοι δάσκαλοι και καθηγητές.

Η πρώτη επιδίωξη των Ελλήνων εκπαιδευτικών και των ΕΠΟΝιτών, που έκαναν χρέη δασκάλου, ήταν να μάθουν στα μικρά ελληνόπουλα την ελληνική γλώσσα, την ιστορία του τόπου τους και τη γεωγραφία του. Για το σκοπό αυτό, κυκλοφόρησαν ειδικά «αλφαβητάρια» για αναγνωστικά, γραμματική και συντακτικό, όπως: «Η γλώσσα μας» του Γ. Αθανασιάδη, η «Γραμματική» των Θ. Ηλιόπουλου και Περ. Καλοδίκη, το «Συντακτικό της Ελληνικής Γλώσσας» του Περ. Καστρίτη, ειδικά βιβλία για την ελληνική λογοτεχνία όπως η «Ανθολογία της Αρχαίας Ελληνικής λογοτεχνίας» του Θ. Μητσόπουλου, βιβλία για την Ελληνική Ιστορία όπως το «Ιστορία της Αρχαίας Ελλάδας» του Τ. Τριανταφυλλίδη, «Ιστορία του Βυζαντίου» του Τ. Μαμάτση, «Νέοι Χρόνοι – Τουρκοκρατία – Επανάσταση του 1821» του Γ. Ζωίδη, η «Γεωγραφία της Ελλάδας» του Λάκη Σουκαλόπουλου κλπ.

Συνολικά, από πρόσφυγες εκπαιδευτικούς, από συγγραφείς και ΕΠΟΝίτικα στελέχη συντάχθηκαν και κυκλοφόρησαν 44 αλφαβητάρια και αναγνωστικά για όλες τις τάξεις του Δημοτικού και του Γυμνασίου, 20 βιβλία Γραμματικής και Συντακτικού, 6 εγχειρίδια ιστορίας και 7 γεωγραφίας και 4 βοηθήματα για τους εκπαιδευτικούς.

Συμπληρωματικά κυκλοφόρησαν 50 εξωσχολικά παιδικά αναγνώσματα και 57 λογοτεχνικές εκδόσεις με έργα του Σολωμού, του Μακρυγιάννη, του Παλαμά, του Καρκαβίτσα, του Ρίτσου, του Δ. Φωτιάδη, του Μ. Λουντέμη, του Δ. Χατζή κλπ.

Και οι εκδόσεις αυτές διακρίνονταν για την ποιότητά τους, για το περιεχόμενο, αλλά και την καλαισθητική τους εμφάνιση.

Όπως έγραφε ο ελληνικός τύπος της εποχής, «αδιάψευστα τεκμήρια της παλλόμενης ελληνικότητας της πολιτικής προσφυγιάς είναι τα διδακτικά βιβλία των παιδιών της. Αυτά τα ντοκουμέντα της πατριωτικής φλόγας και ελληνικής συνείδησης ας τα ξεφυλλίσουμε λίγο μαζί με τον αναγνώστη. Και θα πεισθούμε ότι στις σελίδες τους ζει ατόφια η Ελλάδα, η φύση, η ιστορία της, ο πολιτισμός της, η σημερινή εικόνα της…»

Και σε μια άλλη εφημερίδα ομολογούνταν πως, σαν τυπογραφική έκδοση, τα βιβλία της προσφυγιάς ήταν άριστα και «ίσως καλύτερα από τα σχολικά βιβλία που έχουμε στην Ελλάδα».

Ξεχωριστή μέριμνα εκδηλώθηκε και για την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών. Για το σκοπό αυτό, κυκλοφόρησαν ειδικά βοηθήματα, έγιναν ειδικές συσκέψεις και σεμινάρια. Για να εξασφαλισθεί ο αναγκαίος αριθμός των εκπαιδευτικών, αρκετά ΕΠΟΝίτικα στελέχη στάλθηκαν σε παιδαγωγικά ινστιτούτα.

Έτσι, το 22% των εκπαιδευτικών που χρησιμοποιούνταν για τη μόρφωση και την αγωγή των Ελληνόπουλων της προσφυγιάς, απόχτησαν επαγγελματική κατάρτιση στις χώρες που τους φιλοξενούσαν. Στην Τασκένδη, που οι μικροί μαθητές το 1964-65 είχαν φτάσει στους 3.354, για την ανανέωση του διδακτικού προσωπικού είχε ιδρυθεί στο Παιδαγωγικό Ινστιτούτο της πόλης ειδικό τμήμα ελληνικής γλώσσας και λογοτεχνίας.

Τον ίδιο καιρό άρχισε η οργάνωση της εξωσχολικής δραστηριότητας των παιδιών. Δημιουργήθηκαν σε όλες τις λέσχες ειδικές «γωνιές του παιδιού», έγιναν ομάδες εργασίας (για ιχνογράφηση, πλαστική κλπ.) και άρχισαν να οργανώνονται ειδικοί διαγωνισμοί σαν αυτόν που έγινε στην Τασκένδη με την επωνυμία «Ολυμπιάδα Ελληνικής Γλώσσας» και «Σπαρτακιάδες», όπου οι νέοι και τα παιδιά επιδίδονταν σε αθλητικούς αγώνες, δημιουργούνταν οργανώσεις θερινών κατασκηνώσεων και σε όλες τις εθνικές επετείους, ειδικές γιορτές.

Για τα παιδιά της προσχολικής ηλικίας, έγιναν ειδικοί παιδικοί σταθμοί με νηπιαγωγούς Ελληνίδες -βασικά ΕΠΟΝίτισσες- και Έλληνες παιδαγωγούς. Και για τις σχολικές ανάγκες προετοιμάστηκαν και κυκλοφόρησαν ειδικά βιβλία για τα παιδιά και τους νηπιαγωγούς, όπως το «Βοηθός νηπιαγωγού» της Έλλης Αλεξίου, το «Κόκκινη κλωστή» του Γ. Αθανασιάδη κλπ. Έτσι, με την ολόπλευρη βοήθεια των χωρών που τα δέχτηκαν, των Ελλήνων παιδαγωγών και πολλών ΕΠΟΝιτών κι ΕΠΟΝιτισσών, τα αγράμματα σχεδόν προσφυγόπουλα του λεγόμενου «παιδομαζώματος» έγιναν επιστήμονες με ανώτερη μόρφωση και τεχνικοί με ανώτερη ειδίκευση. Κάπου 1.000 απ’ αυτά έγιναν διπλωματούχοι του Πολυτεχνείου, 450 αρχιτέκτονες, 300 χημικοί, 350 γεωπόνοι και κτηνίατροι, 430 γιατροί και φαρμακοποιοί, 350 οικονομολόγοι και 450 καθηγητές κοινωνικών επιστημών. Συνολικά κάπου 5.329 απ’ αυτά σπούδασαν σε ανώτερες σχολές και 14.369 σε τεχνικές και επαγγελματικές σχολές.

Και μερικά μόνο παραδείγματα από τις κατακτήσεις των προσφυγόπουλων στην Ανατολική Γερμανία δείχνουν τι πέτυχαν αυτά τα παιδιά σε όλες τις ανατολικές ευρωπαϊκές χώρες, που τα είχαν αγκαλιάσει σαν δικά τους παιδιά.

Το προσφυγόπουλο Νίκος Φαρμάκης από το Αμπελικό της Καρδίτσας ήταν παιδί μιας φτωχής αγροτικής οικογένειας και τελείως αγράμματο. Στην προσφυγιά όμως τέλειωσε το Πολυτεχνείο της Δρέσδης και αναδείχτηκε σε υποδιευθυντή μιας από τις μεγαλύτερες επιχειρήσεις μελέτης και εγκατάστασης κάθε είδους ενεργειακών σταθμών, όπου εργάζονταν πάνω από 1.000 μηχανικοί, τεχνολόγοι κλπ. Δυο ακόμα αδελφές του σπούδασαν στη Σοβιετική Ένωση ξένες γλώσσες και οδοντιατρική ενώ ο τέταρτος αδελφός του σπούδασε στη Ρουμανία γεωπόνος.

Ο Μωυσής Τριανταφυλλίδης από το Αετόλοφο Κομοτηνής τέλειωσε ανώτερη χημική σχολή στη Λειψία, έγινε υπεύθυνος τμήματος σχεδιοποίησης και εγκαταστάσεων χημικής βιομηχανίας και αργότερα άρχισε να παραδίνει μαθήματα ηλεκτρονικής στην Ανώτατη Τεχνική Σχολή της ίδιας πόλης.

Ο Γιώργος Ζώτος από το Τσαμαντά της Ηπείρου δεν ήξερε ούτε γραφή ούτε ανάγνωση στην πατρίδα του. Και όταν έφτασε στην Ανατολική Γερμανία άρχισε να μαθαίνει ταυτόχρονα ελληνικά και γερμανικά. Και γρήγορα ο γιος αυτός ενός εργάτη έγινε ανώτερος τεχνικός, ανέλαβε τη διεύθυνση δυο εργοστασίων και τιμήθηκε με 5 μετάλλια του «διακεκριμένου τεχνικού».

Ο Χρ. Παπαδημητρίου από τη Φίλια Σοφάδων έγινε στη Γ.Λ.Δ. ένας από τους διακεκριμένους υπομηχανικούς. Ταυτόχρονα όμως βρήκε την ευκαιρία να ασχοληθεί και με τη φωτογραφική τέχνη, με την κινηματογραφία και τη μουσική ενώ τρία άλλα αδέλφια του απόχτησαν διπλώματα ανώτερων σπουδών.

Ο Χρ. Μόσχος από το Ράικο Ιωαννίνων έγινε διπλωματούχος μηχανικός και τιμήθηκε πολλές φορές για τις επιστημονικές επιδόσεις του ενώ τέσσερα αδέλφια του απόκτησαν άλλους επιστημονικούς τίτλους.

Ο Δημ. Χριστακούδης πήρε στη Δρέσδη το δίπλωμα του χημικού και μετά απόκτησε τον τίτλο του δόκτορα της χημείας και το δικαίωμα να παραδίδει μαθήματα σε ανώτερες σχολές. Τελικά αναδείχτηκε σε υποδιευθυντή του τμήματος ερευνών και σε μέλος του Επιστημονικού Συμβουλίου της Ακαδημίας.

Άλλα παιδιά, που είχαν κλίσεις προς τις τέχνες, σπούδασαν σε μουσικές και άλλες καλλιτεχνικές σχολές. Ο Αλέκος Θεοφανίδης έγινε διπλωματούχος ανώτερης μουσικής σχολής και τραγουδούσε στην όπερα της Δρέσδης. Η Σουλτάνα Δουβή απόκτησε ανώτερο δίπλωμα και δίδασκε μουσική και χορό στα Ελληνόπουλα. Ο Θωμάς Νικολάου σπούδασε δημοσιογραφία, μα επιδόθηκε στις λογοτεχνικές μεταφράσεις, στα γερμανικά έργα Ελλήνων συγγραφέων. Οι Γ. Βλαχόπουλος, Γ. Τσαπράλης και Χρ. Καραγιάννης τέλειωσαν την Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών.

Ανάλογη εξειδίκευση και ανώτερη μόρφωση πήραν και τα Ελληνόπουλα -που στάλθηκαν σε άλλες ανατολικές χώρες- μόρφωση που δεν θα μπορούσαν ούτε καν να την ονειρευτούν στα χωριά τους στην Ελλάδα.

…συνεχίζεται

Φιλιώ ΤΟΛΙΑ Οι πολιτικοί πρόσφυγες του ελληνικού Εμφυλίου στις σοσιαλιστικές χώρες και η παραχάραξη της ζωής τους σε αυτές

admin Νέα Παραρτημάτων 14 Μαΐου, 2025

Μετά τη νικηφόρα Οκτωβριανή Επανάσταση και την εγκαθίδρυση Σοβιετικής Εξουσίας στη Ρωσία παρατηρήθηκαν μεγάλες μεταναστευτικές και προσφυγικές ροές. Τη χώρα εγκατέλειπαν η αστική τάξη, όλες οι παλαιές εχθρικές ταξικές δυνάμεις (γαιοκτήμονες, αριστοκράτες, ενταγμένοι στον τσαρικό κρατικό μηχανισμό και τον στρατό).

Από την άλλη, στη χώρα παρέμειναν Γερμανοί και Αυστριακοί αιχμάλωτοι του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, που ασπάζονταν τις ιδέες της παγκόσμιας επανάστασης. Παράλληλα, υπό την επίδραση των σφαγών του ιμπεριαλιστικού πολέμου και της Οκτωβριανής Επανάστασης, επαναστάσεις ξέσπασαν στη Γερμανία και την Ουγγαρία, οι οποίες παρά τις ηρωικές μάχες των επαναστατών δεν ευοδώθηκαν. Ως συνέπεια, στη Ρωσία συνέρρεαν αγωνιστές και επαναστάτες ηγέτες που ήταν υπό άμεσο διωγμό (απειλή θανάτου, μακροχρόνιας φυλάκισης), αλλά και αγωνιστές από διάφορες χώρες, οι οποίοι προσπαθούσαν να ξεφύγουν από την καταπίεση και την καταστολή των καπιταλιστικών κρατών.

Ταυτόχρονα, στη νεαρή σοσιαλιστική χώρα, πριν ακόμα αναγνωριστεί από την παγκόσμια κοινότητα, συνέρρεαν αγρότες, εργάτες, μηχανικοί και επιστήμονες που ήθελαν να συνδράμουν έμπρακτα στο πρωτόγνωρο κοινωνικό – ιστορικό γεγονός θεμελίωσης μιας άλλης κοινωνίας χωρίς εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο. Στα τέλη της δεκαετίας του 1920, όταν η μεγάλη συγχρονισμένη καπιταλιστική οικονομική κρίση έπληξε τον κόσμο, πολλοί Φινλανδοί αλλά και Αμερικάνοι προσπάθησαν να ξεφύγουν από την πείνα και την ανεργία περνώντας τα σοβιετικά σύνορα. Αναφέρεται πως τότε περίπου χίλιοι Αμερικανοί έφταναν στη Μόσχα κάθε βδομάδα.¹

Θα πρέπει να σημειωθεί πως με βάση την απόφαση του 4ου Συνεδρίου της Κομιντέρν (1922) δημιουργήθηκε και λειτουργούσε ο Διεθνής Οργανισμός Βοήθειας στους Επαναστάτες Αγωνιστές (ΜΟΠΡ 1922-1948) με σκοπό την προστασία των εργαζομένων από τη βία, την παροχή υλικής, νομικής και ηθικής υποστήριξης σε πολιτικούς κρατούμενους, πολιτικούς μετανάστες και τις οικογένειές τους, και την παροχή βοήθειας σε οικογένειες νεκρών επαναστατών.

Μεγάλο κύμα προσφύγων ακολούθησε και την άνοδο των φασιστικών καθεστώτων στην Ευρώπη. Στη συνέχεια, η χώρα των Σοβιέτ δέχτηκε μαζικά κύματα προσφύγων του Ισπανικού Εμφυλίου, του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας (ΔΣΕ) από την Ελλάδα, αλλά και αγωνιστών απελευθερωτικών – επαναστατικών κινημάτων άλλων χωρών (π.χ. Χιλιανοί, Ιρανοί, Κούρδοι).

Στα διάφορα «Ιντερντόμ» (Διεθνές Σπίτι του Παιδιού) φιλοξενούνταν χιλιάδες παιδιά πολιτικών κρατουμένων καπιταλιστικών χωρών.

Σε όλους αυτούς θα πρέπει να προστεθούν εκατομμύρια ανθρώπων του πλανήτη που σπούδασαν δωρεάν σε πρωτοπόρα πανεπιστημιακά ιδρύματα² καθώς και όσοι δέχτηκαν δωρεάν ιατρική περίθαλψη.

Ολα τα προηγούμενα αποδεικνύουν ότι η σοβιετική κοινωνία ήταν ορθάνοιχτη για όσους αντιτάσσονταν στην καπιταλιστική εκμετάλλευση και πολύ περισσότερο ότι η Σοβιετική Ενωση από την ίδρυσή της στις 30 Δεκεμβρίου 1922 και στο μεγαλύτερο διάστημα της ύπαρξής της στάθηκε ο φάρος και το αποκούμπι όλων των κατατρεγμένων του πλανήτη.

Με τη λήξη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και την ύπαρξη των κρατών της σοσιαλιστικής οικοδόμησης οι εργαζόμενοι όλου του κόσμου απέκτησαν και άλλους σταθερούς συμμάχους στην πάλη τους ενάντια στον ιμπεριαλισμό και χώρες πρόθυμες να τους παρέχουν αλληλεγγύη. Στις Λαϊκές Δημοκρατίες ψηφίστηκαν νόμοι, υιοθετήθηκαν διατάγματα και δημιουργήθηκε πλέγμα προγραμμάτων για την προσαρμογή των προσφύγων στη νέα ζωή, τους δόθηκαν όλα τα εφόδια στα πλαίσια των δυνατοτήτων της κάθε χώρας, ενώ εντάχθηκαν στην παραγωγή και την κοινωνία ισότιμα με τους πολίτες αυτών των χωρών.

Σήμερα που οι πρόσφυγες, θύματα ιμπεριαλιστικών πολέμων και επεμβάσεων, έχουν ανάγκη από ανθρώπινη φιλοξενία και δικαιώματα, η εμπειρία της ζωής των προσφύγων στις σοσιαλιστικές χώρες και ειδικά των Ελλήνων πολιτικών προσφύγων του ελληνικού εμφυλίου έχει βαρύνουσα σημασία.

Για αυτό άλλωστε και το όψιμο ενδιαφέρον της αστικής τάξης και των αστών ιστορικών για τη ζωή των πολιτικών προσφύγων του ελληνικού Εμφυλίου, που πέρα από τους προφανείς λόγους της παραχάραξης της ιστορίας του σοσιαλισμού και των αγωνιστών του ΔΣΕ, στοχεύει και στην άφεση αμαρτιών των «δημοκρατικών» αστικών κοινωνιών, της ΕΕ και του ΝΑΤΟ ως προς την αντιμετώπιση των σημερινών τεράστιων προσφυγικών ροών.

Πρόσφατα χαρακτηριστικά παραδείγματα αποτελούν τα βιβλία: Δορδανάς Στράτος Ν. – Καλογρηάς Βάιος, «Οι ζωές των άλλων». Η Στάζι και οι Ελληνες πολιτικοί πρόσφυγες στην Ανατολική Γερμανία (1949-1989), «επίκεντρο», Θεσσαλονίκη 2020 και Δορδανάς Στράτος Ν. – Καλογρηάς Βάιος – Μαραντζίδης Νίκος (επιμέλεια) «Μεταξύ αφοσίωσης και καχυποψίας. Οι Ελληνες πολιτικοί πρόσφυγες και οι κρατικές υπηρεσίες ασφάλειας στις Λαϊκές Δημοκρατίες (1945-1989)», «Αλεξάνδρεια», Αθήνα 2024, που γνώρισαν ιδιαίτερης προβολής από τα αστικά ΜΜΕ. Οι συγγραφείς τους μέσα από έναν αχταρμά ασυνάρτητων στοιχείων και «πρακτορολογίας» προσπαθούν με πλάγιο τρόπο να οδηγήσουν τον αναγνώστη στα συμπεράσματα που επιθυμούν και παράλληλα επιδιώκουν να μείνει στο απυρόβλητο το σκοτεινό, πολύπλοκο νομοθετικό πλαίσιο της ΕΕ που επιτρέπει τη «νόμιμη» παρακολούθηση των κομμάτων, των πολιτών, κάθε διαφορετικής φωνής.

Μικρή ιστορική αναδρομή

Τον Αύγουστο του 1949, ο άνισος και σκληρός πόλεμος μεταξύ της εγχώριας αστικής τάξης και των ξένων συμμάχων της και του ΔΣΕ έληξε. Οι μαχητές και μαχήτριες του ΔΣΕ μετά από τρία ολόκληρα χρόνια μαχών υποχώρησαν ζητώντας πολιτικό άσυλο στις σοσιαλιστικές χώρες. Στην πολιτική προσφυγιά πέρασε η Κεντρική Επιτροπή, το Πολιτικό Γραφείο του ΚΚΕ, καθώς το ΚΚΕ είχε τεθεί εκτός νόμου από το ελληνικό αστικό κράτος.

Οι πρώτοι τους σταθμοί ήταν η Αλβανία, η Βουλγαρία και η Γιουγκοσλαβία και μέσω αυτών των χωρών περνούσαν στις άλλες Λαϊκές Δημοκρατίες.³ Τους πολιτικούς πρόσφυγες και τα παιδιά τους υποδέχτηκαν η ΕΣΣΔ, η Ρουμανία, η Τσεχοσλοβακία, η Πολωνία, η Ουγγαρία, η Βουλγαρία, η Γερμανία (η μετέπειτα ΓΛΔ). Ο συνολικός αριθμός των πολιτικών προσφύγων ήταν 55.881 άτομα, από τα οποία 23.028 άνδρες, 14.956 γυναίκες και 17.529 παιδιά.⁴ Σε αυτούς θα πρέπει να προστεθούν και κάτοικοι παραμεθόριων περιοχών που εγκατέλειψαν τα σπίτια τους λόγω πολεμικών συγκρούσεων, όπως και ο μικρός αριθμός αιχμαλώτων του Εθνικού Στρατού που τους ακολούθησε.⁵

Αυτό το πολυάριθμο τμήμα του ελληνικού λαού παρέμεινε στην αναγκαστική προσφυγιά έως τη μεταπολίτευση, γιατί οι κυβερνήσεις της Ελλάδας φρόντιζαν με διάφορες ενέργειες να αποκλεισθεί στο εξωτερικό σημαντικός αριθμός πολιτικών και ιδεολογικών τους αντιπάλων.

Στην αρχή με 136 Βασιλικά διατάγματα αφαιρέθηκε η ελληνική ιθαγένεια από 22.266 άτομα, άνδρες, γυναίκες και παιδιά, με το αιτιολογικό της δήθεν «αντεθνικής δράσεως εις το εξωτερικόν».⁶ Ενώ το 1962, δεκατρία χρόνια μετά το τέλος του Εμφυλίου πολέμου, το νομοθετικό διάταγμα 4234/62 της τότε κυβέρνησης Καραμανλή έκλεινε τον δρόμο του επαναπατρισμού και στους πολιτικούς πρόσφυγες που δεν στερήθηκαν την ιθαγένεια, καθώς όριζε πως οι Ελληνες που βγήκαν έξω από τα σύνορα της χώρας χωρίς διαβατήριο δεν είχαν δικαίωμα επιστροφής στην πατρίδα. Το διάταγμα είχε εφαρμογή στις γυναίκες και τα παιδιά των πολιτικών προσφύγων.⁷

Σε όλα τα χρόνια παραμονής τους στις χώρες του εκπατρισμού τους, το ελληνικό αστικό κράτος φρόντισε με κατάλληλο μηχανισμό προπαγάνδας περί αφελληνισμού των πολιτικών προσφύγων να δημιουργήσει συνθήκες ασφυκτικής απομόνωσής τους από την πατρίδα.

Μετά την πτώση της χούντας και παρότι το ΚΚΕ και το εργατικό – λαϊκό κίνημα είχαν πάρει θέση, διεκδικώντας: Ελεύθερο επαναπατρισμό χωρίς όρους, ταυτόχρονη απόδοση ιθαγένειας, υλική και ηθική αποκατάσταση, οι κυβερνήσεις προφασίζονταν πως ο ελεύθερος επαναπατρισμός θα δημιουργούσε κοινωνικό πρόβλημα. Ετσι, έως και το 1982 συνεχιζόταν η τακτική μεμονωμένου με αίτηση επαναπατρισμού.

Το 1982, ψηφίστηκε τελικά ο νόμος για τον επαναπατρισμό, αλλά όχι για όλους, καθώς με τον όρο «Ελληνες το γένος» αποκλείστηκαν οι σλαβομακεδονικής καταγωγής πολιτικοί πρόσφυγες.⁸

Η ιστορία των προσφύγων μέσα από την «πρακτορολογία»

Οταν έφτασαν οι πρόσφυγες στην ΕΣΣΔ και τις νέες Λαϊκές Δημοκρατίες, οι ιμπεριαλιστικές χώρες, υπό την ηγεμονία των ΗΠΑ, είχαν ξεκινήσει τον «Ψυχρό Πόλεμο». Σε αυτό το πλαίσιο, τον Δεκέμβρη του 1949 ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Χ. Τρούμαν ενέκρινε την «Πολιτική των ΗΠΑ έναντι των Σοβιετικών Δορυφόρων Κρατών στην Ανατολική Ευρώπη… την έναρξη μιας σειράς φανερών και μυστικών “επιθετικών επιχειρήσεων” με σκοπό την απομόνωση των αληθινών κομμουνιστών στο Ανατολικό Μπλοκ».⁹ Ενώ οι σκοποί της CIA προέβλεπαν «εντατικοποίηση ενεργητικών και μακροχρόνιων μέτρων και μυστικών επιχειρήσεων στα πεδία του οικονομικού ψυχολογικού πολέμου με σκοπό την υποκίνηση αναταραχών και υποστήριξη εξεγέρσεων σε επιλεγμένες στρατηγικές χώρες δορυφόρους».¹⁰

Είναι αυτονόητο πως η ΕΣΣΔ και οι νέες Λαϊκές Δημοκρατίες περικυκλωμένες από καπιταλιστικά κράτη που συσσώρευαν το μίσος των καπιταλιστών του πλανήτη, δεν σταύρωσαν τα χέρια απέναντι στον εχθρό, ούτε κατέφυγαν στην προσευχή για να ξορκίσουν το «κακό πνεύμα» των εξωτερικών εχθρών τους, που συνεχώς προσπαθούσαν με όλους τους τρόπους να ενεργοποιήσουν τις εγχώριες αντεπαναστατικές δυνάμεις και να αποτρέψουν την πορεία προς τον σοσιαλισμό (Ανατολική Γερμανία το 1953, Ουγγαρία το 1956, Τσεχοσλοβακία το 1968). Τα κράτη της σοσιαλιστικής οικοδόμησης δημιούργησαν τα δικά τους όργανα κρατικής ασφάλειας και αστυνομίας με κύριες λειτουργίες: πληροφορίες αντικατασκοπείας, προστασία των κρατικών συνόρων, καταπολέμηση του εθνικισμού, του εγκλήματος και των αντικοινωνικών δραστηριοτήτων, υπεράσπιση της σοσιαλιστικής πατρίδας. Τα όργανα αυτά προσέφεραν πολύτιμες υπηρεσίες στις σοσιαλιστικές χώρες και το κομμουνιστικό κίνημα, αποκαλύπτοντας σχέδια και κατασκοπευτικά δίκτυα των καπιταλιστικών κρατών.

Οι υπηρεσίες αυτές βρίσκονταν κάτω από τον έλεγχο του λαού και των εργατών και όχι το αντίθετο. Ο στίχος του ποιητή της Επανάστασης Β. Μαγιακόφσκι «η δική μου αστυνομία με προσέχει», ήταν το θετικό βίωμα του κάθε πολίτη της ΕΣΣΔ, αποδεικνύοντας πως η ασφάλεια της χώρας και των πολιτών μόνο μισητή δεν ήταν.¹¹

Σήμερα, σε καιρούς υποχώρησης του διεθνούς κομμουνιστικού κινήματος και επικράτησης της αντεπανάστασης, οι αστοί και οπορτουνιστές ιστορικοί, έχοντας πρόσβαση στα αρχεία των πρώην σοσιαλιστικών χωρών, τα αξιοποιούν και τα επεξεργάζονται κατά το δοκούν με έναν και μοναδικό στόχο: την καταδίκη όσων αμφισβήτησαν και ανέτρεψαν την αστική εξουσία και τον ηθικό στιγματισμό αγωνιστών και ανθρώπων που συνέβαλαν ποικιλοτρόπως στη σοσιαλιστική οικοδόμηση.

Τα δύο προαναφερόμενα βιβλία, που έτυχαν ευρείας προβολής από τα αστικά μέσα, αποτελούν χαρακτηριστικά παραδείγματα. Σε αυτά οι συγγραφείς, διόλου τυχαία, προσπερνούν τη συγκεκριμένη χρονική ιστορική περίοδο και τις συνθήκες παρουσίας των πολιτικών προσφύγων στις Λαϊκές Δημοκρατίες και την ΕΣΣΔ. Αναδεικνύουν δευτερεύοντα στοιχεία και αποσιωπούν τα κύρια, διαμορφώνουν και προβάλλουν γενικά συμπεράσματα από «μεμονωμένες περιπτώσεις», και «ασήμαντο αριθμό ερευνών», όπως οι ίδιοι άλλωστε αναφέρουν.¹²

Ενδεικτικά, ο υπότιτλος του ενός βιβλίου αναφέρει «Η Στάζι και οι Ελληνες πολιτικοί πρόσφυγες», στο κείμενο όμως ο αναγνώστης αντικρίζει μόλις δώδεκα περιπτώσεις Ελλήνων και οι μισές από αυτές δεν ήταν πολιτικοί πρόσφυγες, αλλά μετανάστες από την Ελλάδα ή Ελληνες από το Δυτικό Βερολίνο ή Ελληνες προπολεμικών ελληνικών κοινοτήτων.¹³

Γενικότερα, οι συγγραφείς ανασκευάζουν τα δεδομένα μπλέκοντας στοιχεία – φακέλους μαυραγοριτών, κοινών παραβατών νομοθεσίας, και πρακτόρων από την Ελλάδα με τα στοιχεία των κομματικών διαδικασιών που υπήρξαν στο ΚΚΕ (π.χ. ανακαταγραφή των κομματικών μελών) και τη συλλογή δημογραφικών πληροφοριών τυπικών στοιχείων που έχουν όλα τα κράτη του κόσμου για τους κατοίκους τους. Θεωρούν επιλήψιμη την επαγρύπνηση (που την βαφτίζουν «πρακτορολογία»), που υπήρξε το κύριο μέλημα κάθε κομμουνιστή που ζούσε στις σοσιαλιστικές χώρες, πόσο μάλλον αν αναλογιστεί κανείς πως μόνο το 1961, τον τελευταίο μήνα πριν την ανέγερση του τείχους του Βερολίνου, υπήρξαν 105 προκλήσεις στα σύνορα μεταξύ Ανατολικού και Δυτικού Βερολίνου.¹⁴

Μέσα από τη διαστρέβλωση και τη γενίκευση μεμονωμένων στοιχείων, οι συγγραφείς συμπεραίνουν πως το εμπόδιο για τον επαναπατρισμό των προσφύγων ήταν το ΚΚΕ και οι χώρες της υποδοχής τους και όχι οι διατάξεις του ελληνικού αστικού κράτους, όπως τεκμηριώνεται από τα στοιχεία που προαναφέραμε.

Και παρότι αναφέρουν πως «η πρακτορολογία ουδόλως ενδιαφέρει τον ιστορικό»¹⁵ προσεγγίζουν τη ζωή των προσφύγων μόνο από αυτή τη σκοπιά, θεωρώντας μάλιστα το έργο τους «ένα αμιγώς επιστημονικό πόνημα».

Στρουθοκαμηλίζουν καθώς παραβλέπουν τα όσα έπρατταν την ίδια περίοδο σε υπερθετικό βαθμό όλες οι μυστικές υπηρεσίες των καπιταλιστικών κρατών. Για παράδειγμα, σύμφωνα με τα γραφόμενά τους, τα ογκώδη αρχεία της ΣΤΑΖΙ περιέχουν στοιχεία για περίπου 5 εκατομμύρια πολίτες της ΓΛΔ (από τα οποία μόλις 100 φάκελοι αφορούν Ελληνες)¹⁶ και ξεχνούν πως το 1989 στην Ελλάδα στη Χαλυβουργική παραδόθηκαν στην πυρά περίπου 17,5 εκατομμύρια φάκελοι κοινωνικών φρονημάτων των Ελλήνων (εκτός του αγνώστου αριθμού φακέλων που διατηρείται έως σήμερα). Στα καθαρά μαθηματικά αυτό σημαίνει: Ενας φάκελος για κάθε τρίτο πολίτη στη ΓΛΔ, τρεις φάκελοι για κάθε έναν πολίτη στην Ελλάδα.¹⁷

Αποκρύπτουν ότι η κανονικότητα στην Ελλάδα την ίδια εποχή ήταν τα πιστοποιητικά κοινωνικών φρονημάτων που εκδίδονταν από την Αστυνομία ή την Χωροφυλακή για διορισμό στο Δημόσιο, εγγραφή στα πανεπιστήμια, ακόμα και για έκδοση άδειας οδήγησης ή άδεια νεκροθάφτη. Επιπλέον, το συνδικαλιστικό και το σπουδαστικό της Ασφάλειας διέθετε ένα πλήθος από χαφιέδες, προβοκάτορες, απεργοσπάστες και άλλα καλόπαιδα που συνεργάζονταν σε μόνιμη βάση με την αστυνομία, με το αζημίωτο βέβαια.

Οσο για την υποκριτική έγνοια τους για τα στελέχη του ΚΚΕ που υπέστησαν άδικες κατηγορίες, τα σχόλια περιττεύουν. Ασφαλώς οι μεμονωμένες περιπτώσεις, η ζωή του κάθε Ελληνα πολιτικού πρόσφυγα και μέλους του ΚΚΕ με άδικες κατηγορίες δεν είναι καθόλου αδιάφορες, πολύ περισσότερο που σε αυτούς συμπεριλαμβάνονται κορυφαία ηγετικά στελέχη του ΚΚΕ. Οι πραγματικά άδικες κατηγορίες εναντίον τους από το δικό τους Κόμμα, αλλά και από τα αδελφά κόμματα και τα επακόλουθα δεινά τους χρήζουν πραγματικής διερεύνησης. Ωστόσο, αυτές οι μεμονωμένες περιπτώσεις ακόμα και εάν αφορούν τη ζωή του Γενικού Γραμματέα του ΚΚΕ Νίκου Ζαχαριάδη, δεν μπορούν να γενικεύονται και να αντιστρέφουν την πραγματικότητα για τη ζωή στην προσφυγιά.

Τι να πρωτοθαυμάσει κανείς στο «αμιγώς επιστημονικό πόνημα» των δύο βιβλίων.¹⁸

«…Η άφιξη των Ελλήνων πολιτικών προσφύγων υπήρξε από πολλές πλευρές ταραχοποιό γεγονός»,¹⁹

«…το ζήτημα της διαχείρισης και εγκατάστασης των προσφύγων στις Λαϊκές Δημοκρατίες γεννούσε έντονη ανασφάλεια και αβεβαιότητα στις κρατικές οντότητες του “Σιδηρού παραπετάσματος…“»,²⁰

«…Εγκατέστησαν τους πρόσφυγες σε περιοχές αγροτικές και απομονωμένες, ώστε οι Ελληνες …να τυγχάνουν ευκολότερης επιτήρησης»,²¹

«Για να επιβιώσουν οι πολιτικοί πρόσφυγες, απαιτούνταν η ιδεολογική τους υποταγή, η καλλιέργεια μύθων και η αποδοχή πλαστογραφήσεων και παραποιήσεων των γεγονότων»,²²

«…το πρόβλημα του ελέγχου και της ασφάλειας αντιμετωπίστηκε καταρχήν με την τοποθέτηση των πρώην ανταρτών στο μακρινό Ουζμπεκιστάν, ώστε να τους κρατήσουν όσο το δυνατόν πιο μακρά από την Ελλάδα, σε ένα περιβάλλον όπου οι συνθήκες επιτήρησης ήταν πιο αποτελεσματικές».²³

Αν τα πράγματα όντως ήταν έτσι, τότε γιατί οι χώρες των Λαϊκών Δημοκρατιών δέχτηκαν τους πρόσφυγες και δεν τους επαναπροώθησαν, δεν έστησαν φράγματα για να μην μπορούν να περάσουν, δεν τους έπνιξαν στη θάλασσα κατά τη μεταφορά τους, δεν τους παρέδωσαν στους διώκτες τους, δεν τους έκλεισαν σε δομές όπως γίνεται σήμερα στις «δημοκρατικές κοινωνίες»;

Αντιθέτως τα σύνορα των Λαϊκών Δημοκρατιών ήταν ανοικτά για τον ΔΣΕ κατά τον ηρωικό του αγώνα, παρέχοντάς του παράλληλα υλική και ιατρική βοήθεια. Μετά τη λήξη του οι Λαϊκές Δημοκρατίες της Αλβανίας, της Βουλγαρίας και η ΕΣΣΔ οργάνωσαν τη συγκροτημένη αποχώρηση του κύριου όγκου του Δημοκρατικού Στρατού, κάτω από τη μύτη των ταξικών αντιπάλων του ΔΣΕ και διακινδύνευαν την κρατική τους υπόσταση. Προηγήθηκε κατά τον ίδιο υποδειγματικό τρόπο η μεταφορά των παιδιών.

Η πραγματικότητα της ζωής των πολιτικών προσφύγων

Παρότι οι χώρες υποδοχής δεν πρόλαβαν να επουλώσουν τις δικές τους πληγές, η υποδοχή των προσφύγων ήταν θερμή και καλά οργανωμένη. Αμεσα και απλόχερα τους παρείχαν ό,τι παρείχαν στους κατοίκους τους (εργασία, τροφή, ένδυση, στέγη, παροχές υγείας, σπουδές).²⁴ Σε ελάχιστο χρονικό διάστημα χτίστηκαν για τους πρόσφυγες ολόκληρα χωριά, πολιτείες, σπίτια. Οργανώθηκαν λέσχες, έκδοση Τύπου και βιβλίων στα Ελληνικά, λειτούργησαν ραδιοφωνικοί σταθμοί και εντάχθηκε η εκμάθηση της ελληνικής γλώσσας στα σχολικά προγράμματα. Ταυτόχρονα έγιναν αποδέκτες των αγαθών της προηγμένης τεχνολογίας, επιστήμης, του πολιτισμού, του αθλητισμού. Με την πάροδο των χρόνων οι Ελληνες πρόσφυγες ταυτίστηκαν με την Ιστορία και τους ανθρώπους αυτών των χωρών, συμμετείχαν στην οικοδόμηση του σοσιαλισμού στις χώρες εκπατρισμού τους.

Θα πρέπει να σημειωθεί πως οι αιχμάλωτοι στρατιώτες από τον ΔΣΕ που βρέθηκαν μαζί με τους μαχητές του ΔΣΕ στις σοσιαλιστικές χώρες έζησαν και σταδιοδρόμησαν χωρίς καμιά διάκριση, ισότιμα, όπως όλοι οι πολιτικοί πρόσφυγες.²⁵

Ωστόσο, παρά τις ευνοϊκές συνθήκες ζωής οι πολιτικοί πρόσφυγες της ένοπλης ταξικής σύγκρουσης στην Ελλάδα δεν επεδίωκαν να παραμείνουν στις φιλόξενες χώρες όπου έκτισαν τη ζωή τους. Πάσχιζαν για την επιστροφή στη χώρα τους.

Με τον επαναπατρισμό τους αντιμετώπισαν ατελείωτα εμπόδια (αργός ρυθμός απονομής ιθαγένειας, μη απόδοση περιουσίας, μη αναγνώριση πτυχίων, κωλυσιεργία στην απόδοση συντάξεών τους από τις σοσιαλιστικές χώρες, ιατρική περίθαλψη μόνο με βεβαίωση από τη Γενική Ασφάλεια ή τη Διεύθυνση της Χωροφυλακής). Η στέρηση της ιθαγένειας σήμαινε πρακτικά εμπόδια. Στη θέση της ταυτότητας τους χορηγήθηκε έγγραφο με ένδειξη «άνευ δικαιώματος για εργασία».

Μόλις το 1982, όταν ψηφίστηκε τελικά ο νόμος για τον επαναπατρισμό, άνοιξε η χαραμάδα για τις αναγκαίες νομοθετικές ρυθμίσεις (ιθαγένειας, περίθαλψης, εργασίας, συντάξεων), που όμως σε πολλές περιπτώσεις έφθασε πρακτικά και τη δεκαετία. Ωστόσο, χάρη στα μορφωτικά και επαγγελματικά εφόδια που απέκτησαν στον σοσιαλισμό, οι πρόσφυγες υπερκέρασαν τα εμπόδια και επανεντάχθηκαν γρηγορότερα από κάθε άλλη ομάδα εκπατρισμένων.

Αντί επιλόγου

Οι πολιτικοί πρόσφυγες και τα παιδιά τους, που επαναπατρίσθηκαν έχοντας την εμπειρία από τη ζωή τους στις σοσιαλιστικές χώρες και το «μέτρο σύγκρισης των δύο συστημάτων», υπερασπίζονται τον σοσιαλισμό που γνώρισαν και τον ηρωικό αγώνα των γονιών τους στις γραμμές του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ και του ΔΣΕ. Αρκεί να βρεθεί κανείς στα σπίτια τους, στις παρέες τους, στα γλέντια τους, στους καημούς τους, να επισκεφτεί τις ιστοσελίδες τους²⁶ και θα αντιληφθεί την πραγματική αγάπη που τρέφουν ο ένας για τον άλλον και ειδικά για τις χώρες που γεννήθηκαν και έζησαν. Ολοι τους νοσταλγούν και προβάλλουν τα «πιο ευτυχισμένα χρόνια της ζωής τους στις σοσιαλιστικές χώρες».

Σήμερα η ζωή των πολιτικών προσφύγων του ΔΣΕ στις σοσιαλιστικές χώρες είναι στο στόχαστρο των «παραχαρακτών». Η πλήρης διαστροφή της ιστορικής αλήθειας για τη ζωή τους στις σοσιαλιστικές χώρες είναι συνειδητή προσπάθεια χάλκευσής της, γιατί δεν είναι απλά βίωμα.

Είναι παράδειγμα και οδηγός στη διεθνιστική αλληλεγγύη και συνεισφορά στα επαναστατικά και στα εθνικοαπελευθερωτικά κινήματα των λαών, στα εργατικά και λαϊκά δικαιώματα, στην πάλη ενάντια στους ιμπεριαλιστικούς πολέμους και υπέρ της φιλίας των λαών για έναν κόσμο απαλλαγμένο από την εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο.

Παραπομπές:

https://47news.ru/articles/240081/
Για τους Ελληνες που σπούδασαν στις σοσιαλιστικές χώρες βλέπε την ιστοσελίδα Συλλόγου «Εμείς που σπουδάσαμε στο Σοσιαλισμό» https://studofsoc.wordpress.com/
Χότζα Ενβέρ, Με τον Στάλιν. Αναμνήσεις, «Πορεία», Αθήνα 1980, σ. 94.
Μπαρτζιώτας Βασίλης, «Εισήγηση (πάνω στο 2ο θέμα της 3ης Συνδιάσκεψης του ΚΚΕ) – Η κατάσταση και τα προβλήματα των πολιτικών προσφύγων στις Λαϊκές Δημοκρατίες», στο Κεντρική Επιτροπή του ΚΚΕ, Η 3η Συνδιάσκεψη του ΚΚΕ. 10-14 Οκτώβρη 1950. Εισηγήσεις – Λόγοι – Αποφάσεις, «Σύγχρονη Εποχή», Αθήνα 2010, σ.329. Ο αριθμός αφορά τους πολιτικούς πρόσφυγες, που βρίσκονταν σε όλες τις Λαϊκές Δημοκρατίες και την ΕΣΣΔ, πλην της Γιουγκοσλαβίας.
Υπολογίζεται πως τον δρόμο της προσφυγιάς πήραν συνολικά 130.000 άτομα. Βλ. Σουλτανιά Κατερίνα Χ., Η αποκατάσταση των Ελλήνων επαναπατρισθέντων Πολιτικών Προσφύγων, Πρόγραμμα ερευνών αποδημίας – παλιννόστησης του ελληνικού πληθυσμού, Ομάδα Επεξεργασίας θεμάτων κοινωνικής πολιτικής, Γ.Γ.Α.Ε, Αθήνα Νοέμβριος 1984-1985, σ. 10.
Σουλτανιά Κατερίνα Χ., Η αποκατάσταση των Ελλήνων επαναπατρισθέντων Πολιτικών Προσφύγων, Πρόγραμμα ερευνών αποδημίας – παλιννόστησης του ελληνικού πληθυσμού, ό.π, σ. 69-77.
Κεντρική Επιτροπή Πολιτικών Προσφύγων Ελλάδας (ΚΕΠΠΕ), Απαγορευμένη Πατρίδα, 30 χρόνια, Βουδαπέστη 1979, σ.33.
Σουλτανιά Κατερίνα Χ., Η αποκατάσταση των Ελλήνων επαναπατρισθέντων Πολιτικών Προσφύγων, Πρόγραμμα ερευνών αποδημίας – παλιννόστησης του ελληνικού πληθυσμού, ό.π, σ. 1. Σύμφωνα με τον νόμο «Ελληνες πολιτικοί πρόσφυγες – οι Ελληνες του γένους (ομογενείς ή υπήκοοι) που κατά την διάρκεια εμφυλίου πολέμου από 1-1-1946 έως 31-12-1949 και εξ αιτίας του κατέφευγαν στην αλλοδαπή ως πολιτικοί πρόσφυγες έστω και εάν αποστερήθηκαν ελληνικής ιθαγένειας».
Δοκίμιο Ιστορίας του ΚΚΕ, 1949-1976, Γ1 τόμος, «Σύγχρονη Εποχή», Αθήνα 2021, σ.31.
Δοκίμιο Ιστορίας του ΚΚΕ, 1949-1976, Γ1 τόμος, ό.π., σ.31-32.
https://www.culture.ru/poems/21383/khorosho
Δορδανάς Στράτος Ν. – Καλογρηάς Βάιος, «Οι ζωές των άλλων. Η Στάζι και οι Ελληνες πολιτικοί πρόσφυγες στην Ανατολική Γερμανία (1949-1989)», «Επίκεντρο», Θεσσαλονίκη 2020 και Δορδανάς Στράτος Ν. – Καλογρηάς Βάιος – Μαραντζίδης Νίκος (επιμέλεια), «Μεταξύ αφοσίωσης και καχυποψίας. Οι Ελληνες πολιτικοί πρόσφυγες και οι κρατικές υπηρεσίες ασφάλειας στις Λαϊκές Δημοκρατίες (1945-1989)», «Αλεξάνδρεια», Αθήνα 2024.
Ο.π.
Δοκίμιο Ιστορίας του ΚΚΕ, 1949-1976, Γ1 τόμος, ό.π., σ.437.
Δορδανάς Στράτος Ν. – Καλογρηάς Βάιος, «Οι ζωές των άλλων. Η Στάζι και οι Ελληνες πολιτικοί πρόσφυγες στην Ανατολική Γερμανία (1949-1989)», ό.π., σ.10, 15.
Δορδανάς Στράτος Ν. – Καλογρηάς Βάιος, «Οι ζωές των άλλων. Η Στάζι και οι Ελληνες πολιτικοί πρόσφυγες στην Ανατολική Γερμανία (1949-1989)», ό.π., σ. 111. και Δορδανάς Στράτος Ν. – Καλογρηάς Βάιος, «Οι Ελληνες της Ανατολικής Γερμανίας και η Στάζι», στο Δορδανάς Στράτος Ν. – Καλογρηάς Βάιος – Μαραντζίδης Νίκος (επιμέλεια), «Μεταξύ αφοσίωσης και καχυποψίας. Οι Ελληνες πολιτικοί πρόσφυγες και οι κρατικές υπηρεσίες ασφάλειας στις Λαϊκές Δημοκρατίες (1945-1989)», ό.π., σ. 204.
https://www.protothema.gr/stories/article/1514648/
Δορδανάς Στράτος Ν. – Καλογρηάς Βάιος, «Οι ζωές των άλλων. Η Στάζι και οι Ελληνες πολιτικοί πρόσφυγες στην Ανατολική Γερμανία (1949-1989)», ό.π., σ.10.15.
Δορδανάς Στράτος Ν. – Καλογρηάς Βάιος – Μαραντζίδης Νίκος (επιμέλεια), «Μεταξύ αφοσίωσης και καχυποψίας. Οι Ελληνες πολιτικοί πρόσφυγες και οι κρατικές υπηρεσίες ασφάλειας στις Λαϊκές Δημοκρατίες (1945-1989)», ό.π., σ. 14.
Δορδανάς Στράτος Ν. – Καλογρηάς Βάιος – Μαραντζίδης Νίκος (επιμέλεια), «Μεταξύ αφοσίωσης και καχυποψίας. Οι Ελληνες πολιτικοί πρόσφυγες και οι κρατικές υπηρεσίες ασφάλειας στις Λαϊκές Δημοκρατίες (1945-1989)», ό.π., σ. 18.
Ο.π., σ. 19.
Μποντίλα Μαρία, «Η πολιτική του ΚΚΕ στην αναγκαστική του υπερορία: Πρακτικές ελέγχου και επιβολής», στο «Μεταξύ αφοσίωσης και καχυποψίας. Οι Ελληνες πολιτικοί πρόσφυγες και οι κρατικές υπηρεσίες ασφάλειας στις Λαϊκές Δημοκρατίες (1945-1989)», ό.π., σ. 30.
Ο.π., σ. 19.
«Μαίρη Ζιώγα», «Ριζοσπάστης», Τετάρτη 28 Οκτώβρη 1998.
Κόκκορη Γεωργία Π., «Αιχμάλωτοι αξιωματικοί και οπλίτες του Κυβερνητικού Στρατού στην Τασκένδη της ΕΣΣΔ, 1949-1956», Διπλωματική Εργασία, Πάντειο Πανεπιστήμιο Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών, Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας, Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Πολιτική Επιστήμη και Ιστορία», Αθήνα τ.χ.
https://www.facebook.com/politikoi.prosfigoi/?locale=el_GR

ΛΑΡΙΣΑ : Εκδήλωση για την 9 Μάη 1945 στο Μουσείο Εθνικής Αντίστασης

admin Νέα Παραρτημάτων 14 Μαΐου, 2025

«Όταν πυκνώνει το «σκοτάδι», ανάβουμε τη φλόγα που το διαλύει! Σοσιαλισμός Για να νικήσει το δίκιο των λαών!», ήταν το θέμα της εκδήλωσης που συνδιοργάνωσαν το το παράρτημα Λάρισας της ΠΕΑΕΑ – ΔΣΕ και ο σύλλογος «ΕΜΕΙΣ ΠΟΥ ΣΠΟΥΔΑΣΑΜΕ ΣΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ», το απόγευμα της Τρίτης 13 Μάη,, στο κτίριο του Μουσείου Εθνικής Αντίστασης.

Κεντρικός ομιλητής ήταν ο βουλευτής Λάρισας του ΚΚΕ Γιώργο Λαμπρούλης, όπου και μίλησε για την 9η Μάη 1945 και τη συμπλήρωση 80 χρόνων, από την Αντιφασιστική νίκη των λαών με την άνευ όρων παράδοση των χιτλερικών στρατευμάτων.

«Σε αυτή την ιστορική στιγμή κυρίαρχο ρόλο στην εξέλιξη αυτή ήταν ο Κόκκινος Στρατός και σε αυτή την κατεύθυνση αναδεικνύουμε στη σημερινή μας εκδήλωση, την επικαιρότητα του σοσιαλισμού σε αντικαπιταλιστική και αντιμονοπωλιακή κατεύθυνση κόντρα στην παραχάραξη της ιστορίας που επιχειρείται ως επίσημη γραμμή της Ευρωπαϊκής Ένωσης εξισώνοντας τον φασισμό με τον κομμουνισμό», ανέφερε μεταξύ άλλων σε δηλώσεις του ο κ. Λαμπρούλης.

Πριν την ομιλία του βουλευτή του ΚΚΕ, παρουσιάστηκαν δύο βίντεο στην κατάμεστη από κόσμο αίθουσα εκδηλώσεων του μουσείου.

ΛΑΡΙΣΑ Τίμησαν τα 80 χρόνια από την Αντιφασιστική Νίκη των Λαών

admin Νέα Παραρτημάτων 14 Μαΐου, 2025

Στο πάρκο του Αλκαζάρ Λάρισας , στο Μνημείο – Μουσείο της Εθνικής Αντίστασης που είναι αφιερωμένο στην Αντιφασιστική Νίκη των Λαών πραγματοποιήθηκε η εκδήλωση τιμής και μνήμης που διοργάνωσαν η Τομεακή Επιτροπή Λάρισας του ΚΚΕ, οι Οργανώσεις της ΚΝΕ και το Παράρτημα Λάρισας της ΠΕΑΕΑ – ΔΣΕ για την 9η Μάη, ημέρα της Αντιφασιστικής Νίκης των Λαών.

Στην εκδήλωση χαιρέτισαν ο Θανάσης Σερδένης, πρόεδρος του τοπικού παραρτήματος της ΠΕΑΕΑ-ΔΣΕ, ο Κώστας Κουρελάς, μέλος του ΚΣ της ΚΝΕ και Γραμματέας του ΤΣ Λάρισας της ΚΝΕ.

Την κεντρική ομιλία πραγματοποίησε ο Άγης Τριγάζης, μέλος της ΕΠ Θεσσαλίας του ΚΚΕ ο οποίος, μεταξύ άλλων, στην ομιλία του είπε πως «η 9η Μάη θα είναι για πάντα χαραγμένη στη μνήμη των λαών ως η μέρα της Αντιφασιστικής Νίκης των Λαών, ως μέρα τιμής και υπόκλισης στα εκατομμύρια που έπεσαν στον αγώνα για να συντριβεί ο ιμπεριαλιστικός φασιστικός – ναζιστικός Άξονας, ως μέρα υπενθύμισης της τεράστιας προσφοράς του Κόκκινου Στρατού, του σοβιετικού λαού και των εθνικοαπελευθερωτικών κινημάτων, στα οποία πρωτοστάτησαν τα Κομμουνιστικά Κόμματα (…)

Σήμερα πίσω από κάθε πρόβλημα για το λαό κρύβονται τα ίδια τα αδιέξοδα ενός γερασμένου συστήματος που γίνεται όλο και πιο αντιδραστικό και επιθετικό, που επιδιώκει να καταργεί δικαιώματα δεκαετιών, να εμπορευματοποιεί κάθε πτυχή της ανθρώπινης ζωής για να κερδίζει κάποιες “ανάσες” κερδοφορίας, που οδηγεί τους λαούς στην αιματοχυσία, όταν δεν μπορεί πια να λύσει µε διαφορετικό τρόπο τους ανταγωνισμούς και τις αντιφάσεις του.

Παράλληλα, η περιοχή μας η Θεσσαλία, και η πόλη μας η Λάρισα μετατρέπεται όλο και περισσότερο σε ΝΑΤΟϊκό προγεφύρωμα πολέμου, ενταγμένη στα σχέδια των ΗΠΑ – ΝΑΤΟ στην ευρύτερη περιοχή. Ξεχωρίζουμε: Την αναβάθμιση της 110 Πτέρυγας Μάχης ως ΑμερικανοΝΑΤΟϊκό ορμητήριο από όπου επιχειρούν τα UAV MQ-9 Reaper, και άλλα αεροσκάφη, σε συνδυασμό με την ανάληψη της διοίκησης της επιχείρησης “Aspides” από το Ευρωστρατηγείο που εδρεύει στην 1η Στρατιά και την αποστολή φρεγατών, απογειώνει την εμπλοκή της χώρας μας και της πόλης της Λάρισας σε 2 πολεμικές συγκρούσεις στην Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή. Επιπλέον, είναι ανοιχτή η συζήτηση για μετατροπή της αεροπορικής βάσης του Στεφανοβικείου Μαγνησίας σε αμιγώς βάση των ΗΠΑ. Ενώ στον Βόλο στο στρατόπεδο “Γεωργούλα”, που οι Αμερικανοί χαρακτηρίζουν “Logistics Support Area Volos”, διαμένουν Αμερικανοί στρατιώτες που συμμετέχουν σε μια σειρά ασκήσεις μαζί με τον ελληνικό στρατό. Ακόμη, οι Αμερικανοί εκμεταλλεύονται το λιμάνι του Βόλου για διεκπεραιώσεις στρατιωτικών τους φορτίων και πολεμοφοδίων προς Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη.

Τα παραπάνω μπλέκουν τον λαό της πόλης και της χώρας σε μεγάλους κινδύνους. Καθιστούν τη χώρα μας θύτη στα εγκλήματα σε βάρος άλλων λαών και πιθανό στόχο-θύμα αντιποίνων από αντίπαλα ιμπεριαλιστικά στρατόπεδα (…)

Οι ρωγμές που ανοίγουν, από τους ανταγωνισμούς που φουντώνουν, είναι στο χέρι του λαού να γίνουν μεγάλα ρήγματα ανατροπής! Και αυτό κρίνεται σήμερα. Η πραγματική απάντηση στον 21ο αιώνα για τους εργαζόμενους και τον λαό απέναντι στη βαρβαρότητα της καπιταλιστικής εκμετάλλευσης μπορεί να δοθεί μόνο με την πάλη για τη σοσιαλιστική – κομμουνιστική κοινωνία».

Στο τέλος της εκδήλωσης έγινε κατάθεση στεφανιών στο Μνημείο – Μουσείο για την Αντιφασιστική Νίκη από την ΤΕ Λάρισας του ΚΚΕ, τις ΤΟ Λάρισας της ΚΝΕ, το Παράρτημα Λάρισας της ΠΕΑΕΑ – ΔΣΕ και του Συλλόγου «Εμείς που σπουδάσαμε στο Σοσιαλισμό» ενώ ακολούθησε ενός λεπτού σιγή.

ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ – ΙΘΑΚΗ Με εκδήλωση στο μαρτυρικό χωριό των Μουζακάτων τίμησε την Μεγάλη Αντιφασιστική Νίκη των Λαών

admin Νέα Παραρτημάτων 13 Μαΐου, 2025

Με εκδήλωση στο μαρτυρικό χωριό των Μουζακάτων τίμησε την Μεγάλη Αντιφασιστική Νίκη των Λαών

Κάλεσε να αναγνωριστεί το χωριό ως «μαρτυρικό» μετά τη γερμανική – ναζιστική θηριωδία

Τον ηρωικό αγώνα των κατοίκων των Μουζακάτων κατά των Ιταλών-φασιστών και Γερμανών κατακτητών το διάστημα 1941-44, τίμησαν με εκδήλωσή τους το πρωί της Κυριακής με την ευκαιρία και της Μεγάλης Αντιφασιστικής Νίκης των Λαών στις 9 Μάη 1945, οι Οργανώσεις του ΚΚΕ και της ΚΝΕ στην Κεφαλονιά.

Το χωριό καταστράφηκε ολοκληρωτικά με φωτιά στις 23 Απρίλη 1944 από τους ναζί.

Με τη συγκέντρωση που πραγματοποίησαν και την κατάθεση στεφάνων στο μνημείο των Μουζακάτων, που στήθηκε για να θυμίζει άλλη μια ναζιστική θηριωδία, επανέφεραν επίσης το αίτημα, αναγνώρισής του ως «Μαρτυρικό χωριό».

Ο Γιάννης Κουρούκλης, γραμματέας της ΤΕ Κεφαλονιάς – Ιθάκης του ΚΚΕ αναφέρθηκε στις εξελίξεις στο νησί μετά την παράδοση της Ιταλίας το Σεπτέμβρη του 1943 και την εξόντωση της μεραρχίας Aqui, στο ξεκίνημα της κατοχής του από τους Γερμανούς και στην ανάπτυξη της αντίστασης του λαού, ιδιαίτερα του ΕΛΑΣ, σημειώνοντας:

«Τα Μουζακάτα εξελίσσονται όλο αυτό το διάστημα σε μια από τις έδρες του αντάρτικου. Με έδρα το χωριό, εφοδιάζονται αντάρτες με τρόφιμα, αποθηκεύεται οπλισμός στις φυσικές κρυψώνες της περιοχής, κατασκευάζονται παρατηρητήρια και οργανώνονται συσκέψεις αντάρτικων ομάδων και συσκέψεις γυναικών. Μεταπολεμικοί κατάλογοι συνταγμένοι από οργανώσεις αντιστασιακών καταγράφουν πολλούς κατοίκους της περιοχής ως πρωτεργάτες της Εθνικής Αντίστασης και του ΕΛΑΣ Κεφαλονιάς. Με λίγα λόγια, οι περισσότεροι άνθρωποι της περιοχής δε σκέφτηκαν να φυλάξω τον εαυτό μου, το χωριό μου και κάτι θα γίνει, να ζήσω εγώ και ας πεθάνουν οι άλλοι -αυτή ήταν πάντοτε η ρητορική των δωσίλογων. Παρότι, αγαπούσαν τον τόπο τους, τις οικογένειές τους, τη ζωή τους, κατανόησαν ότι η Κατοχή δε μπορεί να νικηθεί μόνη της ή τουλάχιστον το ένστικτο και η ψυχή τους αυτό τους έδειξε.

Αυτή η αντιστασιακή δραστηριότητα και το ξεδίπλωμά της και στα Μουζακάτα και σε όλη την Ελλάδα βοηθούσε τους κατοίκους, έσωζε τα υπάρχοντά τους, τις σοδειές τους, στερούσε υλικό, υποδομές, ανθρώπινο δυναμικό από τους κατακτητές, κλόνιζε την Κατοχή, παρήγαγε εν γένει αποτελέσματα. Σε αυτήν τη δραστηριότητα σχεδίαζαν να θέσουν φραγμό με την πυρπόληση των Μουζακάτων οι Γερμανοί. Τη ζημιά που πάθαιναν θέλησαν να σταματήσουν. Άλλωστε η ίδια η αιτιολογική προκήρυξη των κατοχικών αρχών, αναφορικά με τα Μουζακάτα πιστοποιεί μεταξύ ψευδολογιών ότι η επίθεση αποφασίστηκε, επειδή το σύνολο σχεδόν του χωριού συμμετείχε σε αντιστασιακές οργανώσεις, ”αντάρτικες συμμορίες” όπως τις αποκαλεί».

Αναφερόμενος στην καταστροφής του χωριού, υπογράμμισε: «Το σχέδιο των κατοχικών αρχών ήταν κυνικό, κτηνώδες αλλά συνειδητό και υπολογισμένο. Πιο συγκεκριμένα, στρατεύματα μετακινούνται στις 22 Απρίλη από το Αργοστόλι στη Σάμη. Οι Γερμανοί ενημερώνονται από ένα συνεργάτη τους, κρατούμενο νωρίτερα του ΕΛΑΣ. Οι εκκαθαριστικές επιχειρήσεις γίνονται επίσης, όταν ο ΕΛΑΣ συλλαμβάνει στέλεχος της Π.Ο.Κ., διορισμένο διευθυντή νομαρχίας από τη δωσίλογη κυβέρνηση. Τις πρώτες ώρες της επομένης μέρας πλησιάζουν από 3 πλευρές, σχηματίζουν ένα ”πέταλο”, γύρω από το χωριό. 7 π.μ. εισβάλουν, καταχρώνται την παραγωγή και τον όποιο υλικό εξοπλισμό διέθετε κάθε οικογένεια, διασκορπίζουν όσα δεν τους χρειάζονται, αναζητούν οπλισμό, ανατινάζουν την εκκλησία, περιχύνουν με βενζίνη τα σπίτια. Το χωριό καιγόταν όλη μέρα. 4 κάτοικοι συλλαμβάνονται: Γιάννης Γρηγοράτος, Γιάννης Μουρίκης, Αριστομένης και Πέτρος Μιχαλάτος εκτελούνται συμβολικά της 1^η Μαίου, μέρα της εργατικής πρωτομαγιάς. Σύμφωνα με μαρτυρία ο Πέτρος Μιχαλάτος, πριν εκτελεστεί δηλώνει περήφανος και ως Έλληνας και ως Επονίτης. Κατά την επιχείρηση ντόπιοι συνεργάτες των Γερμανών πληροφορούν, υποδεικνύουν και ενδεχομένως πλιατσικολογούν. Στο στόχαστρο των Γερμανών θα βρεθούν την ίδια περίοδο κτίσματα και σε άλλα χωριά της περιοχής, κυρίως στα Αλευράτα.

Οι περισσότεροι κάτοικοι, όπως και οι ευρισκόμενοι στο χωριό Ελασίτες, επιβιώνουν, χάρη και στο πνεύμα αλληλεγγύης, το οποίο στο μέτρο του δυνατού υφίσταται. Αρχικά, οι χωρικοί ειδοποιούνται για την κίνηση των Γερμανών από τα φυλάκια του ΕΛΑΣ και από κατοίκους των πιο κάτω χωριών και έτσι οι περισσότεροι δεν βρίσκονται στο χωρίο κατά την είσοδο των Γερμανών. Μετά την καταστροφή πάλι και την αντίξοη παραμονή τους στην ύπαιθρο, φιλοξενούνται σε άλλα χωριά, μοιράζονται μεταξύ τους τρόφιμα, διεξάγεται κάποιος υπέρ τους έρανος στο υπόλοιπο νησί. Όλα τα παραπάνω και πιο συγκεκριμένα η γεωγραφική θέση του χωριού, η διαφυγή και κυρίως η αντοχή των κατοίκων ή ακόμη ο ηρωισμός τους, ερμηνεύουν και το προσωνύμιο ”Μικρό Σούλι”, το οποίο δίνεται στα Μουζακάτα σε βιβλία, αφιερώματα και προφορικές αφηγήσεις».

Επίσης, αναφέρθηκε στην καταστροφή του χωριού την περίοδο 1843-49 από τους Άγγλους τότε κατακτητές, επειδή πρωταγωνίστησαν στον αγώνα για την απελευθέρωση και την Ένωση με την Ελλάδα.

«Συνεχίζουμε με μεγαλύτερη ορμή και γνώση. Προχωράμε με αισιοδοξία και αποφασιστικότητα. Η εποχή μας είναι εποχή περάσματος από τον καπιταλισμό στον σοσιαλισμό. Η Αντιφασιστική Νίκη των Λαών απέδειξε ότι καμιά εξουσία δεν είναι άτρωτη απέναντι στις μαζικά οργανωμένες και εξοπλισμένες εργατικές – λαϊκές δυνάμεις. Πορευόμαστε με έναν και μόνο σκοπό: Να ανταποκριθούμε στις απαιτήσεις των καιρών, να οικοδομήσουμε τη μεγάλη αντικαπιταλιστική συμμαχία που θα αντιπαλέψει την αντεργατική – αντιλαϊκή πολιτική. Θα βάλει τέλος στη βαρβαρότητα του καπιταλισμού, στους πολέμους, στις κρίσεις, στην εκμετάλλευση, στη φτώχεια, στην ανεργία, στην καταπίεση. Για να δικαιωθούν οι αγώνες και οι θυσίες των παλιότερων γενιών, για να ανοίξει ο δρόμος και να εκπληρωθούν τα όνειρα και οι σύγχρονες ανάγκες του λαού και των νέων με την εργατική – λαϊκή νίκη!», σημείωσε.

Στα πλαίσια των εκδηλώσεων τέλος για την 9^η Μάη και τη Μεγάλη Αντιφασιστική Νίκη των Λαών, η ΤΕ Κεφαλονιάς – Ιθάκης πρόβαλε το βράδυ του Σαββάτου το ντοκιμαντέρ της ΚΕ του ΚΚΕ «Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος – 80 Χρόνια μετά».

Ημερίδα για τις γερμανικές αποζημιώσεις στις 14 Μάη

admin Νέα Παραρτημάτων, Σημαντική 13 Μαΐου, 2025

Ημερίδα για τις γερμανικές αποζημιώσεις διοργανώνει η ΠΕΑΕΑ – ΔΣΕ την Τετάρτη 14 Μάη.

Η ημερίδα θα γίνει στις 6 μ.μ. στην αίθουσα του Πολιτιστικού Κέντρου «Γιάννης Ρίτσος» στο Αιγάλεω.

Το πρόγραμμα έχει ως εξής:

Κεντρική εισήγηση από την ΠΕΑΕΑ-ΔΣΕ

Ομιλίες:

Τι πλήρωσαν ΟΔΓ. και Λαϊκή Δημοκρατία της Γερμανίας. Τι πλήρωσε στην Ελλάδα η ΟΔΓ και τι λέει σήμερα. Νίκος Παπαγεωργάκης, Ιστορικός, υπεύθυνος του Επιμορφωτικού Κέντρου Χαρίλαος Φλωράκης.
«Οι οφειλόμενες Γερμανικές υποχρεώσεις και η “αλλαγή” της ιστορίας». Γιώργος Μαργαρίτης, Καθηγητής Σύγχρονης Ιστορίας του Τμήματος Πολιτικών Επιστημών του ΑΠΘ.
80 χρόνια από τη Διάσκεψη του Πότσνταμ: Οι πολεμικές επανορθώσεις-αποζημιώσεις και οι διεθνείς οργανισμοί. Νότης Μαριάς, πρώην ανεξάρτητος ευρωβουλευτής και βουλευτής Ηρακλείου, Καθηγητής Θεσμών της ΕΕ στο Πανεπιστήμιο Κρήτης.
Το Ελληνογερμανικό ταμείο για το Μέλλον, τα προγράμματα και οι στόχοι του. Το νήμα που τα συνδέει με το ιστορικό παρελθόν της Γερμανίας. Φιλιώ Τόλια, Διδάκτορας Ιστορικός, συνεργάτης του Τμήματος Ιστορίας της ΚΕ του ΚΚΕ.
Η Ηθική υποχρέωση της Γερμανίας για την αποκατάσταση των εγκλημάτων σε βάρος του Λαού. Διονύσης Δρόσος, Ομότιμος καθηγητής του Τμήματος Πολιτικών Επιστημών του ΑΠΘ.
Η δράση του ΚΚΕ στα πλαίσια της ΕΕ για τις πολεμικές επανορθώσεις-αποζημιώσεις. Λευτέρης Νικολάου – Αλαβάνος, ευρωβουλευτής του ΚΚΕ.
Το πόρισμα της Βουλής και η αξία του. Διαμάντω Μανωλάκου, βουλευτής ΚΚΕ.

ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗΣ ΔΡΑΣΗΣ Η 9η Μάη – ένα κάλεσμα για πάλη, αντίσταση και νίκη των λαών!

admin Νέα Παραρτημάτων 12 Μαΐου, 2025

Συνάντηση των Κομμάτων της Ευρωπαϊκής Κομμουνιστικής Δράσης, με θέμα «80 χρόνια από τη Μεγάλη Αντιφασιστική Νίκη των Λαών. Συμπεράσματα και σημασία σήμερα» πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή στο Βερολίνο.

Την εισαγωγική ομιλία έκανε ο ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ, Δημήτρης Κουτσούμπας, που επισκέπτεται τη Γερμανία επικεφαλής αντιπροσωπείας του Κόμματος στην οποία συμμετέχουν ακόμα οι Γιώργος Μαρίνος, μέλος του ΠΓ της ΚΕ, Ζήσης Λυμπερίδης, μέλος της Γραμματείας της ΚΕ και Ελισαίος Βαγενάς, μέλος της ΚΕ.

Στη συνάντηση πήραν μέρος τα εξής 12 κόμματα της Ευρώπης: Κόμμα Εργασίας Αυστρίας, Κομμουνιστικό Επαναστατικό Κόμμα Γαλλίας, ΚΚ Ελλάδας, Ελβετικό ΚΚ, Κόμμα Εργατών Ιρλανδίας, ΚΚ Εργαζομένων Ισπανίας, Κομμουνιστικό Μέτωπο Ιταλίας, Νέο ΚΚ Ολλανδίας, Ένωση Κομμουνιστών Ουκρανίας, ΚΚ Σουηδίας, ΚΚ Τουρκίας, Κομμουνιστικό Εργατικό Κόμμα Φινλανδίας.

Μετά το πέρας των εργασιών της συνάντησης εκδόθηκε η ακόλουθη ανακοίνωση:

«Στις 9 Μαΐου 1945 συμπληρώνονται 80 χρόνια από τη Μεγάλη Αντιφασιστική Νίκη των λαών, όταν ναζιστική Γερμανία παραδόθηκε και οι λαοί του κόσμου με τον καθοριστικό ρόλο του Κόκκινου Στρατού, και της ΕΣΣΔ, υπό την ηγεσία του ΠΚΚ(μπ) ως οργανωτή και εμπνευστή αυτής της πάλης, γονάτισαν τον φασισμό σε όλη την Ευρώπη. Δεν ήταν απλώς μια στρατιωτική νίκη. Ήταν ένας θρίαμβος της εργατικής τάξης, των κομμουνιστών και των ανταρτών, των απλών ανθρώπων που, μέσω της οργανωμένης πάλης, αντιστάθηκαν στην πιο βίαιη έκφραση του καπιταλισμού.

Η Σοβιετική Ένωση διαδραμάτισε κεντρικό και αποφασιστικό ρόλο στην ήττα του φασισμού. Με τις τεράστιες θυσίες των εργατών, των αγροτών και των στρατιωτών, ο Κόκκινος Στρατός συνέτριψε τη φασιστική πολεμική μηχανή. Πάνω από 27 εκατομμύρια Σοβιετικοί έχασαν τη ζωή τους, εκατομμύρια από αυτούς πέφτοντας στη μάχη. Δεν ήταν εκστρατεία κατακτητική αλλά απελευθερωτική μέσω της ταξικής πάλης, που διεξήχθη ενάντια σε ένα σύστημα οργανωμένου τρόμου που υποστηριζόταν από το μονοπωλιακό κεφάλαιο.

Ο φασισμός δεν εμφανίστηκε τυχαία. Προέκυψε από μια βαθιά αντίφαση: την ανάγκη του καπιταλισμού να διατηρήσει την εξουσία εν μέσω της αυξανόμενης εξέγερσης της εργατικής τάξης. Μετά την Οκτωβριανή Επανάσταση, οι καπιταλιστές σε όλη την Ευρώπη φοβήθηκαν την εξάπλωση του σοσιαλισμού. Ως απάντηση, χρηματοδότησαν και ενδυνάμωσαν τις φασιστικές δυνάμεις σε παγκόσμιο επίπεδο για να συντρίψουν τα συνδικάτα, να θέσουν εκτός νόμου τους κομμουνιστές και να καταστείλουν κάθε μορφή αντίστασης της εργατικής τάξης. Ο φασισμός δεν ήταν ένα διάλειμμα από τον καπιταλισμό, ήταν ο καπιταλισμός χωρίς τη φιλελεύθερη μάσκα του, που υπερασπιζόταν τον εαυτό του με ωμή βία.

Σε όλη την κατεχόμενη Ευρώπη και σε άλλες περιοχές υπό τον έλεγχο του Άξονα, η εργατική τάξη οργάνωσε υπόγεια δίκτυα αντίστασης, ένοπλο αγώνα, εξεγέρσεις και μαζικές κινητοποιήσεις. Η πάλη τους ήταν διεθνιστική και αντιιμπεριαλιστική. Ωστόσο, οι ιμπεριαλιστικές δυνάμεις, πολλές από τις οποίες αρχικά ήταν κατευναστικές ή συνεργάστηκαν με τον φασισμό, προσπάθησαν έκτοτε να σβήσουν αυτή την κληρονομιά. Τα ιστορικά στοιχεία είναι σαφή: χωρίς τη Σοβιετική Ένωση και το διεθνές κομμουνιστικό κίνημα, ο φασισμός δεν θα είχε ηττηθεί.

Το τέλος του πολέμου έφερε μόνο μια ψευδαίσθηση ειρήνης και δικαιοσύνης, καλύπτοντας τη συνεχιζόμενη βία, την εκμετάλλευση και την ανισότητα. Ενώ οι φασιστικοί στρατοί ηττήθηκαν, η κυρίαρχη καπιταλιστική τάξη ανασυντάχθηκε γρήγορα. Μεταπήδησαν από τον ανοιχτό φασισμό σε ανανεωμένες μορφές ιμπεριαλιστικής κυριαρχίας. Οι ναζί εντάχθηκαν άμεσα στο ΝΑΤΟ και στις μυστικές υπηρεσίες, με πιο διαβόητη την ”Επιχείρηση Paperclip”, που μετέφερε ναζί επιστήμονες σε στρατιωτικά και διαστημικά προγράμματα των ΗΠΑ, και την Gladio, το μυστικό παραστρατιωτικό δίκτυο του ΝΑΤΟ που όπλιζε και προστάτευε φασιστικές ομάδες σε όλη την Ευρώπη για να καταστείλει τα κομμουνιστικά και εργατικά κινήματα σε όλο τον κόσμο. Τα αντι-αποικιακά κινήματα, από το Βιετνάμ έως την Αλγερία, αντιμετωπίστηκαν με βίαιη καταστολή από τις ίδιες τις δυνάμεις που ισχυρίζονταν ότι υπερασπίζονται την ελευθερία.

Αυτή η μεταπολεμική ιμπεριαλιστική επίθεση δεν ήταν ιστορικό ατύχημα. Αποκάλυψε τα διαρκή ταξικά συμφέροντα του κεφαλαίου: να αποκαταστήσει τον έλεγχο, να καταστείλει την επανάσταση και να διατηρήσει την παγκόσμια κυριαρχία, τον έλεγχο των αγορών και των πλουτοπαραγωγικών πηγών. Και σήμερα, οι ίδιες ταξικές δυνάμεις συνεχίζουν την επίθεσή τους, όχι μόνο μέσω του πολέμου και της εκμετάλλευσης, αλλά και μέσω της παραποίησης της ιστορίας.

Η 9η Μαΐου έχει κυνικά μετονομαστεί σε «Ημέρα της Ευρώπης» από την ΕΕ, σε μια προσπάθεια να αποσυνδέσει το γεγονός από τις επαναστατικές, εργατικές ρίζες του. Είναι σε εξέλιξη μια συντονισμένη εκστρατεία ιστορικού ρεβιζιονισμού, που ανιστόρητα εξισώνει τον φασισμό με τον κομμουνισμό, διαγράφει τον Κόκκινο Στρατό και παρουσιάζει το ΝΑΤΟ και την ΕΕ ως κληρονόμους των αντιφασιστικών αξιών. Αυτή δεν είναι ημέρα μνήμης, είναι ιδεολογικός πόλεμος με στόχο τον αφοπλισμό των μελλοντικών γενεών.

Ταυτόχρονα, βλέπουμε τις αντιδραστικές δυνάμεις με φασιστικές ρίζες να κερδίζουν δύναμη σε όλη την Ευρώπη. Δεν πρόκειται για μια αυθόρμητη απειλή, αλλά για ένα εργαλείο της κυρίαρχης τάξης. Σε περιόδους κρίσης, η αστική τάξη καλλιεργεί αντιδραστικές δυνάμεις ως μέσο ελέγχου της λαϊκής αντίστασης. Οι μετανάστες γίνονται αποδιοπομπαίοι τράγοι. Ψηφίζονται αντικομμουνιστικοί νόμοι. Η αλληλεγγύη προς την Παλαιστίνη ποινικοποιείται. Οι ίδιες δυνάμεις που κάποτε ενδυνάμωσαν τον φασισμό, τώρα ασκούν καταστολή και αντικομμουνιστική βία με νέες μορφές.

Ογδόντα χρόνια μετά, τα διδάγματα της 9ης Μαΐου δεν περιορίζονται στο παρελθόν. Οι αντιφάσεις που οδήγησαν στον φασισμό, τον καπιταλισμό σε κρίση, την καταστολή της επανάστασης, τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο, εξακολουθούν να υπάρχουν σήμερα. Η πάλη ενάντια στον φασισμό πρέπει επομένως να βασίζεται στην πάλη ενάντια στο σύστημα που τον γεννά. Ο αντιφασισμός που δεν αμφισβητεί τον καπιταλισμό αφομοιώνεται από το σύστημα. Ο αληθινός αντιφασισμός είναι ταξικός, διεθνιστικός και αγωνίζεται ενάντια στον καπιταλισμό, για την εξουσία της εργατικής τάξης, τον σοσιαλισμό-κομμουνισμό.

Πουθενά δεν είναι αυτό πιο ξεκάθαρο από τον πόλεμο στην Ουκρανία. Πρόκειται για μια σύγκρουση μεταξύ ιμπεριαλιστικών μπλοκ που ανταγωνίζονται για την κυριαρχία τον έλεγχο των αγορών και των πλουτοπαραγωγικών πηγών. Το ΝΑΤΟ, η ΕΕ και οι Ηνωμένες Πολιτείες οπλίζουν ένα καπιταλιστικό καθεστώς στην Ουκρανία, ενώ εξυμνούν νεοναζιστικές ομάδες όπως το Τάγμα Αζόφ. Εν τω μεταξύ, το καπιταλιστικό κράτος της Ρωσίας οικειοποιείται και χρησιμοποιεί επιλεκτικά τα σύμβολα της Σοβιετικής Ένωσης για να καλύψει τις δικές του ιμπεριαλιστικές φιλοδοξίες, ενώ καταστέλλει τα αντιπολεμικά αιτήματα και καπηλεύεται τα φιλοσοβιετικά αισθήματα, που είναι ακόμα δημοφιλή στη συνείδηση των μαζών στη Ρωσία κι άλλες πρώην σοβιετικές δημοκρατίες.

Και οι δύο πλευρές χρησιμοποιούν την ιστορία για να δικαιολογήσουν την επιθετικότητα. Και οι δύο εκπροσωπούν τα συμφέροντα του κεφαλαίου. Η εργατική τάξη δεν κερδίζει τίποτα από αυτόν τον πόλεμο. Η μόνη θέση αρχής είναι να αντιταχθούμε σε όλα τα ιμπεριαλιστικά στρατόπεδα και να οικοδομήσουμε την ανεξάρτητη δύναμη των εργαζομένων, την αυτοτελή πολιτική πάλη, για την ανατροπή της εξουσίας του κεφαλαίου.

Για να κατανοήσουμε πραγματικά την 9η Μαΐου, πρέπει να εξετάσουμε την ταξική πάλη και τις υλικές συνθήκες που την διαμόρφωσαν. Αυτό μας δείχνει ότι οι δυνάμεις που έδωσαν ώθηση στον φασισμό και, συμμετείχαν στον πόλεμο εξακολουθούν σήμερα να υπερασπίζονται τα συμφέροντα των μονοπωλίων. Η αντιφασιστική νίκη του 1945 δεν επετεύχθη με ουδετερότητα ή κοινοβουλευτικά καλέσματα, αλλά με επαναστατική πάλη, που σφυρηλατήθηκε στα χαρακώματα, τα εργοστάσια και τα μέτωπα των ανταρτών. Σήμερα, καθώς η ΕΕ στρατιωτικοποιείται, οι αντιδραστικές μεταναστευτικές πολιτικές σκληραίνουν και η αντίσταση ποινικοποιείται, τα ίδια εργαλεία της ταξικής κυριαρχίας ακονίζονται. Πρέπει να χτιστεί ένα πραγματικό αντιιμπεριαλιστικό – αντιπολεμικό κίνημα, όχι βασισμένο σε ηθικολογικές εκκλήσεις, αλλά στηριγμένο στην υλική πραγματικότητα. Δεν μπορεί να υπάρξει ειρήνη υπό τον ιμπεριαλισμό. Ο αφοπλισμός δεν μπορεί να προέλθει από το εσωτερικό του ΝΑΤΟ. Η δικαιοσύνη δεν μπορεί να προκύψει από ένα σύστημα που βασίζεται στην εκμετάλλευση. Μόνο ένα κίνημα ριζωμένο στις ανάγκες και τη δύναμη της εργατικής τάξης, ριζωμένο στις κομμουνιστικές αρχές και την οργάνωση της εργατικής τάξης, μπορεί να αντιμετωπίσει την αλήθεια και να αγωνιστεί για την πραγματική απελευθέρωση.

Ο φασισμός δεν είναι μια ιστορική εξαίρεση, είναι ο καπιταλισμός σε σήψη, που στρέφεται στον τρόμο για να διατηρηθεί. Για να τον νικήσουμε ξανά, πρέπει να νικήσουμε το σύστημα που τον τροφοδοτεί. Αυτό σημαίνει την οικοδόμηση της ταξικής δύναμης μέσω της συλλογικής οργάνωσης των εργαζομένων, της νεολαίας, των μεταναστών και όλων των καταπιεσμένων λαών σε ένα ενωμένο μέτωπο ενάντια στον ιμπεριαλισμό, τον πόλεμο και την εκμετάλλευση. Σημαίνει την ενίσχυση των Κομμουνιστικών Κομμάτων που εκπροσωπούν πραγματικά τα συμφέροντα της εργατικής τάξης και ηγούνται της πάλης ενάντια στον ιμπεριαλισμό και την εκμετάλλευση.

Η 9η Μαΐου πρέπει να αποκατασταθεί, όχι ως μια αόριστη γιορτή της ”ειρήνης”, αλλά ως μια ημέρα πολιτικής σαφήνειας και συλλογικής μνήμης. Πρέπει να διδάξουμε την αλήθεια της, να τιμήσουμε τους πεσόντες συντρόφους μας και να μάθουμε από τις αντιφάσεις της. Η ιστορία δεν είναι ουδέτερη, διαμορφώνεται στην ταξική πάλη. Οι ίδιες δυνάμεις που διαστρεβλώνουν το παρελθόν σήμερα το κάνουν για να διαμορφώσουν το μέλλον προς όφελός τους. Δεν πρέπει να το επιτρέψουμε.

Καθώς οι ιμπεριαλιστικές δυνάμεις προετοιμάζονται για νέους πολέμους και το κεφάλαιο ενισχύει την κυριαρχία του σε κάθε πτυχή της ζωής, το καθήκον μας είναι επείγον. Οι συνθήκες που οδήγησαν στον φασισμό επανεμφανίζονται, επειδή το σύστημα που τις δημιούργησε δεν καταργήθηκε ποτέ. Αλλά οι λαοί παλεύουν. Οι αντιφάσεις του καπιταλισμού οξύνονται. Νέες γενιές μπαίνουν στον αγώνα. Ας αποτίσουμε φόρο τιμής μέσω της δράσης. Ας θυμηθούμε μέσω της οργάνωσης. Ας μην είναι η 9η Μαΐου μόνο μια μέρα μνήμης, αλλά ένα κάλεσμα για πάλη, αντίσταση και νίκη!».

Η εισαγωγική ομιλία του Δ. Κουτσούμπα στη Συνάντηση των Κομμάτων της Ευρωπαϊκής Κομμουνιστικής Δράσης

admin Νέα Παραρτημάτων 12 Μαΐου, 2025

Τιμάμε την Αντιφασιστική Νίκη, αντλούμε συμπεράσματα, διαφυλάσσουμε την επαναστατική σπίθα για τον σοσιαλισμό

Την εισαγωγική ομιλία στη Συνάντηση των Κομμάτων της Ευρωπαϊκής Κομμουνιστικής Δράσης, με θέμα «80 χρόνια από τη Μεγάλη Αντιφασιστική Νίκη των Λαών. Συμπεράσματα και σημασία σήμερα», στο Βερολίνο, έκανε την Παρασκευή το πρωί ο ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ.

Στη συνάντηση πήραν μέρος τα εξής 12 κόμματα της Ευρώπης: Κόμμα Εργασίας Αυστρίας, Κομμουνιστικό Επαναστατικό Κόμμα Γαλλίας, ΚΚ Ελλάδας, Ελβετικό ΚΚ, Κόμμα Εργατών Ιρλανδίας, ΚΚ Εργαζομένων Ισπανίας, Κομμουνιστικό Μέτωπο (Ιταλία), Νέο ΚΚ Ολλανδίας, Ένωση Κομμουνιστών Ουκρανίας, ΚΚ Σουηδίας, ΚΚ Τουρκίας, Κομμουνιστικό Εργατικό Κόμμα Φινλανδίας.

Η εισαγωγική ομιλία του Δ. Κουτσούμπα στη Συνάντηση των Κομμάτων της Ευρωπαϊκής Κομμουνιστικής Δράσης

«Αγαπητοί σύντροφοι,

Πριν ακριβώς από 80 χρόνια, εδώ στην πόλη που βρισκόμαστε, στο Βερολίνο, ανέμιζε η Κόκκινη Σημαία, το λάβαρο του πρώτου σοσιαλιστικού κράτους, της Σοβιετικής Ενωσης, που είχε υψωθεί θριαμβευτικά στο Ράιχσταγκ την Πρωτομαγιά του 1945, σηματοδοτώντας τη συντριβή των φερόμενων και ως “αήττητων στρατευμάτων του ναζιστικού γερμανικού κράτους”. Ξημερώνοντας η 9η Μάη του 1945, η Γερμανία συνθηκολόγησε άνευ όρων.

Το ΚΚΕ τιμά όσες και όσους πάλεψαν, δίνοντας και τη ζωή τους για τη συντριβή του φασισμού και του ιμπεριαλιστικού άξονα κρατών που τον απάρτιζαν στη φάση εκείνη.

Τιμάμε και υπερασπιζόμαστε από την κατάφωρη διαστρέβλωση την τεράστια προσφορά της Ενωσης Σοβιετικών Σοσιαλιστικών Δημοκρατιών (ΕΣΣΔ) και του Κόκκινου Στρατού, που σήκωσαν το κύριο βάρος του πολέμου, καθώς και τα Κομμουνιστικά Κόμματα, όπου Γης, που ηγήθηκαν των εθνικοαπελευθερωτικών – αντιιμπεριαλιστικών αγώνων.

Το ΚΚΕ είναι περήφανο που υπήρξε ο εμπνευστής, ο οργανωτής και κύριος αιμοδότης της μεγάλης ΕΑΜικής Αντίστασης του λαού μας.

Η νίκη της Σοβιετικής Ένωσης κατά της ναζιστικής Γερμανίας και των συμμάχων της επιτεύχθηκε χάρη στον ρόλο της εργατικής σοβιετικής εξουσίας στη δημιουργία και στην οργάνωση της αμυντικής θωράκισης της Σοβιετικής Ένωσης. Στα πλεονεκτήματα που προσφέρουν η κοινωνικοποίηση των μέσων παραγωγής και ο κεντρικός σχεδιασμός της οικονομίας. Στον πρωταγωνιστικό ρόλο των λαϊκών μαζών, με ηγέτιδα δύναμη την εργατική τάξη. Στον ρόλο του Κομμουνιστικού Κόμματος ως επαναστατικής εργατικής πρωτοπορίας. Για όλα αυτά αποτελεί ένα τεράστιο ιστορικό δίδαγμα για το παρόν και το μέλλον του επαναστατικού κινήματος.

Θα ήταν αδύνατη η σωτηρία της Σοβιετικής Ένωσης, αν δεν είχε διανύσει, στα μόλις 20 χρόνια από τη λήξη του εμφυλίου πολέμου που ακολούθησε την Οκτωβριανή Επανάσταση του 1917, μια τεράστια απόσταση στον δρόμο της συνειδητά σχεδιασμένης κοινωνικοοικονομικής και πολιτιστικής ανάπτυξης, της σοσιαλιστικής οικοδόμησης.

Η σοβιετική εποποιία έχει κληρονόμους όσους αγωνίζονται για την εγκαθίδρυση του σοσιαλισμού – κομμουνισμού

Η σοβιετική εποποιία έχει κληρονόμους όλους όσοι αγωνίζονται για την εγκαθίδρυση του σοσιαλισμού – κομμουνισμού. Δεν ανήκει σε αστικές κυβερνήσεις τύπου Πούτιν, στυλοβάτες του σημερινού ρωσικού μονοπωλιακού καπιταλισμού, που καπηλεύονται την 9η Μάη για να θωρακίζουν ιδεολογικά την εξουσία της αστικής τάξης, βάζοντας στο λαθρεμπόριο ιδεών τη θυσία εκατομμυρίων κομμουνιστών και κομμουνιστριών και αποκρύπτοντας ποιοι και γιατί δημιούργησαν τον σοβιετικό άθλο.

Από την άλλη, εκείνες οι αστικές τάξεις των χωρών του ευρωατλαντικού ιμπεριαλισμού, του ΝΑΤΟ και της ΕΕ, που σήμερα συγκρούονται στα εδάφη της Ουκρανίας με τους Ρώσους καπιταλιστές για τον ορυκτό πλούτο, την Ενέργεια, τους αγωγούς, την εύφορη γη, τα μερίδια των αγορών κ.ά., επιχειρούν να ταυτίσουν την ΕΣΣΔ με τη σημερινή αστική Ρωσία, η οποία είναι και δικό τους δημιούργημα. Έτσι, επικαλούμενες και τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, προσπαθούν να σβήσουν από τη μνήμη την 9η Μάη 1945, παραχαράσσουν το περιεχόμενό της, αντιστρέφουν την ιστορική αλήθεια.

Ωστόσο, ο παροξυσμός τους τα τελευταία 3 χρόνια του πολέμου δεν μπορεί να κρύψει πως σε αυτές τις “ράγες” βάδιζαν και πριν από αυτόν, αφού η αμαύρωση της ΕΣΣΔ, του Κόκκινου Στρατού και των αντάρτικων κινημάτων αποτελούσαν και αποτελούν χρόνια τώρα συστατικό της αντικομμουνιστικής – αντισοσιαλιστικής προπαγάνδας τους. Επιδιώκουν έτσι να κρύψουν την οργανική διασύνδεση που έχει το τερατούργημα του ναζισμού – φασισμού με τον μονοπωλιακό καπιταλισμό και τις μεγάλες ευθύνες όλων των αστικών -φιλελεύθερων και σοσιαλδημοκρατικών – κομμάτων. Στις πρώτες θέσεις αυτής της μεθοδευμένης βρώμικης εκστρατείας βρίσκεται η καπιταλιστική ένωση των χωρών της Ευρώπης, η αντιδραστική Ευρωπαϊκή Ένωση, που πριν τον πόλεμο προχώρησε στην ονομασία της 9ης Μάη σε “Μέρα της ΕΕ”!

Συμπεράσματα από την Ιστορία του Διεθνούς Κομμουνιστικού Κινήματος

Το ΚΚΕ μελετά την Ιστορία του, την Ιστορία του Διεθνούς Κομμουνιστικού Κινήματος. Αντλεί αναγκαία και χρήσιμα συμπεράσματα από αυτήν, μεταξύ άλλων και για τις αιτίες, τις συνθήκες και τα αποτελέσματα του Β’ Παγκόσμιου ιμπεριαλιστικού Πολέμου.

Θα ήθελα, λοιπόν, εδώ σε αυτήν την επίκαιρη εκδήλωση της Ευρωπαϊκής Κομμουνιστικής Δράσης, να σταθώ σύντομα σε ορισμένα ζητήματα, που, κατά την άποψη του ΚΚΕ, σχετίζονται και με τα τρέχοντα ιδεολογικά και πολιτικά καθήκοντα των Κομμουνιστικών Κομμάτων, στις σημερινές συνθήκες όξυνσης των ενδοϊμπεριαλιστικών αντιθέσεων και την επιδίωξη των αστικών τάξεων να υποτάξουν ιδεολογικά τους λαούς στους σχεδιασμούς τους.

Πρώτον, ο φασισμός γεννιέται στα σπλάχνα του καπιταλιστικού συστήματος και δεν είναι απλά ένα αποτέλεσμα μιας μορφής διαχείρισης του συστήματος, π.χ. της νεοφιλελεύθερης πολιτικής, όπως ισχυρίζονται οι οπορτουνιστικές και σοσιαλδημοκρατικές δυνάμεις στην Ευρώπη και γενικότερα.

Είναι η ίδια “ασθένεια” του καπιταλιστικού συστήματος και ως τέτοια πρέπει να αντιμετωπιστεί. Ο ίδιος ο φασισμός αποτελεί μορφή άσκησης της εξουσίας των μονοπωλίων. Υπερασπίζεται την καπιταλιστική ιδιοκτησία στα μέσα παραγωγής, την εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο. Ιδιαίτερα σε συνθήκες καπιταλιστικής κρίσης, φτώχειας, ανεργίας και φθοράς των αστικών κοινοβουλευτικών κομμάτων, η αστική τάξη αξιοποιεί πολλαπλά τα ναζιστικά κόμματα ως προκεχωρημένα φυλάκια εξυπηρέτησης των συμφερόντων της. Αξιοποιεί τη ναζιστική – φασιστική δράση που, με τον ακραίο εθνικισμό και τη δήθεν “αλληλεγγύη”, ρίχνει δίχτυα ενσωμάτωσης λαϊκών δυνάμεων, ανέργων, κατεστραμμένων μικροαστικών στρωμάτων.

Γι’ αυτό και το ΚΚΕ, με την πείρα ενός και πλέον αιώνα, αγώνων και θυσιών για τον λαό και τον σοσιαλισμό, αναδεικνύει την ανάγκη του σταθερού ιδεολογικού – πολιτικού μετώπου απέναντι σε οποιαδήποτε μορφή δικτατορίας του κεφαλαίου, όπως είναι και η ναζιστική – φασιστική. Αναδεικνύει πως ο φασισμός δεν ήταν στην ουσία ποτέ αντίπαλος του καπιταλισμού, αλλά έκφρασή του.

Υπογραμμίζει την επικαιρότητα όσων είχε προβάλει ο μεγάλος Γερμανός κομμουνιστής διανοητής Μπέρτολτ Μπρεχτ, που έγραφε πως “ο φασισμός δεν μπορεί να πολεμηθεί παρά σαν καπιταλισμός στην πιο ωμή και καταπιεστική του μορφή, σαν ο πιο θρασύς κι ο πιο δόλιος καπιταλισμός. Πώς, λοιπόν, τώρα να πει κάποιος αντίπαλος του φασισμού την αλήθεια για τον φασισμό όταν δεν θέλει να πει τίποτα για τον καπιταλισμό που τον προκαλεί;”.

Δεύτερον, ίδια είναι η “μήτρα” του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, των πολέμων που έγιναν στις δεκαετίες που μεσολάβησαν μετά τη λήξη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου έως και τις μέρες μας στην Ουκρανία, στη Μέση Ανατολή. Κι αυτή η “μήτρα” είναι οι καπιταλιστικές σχέσεις παραγωγής, το καπιταλιστικό σύστημα στο ιμπεριαλιστικό του στάδιο. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, οι αστικές τάξεις αξιοποιούν ακόμη και σήμερα στους πολεμικούς σχεδιασμούς τους και εθνικιστικές, ακόμη και φασιστικές δυνάμεις, όπως βλέπουμε με τους νοσταλγούς του Μπαντέρα και τα Τάγματα του Αζόφ, στην Ουκρανία, ή με την “Ανώτατη Πολιτική Σχολή” του φασίστα φιλοσόφου Ιβάν Ιλίν, σε μεγάλο κρατικό Πανεπιστήμιο της ρωσικής πρωτεύουσας.

Όπως είναι γνωστό, για πολλά χρόνια οι προσπάθειες της ΕΣΣΔ να διαμορφωθεί ένα αντιχιτλερικό μέτωπο έπεφταν στο κενό. Έτσι, μόνο όταν σημειώθηκε στροφή στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο (μετά τη Μάχη του Στάλινγκραντ) οι Αγγλοαμερικανοί σύναψαν με την ΕΣΣΔ αντιχιτλερική συμμαχία. Το γεγονός πως έγινε κατορθωτή αυτή η συμμαχία δεν σημαίνει ότι άλλαξε ο χαρακτήρας του πολέμου, ο οποίος παρέμενε ιμπεριαλιστικός. Ούτε αυτός έγινε δίκαιος για όλες τις δυνάμεις της αντιχιτλερικής συμμαχίας.

Εκτιμούμε πως ο Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος ήταν δίκαιος μόνο από την πλευρά της ΕΣΣΔ, που αγωνιζόταν για την υπεράσπιση της εργατικής, της σοσιαλιστικής εξουσίας, καθώς και από την πλευρά των αντιστασιακών κινημάτων που μάχονταν κατά της φασιστικής κατοχής, για την επιβίωση και την προκοπή του λαού τους.

Για τη Βρετανία, τις ΗΠΑ, τις δυνάμεις που έχουν τις δικές τους ευθύνες για τη γέννηση και επικράτηση του φασισμού στη Γερμανία, ο πόλεμος ήταν άδικος, ιμπεριαλιστικός, γιατί στόχευε στη διατήρηση και επέκταση του ρόλου που είχαν εξασφαλίσει στο ιμπεριαλιστικό σύστημα εξαιτίας της νίκης τους στον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Όπως, βέβαια, και για την άλλη πλευρά, για τον φασιστικό Άξονα, ο πόλεμος ήταν ιμπεριαλιστικός και άδικος γιατί στόχευε στην ανατροπή του συσχετισμού δυνάμεων που είχε διαμορφωθεί μετά τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Και οι δύο αντίπαλες ιμπεριαλιστικές συμμαχίες ανταγωνίζονταν εξίσου για την κατοχύρωση των κερδών και των γεωπολιτικών τους συμφερόντων. Και οι δύο βαρύνονται με μεγάλα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας.

Ενδεικτικά, ο φασιστικός Άξονας πρωτοστάτησε στις μαζικές εκτελέσεις και εκκαθαρίσεις, αλλά και οι ΗΠΑ και η Αγγλία βομβάρδισαν τη Δρέσδη και χρησιμοποίησαν πυρηνικά όπλα στη Χιροσίμα και στο Ναγκασάκι, χωρίς να υπάρχει στρατιωτική αναγκαιότητα, μόνο και μόνο για να προειδοποιήσουν την ΕΣΣΔ, επιδιώκοντας να επιβάλουν τον δικό τους πολιτικό σχεδιασμό στις μεταπολεμικές εξελίξεις.

Για όλες τις αστικές δυνάμεις που συμμετείχαν στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, εκείνος ο πόλεμος ήταν άδικος.

Κι αυτό το συμπέρασμα έχει σήμερα ιδιαίτερη αξία, μιας και διάφορες αστικές δυνάμεις, από τη ρωσική κυβέρνηση, που διακηρύσσει ότι παλεύει τον ουκρανικό φασισμό, έως τη γερμανική σοσιαλδημοκρατία που υποστηρίζει ότι μάχεται το ρατσιστικό, φιλοφασιστικό AFD, ντύνονται με την “προβιά” του “αντιφασισμού”, επιδιώκοντας να κρύψουν τους πραγματικούς ληστρικούς σκοπούς των αντιμαχόμενων πλευρών στον ιμπεριαλιστικό πόλεμο που διεξάγεται στην Ουκρανία.

Τρίτον, σήμερα, στο φόντο των νέων παγκόσμιων συγκρούσεων, δεν λείπουν ανυπόστατοι παραλληλισμοί που προκαλούν συγχύσεις. Ετσι ορισμένοι επιδιώκουν να παρουσιάσουν τη σημερινή Κίνα ως ανάλογο της ΕΣΣΔ την περίοδο του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου κι ενώ είναι πασιφανές πως εδώ και χρόνια στην Κίνα έχουν κυριαρχήσει οι καπιταλιστικές σχέσεις και αυτή ανταγωνίζεται σήμερα με τις ΗΠΑ για την πρωτοκαθεδρία στο παγκόσμιο ιμπεριαλιστικό σύστημα.

Κάποιοι άλλοι αναπαράγουν τον λαθεμένο – κατά την άποψή μας – διαχωρισμό των αστικών κρατών, που εμφανίστηκε μετά το 7ο Συνέδριο της Κομμουνιστικής Διεθνούς, σε “φασιστικά” και “δημοκρατικά”. Έχουμε εκτιμήσει ότι το 7ο Συνέδριο της Κομμουνιστικής Διεθνούς με τις κατευθύνσεις του διαχώριζε απόλυτα την “εξουσία” του χρηματιστικού κεφαλαίου από τα συμφέροντα του βιομηχανικού κεφαλαίου. Αντίστοιχα, διαχώριζε απόλυτα και τα καπιταλιστικά κράτη σε φασιστικά και δημοκρατικά. Ως συνέπεια αυτού του διαχωρισμού ιδεολογικοποιήθηκε η συμμαχία του εργατικού και κομμουνιστικού κινήματος με τμήμα αστικών δυνάμεων και κρατών, αδυνάτισε η ταξική ετοιμότητα απέναντι στην αντίπαλη τάξη.

Σήμερα στις γραμμές του Διεθνούς Κομμουνιστικού Κινήματος κάποιοι αποδίδουν τον χαρακτηρισμό “φασιστικές” σε ορισμένες από τις ισχυρότερες ιμπεριαλιστικές δυνάμεις, όπως είναι οι ΗΠΑ και η ΕΕ, που “εξάγουν” στις άλλες τον φασισμό. Βεβαίως, μετά την εκλογή Τραμπ στις ΗΠΑ και τις στενές επαφές του με τη ρωσική ηγεσία, οι οπαδοί της αναπαλαίωσης αυτού του λαθεμένου διαχωρισμού βρίσκονται σε ορισμένη σύγχυση.

Στην πραγματικότητα, ο διαχωρισμός των κρατών του διεθνούς ιμπεριαλιστικού συστήματος σε φιλοφασιστικά – φιλοπόλεμα και μη συσκοτίζει την αιτία γέννησης και ισχυροποίησης του φασιστικού ρεύματος, που βρίσκεται στον ίδιο τον μονοπωλιακό καπιταλισμό και στο εσωτερικό της κάθε χώρας. Επιπλέον, οι εκκλήσεις να διαμορφώσουμε “αντιφασιστικά μέτωπα” σε αταξική κατεύθυνση, δηλαδή σε συμμαχίες χωρίς κοινωνικοταξικά κριτήρια, με όλους τους δήθεν “προοδευτικούς και τίμιους ανθρώπους”, είναι τελικά επιζήμιες για το κομμουνιστικό κίνημα. Όπως και τα διάφορα αποκαλούμενα αντιφασιστικά φόρουμ και “αντιφασιστικές διεθνείς”, με τη στήριξη αστικών κυβερνητικών δυνάμεων.

Η στάση αυτή οδηγεί τμήματα του κομμουνιστικού κινήματος και της εργατικής τάξης σε αφοπλισμό, σε παραίτηση από την ιστορική αποστολή τους και στη διαμόρφωση μιας γραμμής δήθεν “εξυγίανσης” του ιμπεριαλισμού από τις “φασιστικές δυνάμεις”. Στην πράξη, στο όνομα της αντιμετώπισης του φασισμού, ανοίγει ο ολισθηρός δρόμος για συνεργασία με τον οπορτουνισμό, με τη σοσιαλδημοκρατία, με την ίδια την αστική τάξη ή τμήματά της σε κάθε χώρα. Ανοίγει ο δρόμος επιλογής ιμπεριαλιστή, δηλαδή σε μια περιφερειακή ή γενικευμένη πολεμική σύγκρουση το εργατικό κίνημα να βρεθεί να στηρίζει συγκεκριμένες ιμπεριαλιστικές δυνάμεις, στο όνομα ότι οι άλλες είναι “φασιστικές”, και να βάζει έτσι “κάτω από ξένη σημαία” το ταξικό, εργατικό, κομμουνιστικό κίνημα.

Τέταρτον, προβλήματα ιδεολογικής και στρατηγικής ενότητας εκδηλώθηκαν σε όλη την πορεία της Κομμουνιστικής Διεθνούς σχετικά με τον χαρακτήρα της επανάστασης, τον χαρακτήρα του επερχόμενου πολέμου μετά την άνοδο του φασισμού στη Γερμανία και τη στάση απέναντι στη σοσιαλδημοκρατία.

Η διάλυση της Κομμουνιστικής Διεθνούς (Μάης 1943), παρά τα προβλήματα ενότητας που αυτή είχε και ανεξάρτητα αν αυτή μπορούσε να διατηρηθεί ή όχι, στέρησε από το Διεθνές Κομμουνιστικό Κίνημα το κέντρο και τη δυνατότητα συντονισμένα να επεξεργαστεί την επαναστατική στρατηγική για τη μετατροπή του αγώνα ενάντια στον ιμπεριαλιστικό πόλεμο και την ξένη κατοχή σε αγώνα για την εξουσία, ως ενιαίο καθήκον που αφορούσε το κάθε Κομμουνιστικό Κόμμα στις συνθήκες της δικής του χώρας.

Πέμπτον, τα Κομμουνιστικά Κόμματα μπορούν να εκμεταλλευτούν τον ζωτικό χώρο που δημιουργούν οι ενδοαστικές και ενδοϊμπεριαλιστικές αντιθέσεις, για να αναπτύξουν τη δράση τους, μόνο όταν έχουν ξεκάθαρη την κοινή, αντεργατική – αντιλαϊκή ταυτότητα του συνόλου των αστικών μερίδων και των ιμπεριαλιστικών συμμαχιών και δεν αποσπώνται από τον στόχο της επαναστατικής ανατροπής της καπιταλιστικής εξουσίας.

Διατηρώντας, όμως, την ιδεολογική, πολιτική και οργανωτική αυτοτέλειά τους. Διαφορετικά, ανακυκλώνουν και ανατροφοδοτούν τη διαίρεση της εργατικής τάξης και των συμμάχων της στα αντίπαλα αστικά και ιμπεριαλιστικά στρατόπεδα.

Η Ιστορία διδάσκει ότι οι λαοί έχουν τη δύναμη να βγουν νικητές

Ολοκληρώνοντας αυτήν τη σύντομη εισαγωγική παρέμβαση, εκ μέρους του ΚΚΕ, θέλω να τονίσω πως το Κόμμα μας δεν αφαιρείται από τις σημερινές δύσκολες συνθήκες, τον παγκόσμιο αρνητικό συσχετισμό δύναμης, την κρίση στο Διεθνές Κομμουνιστικό Κίνημα.

Η Ιστορία, όμως, μας διδάσκει πως οι λαοί έχουν τη δύναμη να αναμετρηθούν με τις δυσκολίες και τους αρνητικούς συσχετισμούς και να βγούνε νικητές. Αυτό έδειξε και η έκβαση της πολεμικής σύγκρουσης πριν από 80 χρόνια.

Κι αν κάτι θέλουμε να πούμε σε όσους σήμερα διαλέγουν τον δρόμο του συμβιβασμού, της ενσωμάτωσης στο σύστημα, είναι η επιγραφή που ο Λένιν είχε διαλέξει να βάλει στην εφημερίδα “Ισκρα”, την οποία ίδρυσε όταν βρισκόταν σε πολιτική εξορία εδώ στη Γερμανία (στο Μόναχο) το 1900, “Από τη σπίθα θα ανάψει η φλόγα”, που είχε παρθεί από ποίημα του επαναστάτη Δεκεμβριστή Αλεξάντρ Οντογέφσκι στον Αλεξάντρ Πούσκιν.

Κι αυτήν την επαναστατική σπίθα, μέσα στη θύελλα της αντεπανάστασης, των ιμπεριαλιστικών πολέμων και καπιταλιστικών κρίσεων, καλούμαστε σήμερα να διαφυλάξουμε τα κόμματα της Ευρωπαϊκής Κομμουνιστικής Δράσης. Γιατί, το μέλλον της ανθρωπότητας δεν είναι ο καπιταλισμός, αλλά ο νέος κόσμος, ο σοσιαλισμός!».

ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟ ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ ΣΤΟ ΒΕΡΟΛΙΝΟ Δ. Κουτσούμπας: Η ιστορική αλήθεια επισφραγίστηκε στο Βερολίνο με την Κόκκινη Σημαία να τσακίζει τον ναζισμό και νικηφόρα να ανεμίζει

admin Νέα Παραρτημάτων 12 Μαΐου, 2025

ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟ ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ ΣΤΟ ΒΕΡΟΛΙΝΟ

Δ. Κουτσούμπας: Η ιστορική αλήθεια επισφραγίστηκε στο Βερολίνο με την Κόκκινη Σημαία να τσακίζει τον ναζισμό και νικηφόρα να ανεμίζει

Μαζική, με μαχητικό πνεύμα αγωνιστικής ανάτασης η εκδήλωση που διοργάνωσε η ΚΟ Γερμανίας του ΚΚΕ και οι οργανώσεις Γερμανίας της ΚΝΕ στο Βερολίνο με θέμα: «80 χρόνια από την Αντιφασιστική Νίκη: Εκεί που η Κόκκινη Σημαία τσάκισε το ναζισμό, ανεμίζει ξανά, μέχρι την τελική νίκη των λαών!» και κεντρικό ομιλητή τον ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ Δημήτρη Κουτσούμπα.

Τους παρευρισκομένους στην κατάμεστη αίθουσα εκδηλώσεων στο κέντρο της πόλης, ανάμεσα τους σύντροφοι και συντρόφισσες από οργανώσεις που πρώτευσαν και κέρδισαν την άμιλλα της οικονομικής εξόρμησης, καλωσόρισε ο Νίκος Ζαχαρόπουλος, γραμματέας της ΚΟ Γερμανίας.

Ο Ν. Ζαχαρόπουλος ευχαρίστησε ιδιαίτερα όσους συνέβαλαν στην επιτυχή πραγματοποίηση της εκδήλωσης, αλλά και την Κομματική Οργάνωση Γερμανίας του Κομμουνιστικού Κόμματος Τουρκίας για τη συντροφική υποστήριξη και βοήθεια που πρόσφερε.

Μετά το τέλος της ομιλίας του ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ ξεδιπλώθηκαν συγκινητικές στιγμές με τη βράβευση των πέντε πρωτοπόρων οργανώσεων, οι οποίες παρέλαβαν από τον Δ. Κουτσούμπα τα βραβεία της άμιλλας.

Την 1η θέση στην άμιλλα μοιράζονται η Κομματική Οργάνωση Αττικής και η Κομματική Επιτροπή των Οργανώσεων του Εξωτερικού. Την 2η Θέση η Οργάνωση Περιοχής Στερεάς, την 3η θέση η Οργάνωση Περιοχής Κρήτης και η Οργάνωση Περιοχής Δυτ. Ελλάδας.

Ακολούθησε η παράδοση απ’ την ΚΟ Γερμανίας στον Δημήτρη Κουτσούμπα για το αρχείο του κόμματος δύο πολύτιμων κειμηλίων, δύο ιστορικών και εμβληματικών αντικείμενων, άμεσα συνδεδεμένων με την ηρωική πάλη του Κόκκινου Στρατού στο Βερολίνο. Τα δύο αυτά ιστορικά αντικείμενα, μετά από ενδελεχή έρευνα συντρόφων που δούλεψαν εντατικά για την εκδήλωση, περιήλθαν στην κατοχή της ΚΟ Γερμανίας και τα παρέδωσε στην Κεντρική Επιτροπή του ΚΚΕ.

Συγκεκριμένα πρόκειται για μια στρατιωτική πυξίδα χεριού, κατασκευασμένη το 1940 στο Λένινγκραντ, που ανήκε σε μαχητή του Κόκκινου Στρατού, και ήταν κομμάτι του εξοπλισμού των τμημάτων που πολέμησαν στη Μάχη του Βερολίνου, αλλά και σε όλα τα μέτωπα του Δεύτερου Παγκοσμίου Πολέμου. Την πυξίδα αυτή φορούσαν κυρίως στελέχη του Κόκκινου Στρατού.

Συνήθως στο ίδιο χέρι που φορούσαν και το ρολόι τους, ώστε να είναι σε θέση να συντονίζουν γεωγραφικά και χρονικά τις στρατιωτικές επιχειρήσεις που διεξήγαγαν τα τμήματα που διοικούσαν, κάτι που απεικονίζεται και στη γνωστή φωτογραφία με την κόκκινη σημαία στο Ράιχσταγκ.

Πέρα από την ιστορική αξία της, έχει και πολιτική, αφού αποτελεί απάντηση σε ανιστόρητους και συκοφαντικούς ισχυρισμούς νοσταλγών των ναζί ή θιασωτών της άθλιας θεωρίας των δύο άκρων, με τους οποίους επιχειρούν να πλήξουν το ηθικό κύρος του Κόκκινου Στρατού.

Το δεύτερο ιστορικό αντικείμενο είναι ένα Μετάλλιο του Προεδρείου του Ανώτατου Σοβιέτ της ΕΣΣΔ που απονεμόταν σε μαχητές του Κόκκινου Στρατού για τη συμμετοχή τους στην έφοδο για την κατάληψη του Βερολίνου.

Στη Μάχη του Βερολίνου έχασαν τη ζωή τους 80.000 σοβιετικοί στρατιώτες και στα 3 μέτωπα, και 280.000 τραυματίστηκαν. Το συγκεκριμένο μετάλλιο είχε απονεμηθεί τον Νοέμβρη του 1947, όπως φαίνεται και από τη συνοδευτική κάρτα απονομής, στον ταγματάρχη του Κόκκινου Στρατού Αλεξάντερ Νεκράσοφ.

Η εκδήλωση έκλεισε με ένα συγκινητικό αφιέρωμα σε τραγούδια του αγώνα, της Αντιφασιστικής Νίκης. Την καλλιτεχνική επιμέλεια είχε ο μαέστρος Γιώργος Ζιαβρας και συμμετείχαν οι μουσικοί: Γιώργος Σαμαρτζής, Φωτεινή Χατζηδάκη και Παναγιώτης Γιαννακάκης.

Καθ’ όλη τη διάρκεια της εκδήλωσης λειτουργούσε στην αίθουσα έκθεση βιβλίου της «Σύγχρονης Εποχής», με αρκετές εκδόσεις για την 9η Μάη.

Παραθέτουμε αποσπάσματα από την ομιλία του Δ. Κουτσούμπα:

«Στο Ράιχσταγκ κυματίζει η Κόκκινη Σημαία!». Τα λόγια αυτά, την Πρωτομαγιά του 1945, φεύγουν μέσα από τους καπνούς και τις στάχτες από εδώ, από το Βερολίνο, και μέσα σε λίγες ώρες στροβιλίζονται σε ολόκληρο τον πλανήτη. Οι μαχητές του Κόκκινου Στρατού, Γιεγκόροφ και Καντάρια, μόλις έχουν καρφώσει την κόκκινη σημαία με το σφυροδρέπανο, τη σημαία του πρώτου σοσιαλιστικού κράτους, στην καρδιά του ναζιστικού τέρατος.

Τα νέα φτάνουν γρήγορα σε κάθε γωνιά, γεμίζουν με χαμόγελο εκατομμύρια λαϊκών ανθρώπων. Οι αγωνιστές, οι λαϊκοί μαχητές από την Απω Ανατολή έως την Καισαριανή και το Μπούχενβαλντ σφίγγουν τη γροθιά τους.

Οι εφημερίδες τυπώνουν την εικόνα του Στάλιν στο εξώφυλλό τους, από τα ραδιόφωνα σε όλες τις γλώσσες του κόσμου ακούγεται η λέξη «Νίκη». Τις επόμενες ώρες ανακοινώνεται πως ο Χίτλερ αυτοκτόνησε, με τον Αμερικανό ανταποκριτή να λέει ότι έμοιαζε «με τον ποντικό που πιάνεται στη φάκα». Στις 2 του Μάη το μεσημέρι τα γερμανικά στρατεύματα σταματούν σχεδόν κάθε αντίσταση.

Η πλήρης κύκλωση του Βερολίνου από τον Κόκκινο Στρατό είναι η κατάληξη της θριαμβευτικής πορείας του, που περιλάμβανε σημαντικές, καθοριστικές νίκες για την εξέλιξη του πολέμου, στη Μόσχα, στο Κουρσκ, στο Στάλινγκραντ.

Η Σοβιετική Ενωση σήκωσε το κύριο βάρος της πάλης κατά του φασισμού – ναζισμού

Από τότε η 9η Μάη, αυτή η μεγάλη στιγμή εργατικής-λαϊκής εποποιίας, θα είναι για πάντα χαραγμένη στη μνήμη των λαών ως η μέρα της Αντιφασιστικής Νίκης.

Ως μέρα τιμής, μνήμης και υπόκλισης στα εκατομμύρια που έπεσαν στον αγώνα για να συντριβεί ο ιμπεριαλιστικός φασιστικός – ναζιστικός Αξονας.

Ως μέρα υπενθύμισης της τεράστιας προσφοράς του Κόκκινου Στρατού, του σοβιετικού λαού και των εθνικοαπελευθερωτικών κινημάτων της Ευρώπης, στα οποία πρωτοστάτησαν τα Κομμουνιστικά Κόμματα. Γιατί η Σοβιετική Ενωση σήκωσε το κύριο βάρος της πάλης κατά του φασισμού – ναζισμού, πληρώνοντας βαρύτατο κόστος.

Το μεγαλύτερο μέρος των υποδομών, των εργοστασίων, του πλούτου που είχε δημιουργήσει με μεγάλο μόχθο και ενθουσιασμό ο σοβιετικός λαός, στη διάρκεια δύο δεκαετιών, καταστράφηκε και λεηλατήθηκε από τους ναζί εισβολείς.

Η Σοβιετική Ενωση προσέφερε πάνω από 25 εκατομμύρια νεκρούς και πάνω από 10 εκατομμύρια ανάπηρους και τραυματίες, ανάμεσα στους οποίους ήταν και ο ανθός του Πανενωσιακού Κομμουνιστικού Κόμματος (μπολσεβίκοι), της Κομμουνιστικής Νεολαίας (Κομσομόλ) και των οργάνων της σοσιαλιστικής εξουσίας.

Ο σοβιετικός λαός προσέφερε πρωτόγνωρες θυσίες στην τιτάνια μάχη εναντίον του φασισμού – ναζισμού, ακριβώς επειδή πολεμώντας για τη σοσιαλιστική πατρίδα υπερασπιζόταν το πρώτο εργατικό κράτος και τις σοσιαλιστικές σχέσεις παραγωγής που τότε θεμελιώνονταν, όλα όσα είχαν προσφέρει στην ανάπτυξη της σοσιαλιστικής παραγωγής με στόχο την κοινωνική ευημερία.

Τα πλεονεκτήματα της κοινωνικοποίησης των μέσων παραγωγής και του κεντρικού σχεδιασμού της οικονομίας αντικατοπτρίστηκαν και στην αμυντική θωράκιση της Σοβιετικής Ενωσης, στις δυνατότητες εξοπλισμού και ανεφοδιασμού του Κόκκινου Στρατού.

Παράλληλα, η δράση του Πανενωσιακού Κομμουνιστικού Κόμματος ως επαναστατικής εργατικής πρωτοπορίας αποδείχθηκε έμπρακτα, στη δυνατότητα οργάνωσης του σοβιετικού λαού, τόσο στα πεδία των μαχών και στα μετόπισθεν όσο και πίσω από τις γραμμές του εχθρού, στα κατειλημμένα σοβιετικά εδάφη, όπου πρωτοστάτησε στην οργάνωση του παρτιζάνικου κινήματος.

Αυτή είναι η Ιστορία, η αλήθεια. Η ιστορική αλήθεια! Και επισφραγίστηκε εδώ στο Βερολίνο, στη Γερμανία, με την Κόκκινη Σημαία να τσακίζει τον ναζισμό και νικηφόρα να ανεμίζει.

Εδώ που ο Καρλ Μαρξ και ο Φρίντριχ Ενγκελς έθεσαν τα θεμέλια της κοσμοθεωρίας μας, του διαλεκτικού και ιστορικού υλισμού, του επιστημονικού σοσιαλισμού.

Εδώ που ο Καρλ Λίμπκνεχτ και η Ρόζα Λούξεμπουργκ ίδρυσαν το Κομμουνιστικό Κόμμα Γερμανίας, πρωτοστάτησαν στην Επανάσταση του Νοέμβρη του 1918 και γι’ αυτήν τη δράση τους εξοντώθηκαν από τους σοσιαλδημοκράτες.

Εδώ που ο Ερνστ Τέλμαν μαζί με τους υπόλοιπους Γερμανούς κομμουνιστές έγραψαν σελίδες απαράμιλλου ηρωισμού στην πάλη ενάντια στην αστική τάξη και τους ναζί. Εδώ που μετά τη συντριβή του ναζισμού, σε ένα σημαντικό τμήμα της χώρας οικοδομήθηκε για δεκαετίες ο σοσιαλισμός, στη Γερμανική Λαοκρατική Δημοκρατία, την DDR.

Από εδώ, λοιπόν, σήμερα, 80 χρόνια από την Αντιφασιστική Νίκη των Λαών, που το σκοτάδι πυκνώνει επικίνδυνα για τους λαούς, εμείς κρατάμε τη φλόγα αναμμένη.

Η Ιστορία δεν θα βαλτώσει στον βούρκο της ταξικής εκμετάλλευσης και των ιμπεριαλιστικών πολέμων. Θα την ξελασπώσουμε με την κοινή ανατρεπτική πάλη των λαών ενάντια στο καπιταλιστικό σύστημα. Με τους κομμουνιστές πάντα μπροστά. Με τις ιδέες, το Πρόγραμμα, τη δράση μας.

Με την αντοχή, την επιμονή, το σχέδιο, διδαγμένοι από τα συμπεράσματα όλης αυτής της πολυκύμαντης και συγκλονιστικής ιστορικής πορείας του ΚΚΕ και του Διεθνούς Κομμουνιστικού Κινήματος. Γιατί ο σοσιαλισμός θα νικήσει, γιατί θα νικήσει το δίκιο των λαών.

Η απόδοση των γερμανικών αποζημιώσεων αποτελεί δίκαιο αίτημα του ελληνικού λαού

Πριν λίγες μέρες, από την ηρωική πόλη της Καισαριανής σημάναμε την έναρξη του γιορτασμού των 80 χρόνων της Αντιφασιστικής Νίκης των Λαών. Εκεί όπου την Πρωτομαγιά του ’44 200 ήρωες κομμουνιστές, αλύγιστοι της ταξικής πάλης, έπεφταν με το κεφάλι ψηλά χωρίς να προδώσουν τον αγώνα, τον λαό.

Χωρίς να προδώσουν το Κόμμα τους, το τιμημένο ΚΚΕ, που αποτέλεσε τον εμπνευστή, οργανωτή και κύριο αιμοδότη της μεγάλης ΕΑΜικής Αντίστασης, ενός από τα μεγαλύτερα αντιστασιακά κινήματα της κατεχόμενης Ευρώπης, όταν οι αστικές δυνάμεις της χώρας επέλεγαν είτε την αποχή από τον αγώνα είτε τη συνεργασία με τις αρχές Κατοχής.

Ενα ηρωικό κίνημα που τόλμησε να τα βάλει με έναν αντίπαλο που τη δεδομένη στιγμή φάνταζε ανίκητος, που δεν δίσταζε να διαπράξει τα πιο αποτρόπαια εγκλήματα, γεμίζοντας την Ελλάδα με τόπους μαρτυρίου.

Η Βιάννος, η Κάνδανος, τα Καλάβρυτα, το Δίστομο, ο Χορτιάτης, η Μεγαλόπολη, η Κοκκινιά, η Καισαριανή, όπως και τόσοι άλλοι τόποι ολοκαυτώματος και μαζικών εκτελέσεων, στέκουν αδιάψευστοι μάρτυρες της ιμπεριαλιστικής φασιστικής – ναζιστικής θηριωδίας. Αυτά τα εγκλήματα δεν πρέπει να ξεχαστούν!

Με την ευκαιρία της επίσκεψής μας εδώ στο Βερολίνο, στη Γερμανία, για την επέτειο της Αντιφασιστικής Νίκης, θέλουμε για μια ακόμη φορά να θέσουμε και το ζήτημα των πολεμικών επανορθώσεων από τις θηριωδίες των ναζιστικών κατοχικών στρατευμάτων.

Επανορθώσεις – αποζημιώσεις που αρνούνται να αποδώσουν οι γερμανικές κυβερνήσεις, εκμεταλλευόμενες την απαράδεκτη στάση της κυβέρνησης της ΝΔ, όπως και των προηγούμενων, που δεν έκαναν καμία απολύτως ενέργεια για την πρακτική διεκδίκησή τους. Η απόδοση όμως των γερμανικών αποζημιώσεων αποτελεί δίκαιο αίτημα του ελληνικού λαού, των αντιστασιακών οργανώσεων, των συγγενών των θυμάτων.

Στηρίζουμε τον αγώνα τους και διεκδικούμε να αποδοθούν στον ελληνικό λαό:

– Το αναγκαστικό κατοχικό δάνειο – ληστεία που επιβλήθηκε στην κατεχόμενη Ελλάδα από τη ναζιστική Γερμανία.

– Οι αποζημιώσεις για τις τεράστιες καταστροφές στις υποδομές, που προκάλεσαν τα γερμανικά κατοχικά στρατεύματα στη διάρκεια της ναζιστικής κατοχής.

– Οι αποζημιώσεις των θυμάτων των φρικιαστικών ναζιστικών εγκλημάτων στις μαρτυρικές πόλεις και χωριά της Ελλάδας, των ομήρων στα ναζιστικά στρατόπεδα και στα εργοστάσια των γερμανικών μονοπωλίων.

– Η επιστροφή των αρχαιολογικών θησαυρών ανεκτίμητης αξίας και των θησαυρών πολιτιστικής κληρονομιάς που λεηλατήθηκαν από τις γερμανικές κατοχικές δυνάμεις.

Πολύτιμο ιστορικό δίδαγμα η προσήλωση στον στόχο της εργατικής εξουσίας σε όλες τις συνθήκες

Παραμένει ως πολύτιμο ιστορικό δίδαγμα για το Κόμμα μας ότι σε όλες τις συνθήκες, και κάτω από κάθε συσχετισμό δυνάμεων, πρέπει να είναι αταλάντευτη η προσήλωση στον στόχο της εργατικής εξουσίας. Να μην αλλάζει ράγες και περιεχόμενο ο στόχος της Λαϊκής Συμμαχίας, ως κοινωνικής συμμαχίας με αντιμονοπωλιακή – αντικαπιταλιστική κατεύθυνση πάλης, ως εργατικής – λαϊκής αντιπολίτευσης απέναντι συνολικά στην αστική εξουσία. Μόνο έτσι μπορεί να έχει προοπτική η εργατική – λαϊκή πάλη!

Αυτήν τη συζήτηση, για την προοπτική της εργατικής – λαϊκής πάλης στην Ελλάδα, ανοίγουμε, φίλες και φίλοι, πλατιά μέσα στους εργαζόμενους, στον λαό μας.

Ο ελληνικός λαός, με τη μεγαλειώδη συμμετοχή του στις απεργιακές συγκεντρώσεις και στα συλλαλητήρια των προηγούμενων μηνών, για να υπάρξει δικαίωση για το έγκλημα των Τεμπών, βούλωσε πολλά στόματα και απέδειξε ότι η φωνή του μπορεί να ακουστεί δυνατά.

Εκατομμύρια λαού και νεολαίας απέργησαν, πλημμύρισαν δρόμους και πλατείες σε όλη την Ελλάδα, ζητώντας δικαίωση για το έγκλημα των Τεμπών, που εξακολουθεί να εξοργίζει τον λαό μας, παρά την προσπάθεια της κυβέρνησης της ΝΔ να «τη βγάλει καθαρή».

Ο λαός μας όμως εξακολουθεί να εξοργίζεται, να αγανακτεί, να ανησυχεί συνολικά για όσα βιώνει ως συνέπειες της πολιτικής που ιεραρχεί τα καπιταλιστικά κέρδη, που γι’ αυτόν σημαίνει ένταση της εκμετάλλευσης, επίθεση στο εισόδημά του, με την ακρίβεια, τον μισθό που δεν φτάνει, τους φόρους, την άθλια κατάσταση στην Παιδεία, στην Υγεία, αλλά και τις διεθνείς εξελίξεις με την εμπλοκή της χώρας μας στα πολεμικά μέτωπα.

Γιατί παρά τα όσα λέει η κυβέρνηση της ΝΔ, επιδεικνύοντας τα ματωμένα πλεονάσματα που έχει πληρώσει ο λαός με φορολογία και περικοπές, τίποτα απ’ όσα εξαγγέλλει ή διαρρέει ότι θα εξαγγείλει στη ΔΕΘ δεν αποτελεί βήμα βελτίωσης της ζωής του. Ούτε στη Δευτέρα Παρουσία.

Γιατί οι εργαζόμενοι και ο λαός μετρούν διαχρονικά τεράστιες απώλειες ως αποτέλεσμα των μνημονίων που επιβλήθηκαν πριν από 10 – 15 χρόνια από όλα τα κόμματα, το ΠΑΣΟΚ, τη ΝΔ, τον ΣΥΡΙΖΑ και τους μικρότερους συνοδοιπόρους τους, με τους βασικούς νόμους να ισχύουν και σήμερα στο ακέραιο.

Ο ελληνικός λαός απέδειξε ότι η φωνή του μπορεί να ακουστεί δυνατά

Ποια βελτίωση στη ζωή του θα δει ο συνταξιούχος με μόλις 0,68 ευρώ τη μέρα, όταν η κυβέρνηση κόβει κάθε συζήτηση για την επαναφορά της 13ης και της 14ης σύνταξης, που έχασε με τους μνημονιακούς νόμους;

Ποια βελτίωση θα δει ο εργαζόμενος με την επιστροφή ενός ενοικίου τον χρόνο από το κράτος, όταν τα ενοίκια έχουν αυξηθεί κατά 49% από το 2019 και όλοι προεξοφλούν ότι θα αυξηθούν ακόμα περισσότερο, και οι πλειστηριασμοί γενικεύονται;

Βελτίωση στους δείκτες των καπιταλιστικών κερδών τους μπορεί να δει μόνο το μεγάλο κεφάλαιο, οι διάφοροι επενδυτές και όσοι μεγαλοεπιχειρηματίες ετοιμάζονται να ξεκοκαλίσουν τα εξοπλιστικά πακέτα της στροφής στην πολεμική οικονομία.

Η κυβέρνηση της ΝΔ, ό,τι και να κάνει ο Μητσοτάκης, ήδη έχει υποστεί μεγάλη «φθορά», έχει χάσει τη στήριξη, ακόμα και την ανοχή μεγάλου μέρους των ψηφοφόρων της, λόγω της δυσαρέσκειας από την πολιτική της.

Και επειδή, όπως φαίνεται, η συγκρότηση ενός άλλου πόλου στο αστικό πολιτικό σύστημα, δήθεν προοδευτικού, πέριξ του ΣΥΡΙΖΑ και του ΠΑΣΟΚ, για να συγκρατεί αυτήν τη δυσαρέσκεια εντός των τειχών, έχει τις δυσκολίες της, εξαιτίας των αμαρτιών που κουβαλάνε, ε, παίρνουν και τα μέτρα τους.

Τι κάνουν; Ως συνήθως, τα γνωστά! Εμφανίζουν κόμματα πυροτεχνήματα, όπως η Πλεύση Ελευθερίας, που επιλέγονται μάλιστα ως βολικοί αντίπαλοι από την εκάστοτε κυβέρνηση, σπρώχνονται και από το σύστημα, αξιοποιούνται όποτε χρειαστεί με διάφορους τρόπους και μετά «φτου κι απ’ την αρχή».

Η λύση για τον λαό μας βρίσκεται μακριά και πέρα από όλους αυτούς. Βρίσκεται στην οργάνωση της πάλης του μέσα από τα σωματεία, τους συλλόγους, τους φορείς του, για να δυναμώσουν παντού οι εστίες αντίστασης, για να συγκροτηθεί ένα μεγάλο, πανελλαδικό, αντικαπιταλιστικό – αντιμονοπωλιακό κίνημα που θα περνάει στην αντεπίθεση απέναντι στην «πολεμική» επίθεση του αντιπάλου. Θα συνενώνει την εργατική τάξη με τους βιοπαλαιστές αυτοαπασχολούμενους επαγγελματίες, επιστήμονες και αγρότες, θα ανοίγει τον δρόμο για την ανατροπή αυτής της πολιτικής, αυτού του σάπιου συστήματος.

Οι ανταγωνισμοί των ιμπεριαλιστικών κρατών και συμμαχιών οξύνονται με όλες τις μορφές

Σήμερα, 80 χρόνια μετά, οι παράγοντες που οδήγησαν στο μακελειό του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, όχι απλά υπάρχουν, αλλά κάνουν την παρουσία τους πιο εμφανώς από ποτέ.

Οι ανταγωνισμοί των ιμπεριαλιστικών κρατών και συμμαχιών για τις αγορές, τις σφαίρες επιρροής, τις πρώτες ύλες και τους δρόμους μεταφοράς Ενέργειας και εμπορευμάτων οξύνονται πλέον με όλες τις μορφές. Και με τη χρήση της πολιτικής ισχύος και με τις κυρώσεις και με τους δασμούς, αλλά και με τα όπλα στα πεδία των μαχών.

Και τα μικρά παιδιά έχουν πλέον καταλάβει ότι αυτό είναι που διεξάγεται εδώ και πάνω από τρία χρόνια στο έδαφος της Ουκρανίας, ανάμεσα στην ουκρανική αστική τάξη και τους συμμάχους της – ΗΠΑ, ΝΑΤΟ, ΕΕ – από τη μία, και στη ρωσική αστική τάξη και τους δικούς τους συμμάχους από την άλλη.

Η σύγκρουση στην Ουκρανία δεν πρόκειται για κάποια «μάχη υπεράσπισης των δυτικών φιλελεύθερων αξιών ενάντια στον ολοκληρωτισμό», όπως παραμύθιαζαν τους λαούς η ελληνική και η γερμανική κυβέρνηση, η Κομισιόν, το ΝΑΤΟ και οι παπαγάλοι τους, για να τους πείσουν ότι αξίζει να επωμιστούν κάθε θυσία για αυτή.

Ούτε φυσικά και πρόκειται για καμιά μάχη τάχα για «να καθαρίσει η Ουκρανία από τους ναζί» ή «ενάντια στον αμερικάνικο ιμπεριαλισμό», όπως έλεγε η ρωσική κυβέρνηση και διάφοροι δικοί της άνθρωποι στις χώρες μας.

Εχουν αποκαλυφθεί περίτρανα όλα αυτά τα ψέματα σήμερα, που είναι σε πλήρη εξέλιξη τα παζάρια για τη μοιρασιά του πλούτου του ουκρανικού λαού.

Ο Τραμπ, ο Πούτιν, ο Ζελένσκι και οι Ευρωπαίοι ιμπεριαλιστές κοντράρονται και συζητούν για το «ποιος θα βάλει στο χέρι τι» και όχι για τίποτα αξίες.

Η μεγάλη εικόνα είναι ότι σήμερα εξελίσσεται η μάχη για την πρωτοκαθεδρία στο διεθνές ιμπεριαλιστικό σύστημα, ανάμεσα στις ΗΠΑ που κατέχουν αυτή τη θέση από το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και στην Κίνα που απειλεί να τις εκτοπίσει.

Οι νίκες του ρωσικού στρατού στην Ουκρανία έχουν προκαλέσει ρήγμα στο ευρωατλαντικό στρατόπεδο, καθώς οι ΗΠΑ θέλουν να απεμπλακούν – αποκομίζοντας βέβαια πρώτα σημαντικά οφέλη – να αφήσουν στους Ευρωπαίους – τη Γερμανία, τη Γαλλία κ.ο.κ. – το μεγαλύτερο βάρος αυτής της αντιπαράθεσης στο ουκρανικό μέτωπο, ώστε να επικεντρωθούν στην αντιπαράθεσή τους με την Κίνα.

Η ιστορία – και του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου – διδάσκει ότι τέτοιες ανακατατάξεις δεν έγιναν ποτέ αναίμακτα. Και βέβαια τέτοιες αντιπαραθέσεις χρειάζονται όπλα, πολλά όπλα, χρειάζονται επί της ουσίας όλα τα γρανάζια της οικονομίας να δουλεύουν για τις ανάγκες του πολέμου.

Χρειάζονται όλο και περισσότεροι πόροι να περικόπτονται από την – έστω υποτυπώδη – κάλυψη των λαϊκών αναγκών και να κατευθύνονται στους εξοπλισμούς και στις επιδοτήσεις των βιομηχάνων, κυρίως της πολεμικής βιομηχανίας.

Αυτή είναι η στροφή στην πολεμική οικονομία που έχει διακηρύξει η ΕΕ, η «ιστορική καμπή», όπως την είχε αποκαλέσει ο σοσιαλδημοκράτης καγκελάριος της Γερμανίας το 2022, για να έρθει τώρα ο καινούριος, ο χριστιανοδημοκράτης, που εκλέχτηκε προχθές, για να τη συνεχίσει, συγκυβερνώντας βέβαια με τους σοσιαλδημοκράτες, γιατί πώς να το κάνουμε, αυτές οι δουλειές χρειάζονται ευρύτερες αστικές συναινέσεις.

Σαν τη συναίνεση που παρείχαν στην Ελλάδα το ΠΑΣΟΚ, ο ΣΥΡΙΖΑ, το κόμμα του Βελόπουλου και άλλοι ψηφίζοντας τις πολεμικές δαπάνες στον κρατικό προϋπολογισμό που έφερε η κυβέρνηση της ΝΔ, του Μητσοτάκη.

Στη Γερμανία αναθεωρήθηκε το συνταγματικά κατοχυρωμένο «φρένο χρέους», που για χρόνια κάποιοι διαφήμιζαν και στον ελληνικό λαό ως πρότυπο υπευθυνότητας, προκειμένου να μπορούν οι πολεμικές δαπάνες να φτάσουν έως και το 1 τρισεκατομμύριο.

Στην Ελλάδα, λυτοί και δεμένοι έχουν πέσει από πάνω, για να πείσουν τον λαό να αποδεχτεί ότι θα διαιωνίζεται το χάλι στα σχολεία και τα νοσοκομεία, οι παγωμένοι μισθοί και οι συντάξεις, αφού τώρα προέχει, όπως λένε, «να θωρακιστεί αμυντικά η χώρα».

Το τι εννοούν, βέβαια, αυτοί όταν μιλάνε για «άμυνα», το βλέπουμε όταν στέλνουν τους πυραύλους Patriot στη Σαουδική Αραβία, ή τις πολεμικές φρεγάτες στην Ερυθρά, και τα όπλα, τις σφαίρες και τα θωρακισμένα στην Ουκρανία. Τώρα μάλιστα διαβάζουμε πως σχεδιάζουν να στείλουν και Patriot εκεί.

Η Γερμανία ήταν η πρώτη και η Ελλάδα η τρίτη χώρα της ΕΕ, οι οποίες έσπευσαν να καταθέσουν αίτημα εξαίρεσης των πολεμικών δαπανών από τους δημοσιονομικούς περιορισμούς, για να μπορέσουν να δώσουν ακόμα περισσότερα!!!

Με το πιστόλι στον κρόταφο, οι λαοί καλούνται να αποδεχθούν ως σωτηρία τους πολεμικούς στόχους των ιμπεριαλιστών

Με τη στροφή στην πολεμική οικονομία, προσπαθούν να πετύχουν και μια πρόσκαιρη οικονομική αναζωογόνηση, να μεταθέσουν για λίγο αργότερα το ξέσπασμα μιας νέας καπιταλιστικής κρίσης, που, ειδικά στη Γερμανία της τριετούς ύφεσης, φαίνεται ήδη καθαρά στον ορίζοντα.

Με έναν σμπάρο δυο τρυγόνια δηλαδή, και ευκαιρίες για κερδοφόρες επενδύσεις για τους καπιταλιστές, μιας και η «πράσινη ανάπτυξη» δεν απέδωσε τα αναμενόμενα, και διεκδίκηση μεγαλύτερου κομματιού της ιμπεριαλιστικής λείας μέσω της παραγωγικής κατανάλωσης του πολεμικού προϊόντος.

Γι’ αυτό στη Γερμανία προβάλλεται ως λύση απέναντι στη μειωμένη παραγωγή της αυτοκινητοβιομηχανίας η μετατροπή της σε πολεμική, με «τυράκι στη φάκα» τη διατήρηση των θέσεων εργασίας.

Γι’ αυτό στην Ελλάδα οι ίδιοι που διέλυσαν την κρατική αμυντική βιομηχανία τα χρόνια των μνημονίων, τώρα καλούν τον λαό να κάνει δική του αγωνία το πόσο μεγάλο κομμάτι από τα εξοπλιστικά πακέτα θα καταλήξει σε χέρια Ελλήνων βιομηχάνων, οι οποίοι ήδη τρίβουν τα χέρια τους, περιμένοντας τις υπεργολαβίες από τα αμερικάνικα, ισραηλινά και άλλα μονοπώλια.

Με το πιστόλι στον κρόταφο, οι λαοί καλούνται να αποδεχθούν ως σωτηρία τους πολεμικούς στόχους των ιμπεριαλιστών, ενώ τους οδηγούν κατευθείαν στον όλεθρο, βάζοντάς τους να παράγουν τα κανόνια, πριν τους στείλουν να γίνουν κρέας γι’ αυτά.

Στο προσκήνιο προβάλλει τώρα ακόμα πιο επιτακτικά η ανάγκη να διαχωριστεί ο λαός και το κίνημά του από αυτούς τους σχεδιασμούς, και στη Γερμανία και στην Ελλάδα και παντού. Δυναμώνοντας τη δική του αυτοτελή πάλη, να ανατρέψει την εξουσία των εκμεταλλευτών, που για τα συμφέροντα και τους ανταγωνισμούς τους δεν διστάζουν μπροστά σε κανένα έγκλημα.

Για να μπορέσουν επιτέλους οι μεγάλες σύγχρονες παραγωγικές δυνατότητες σε κάθε χώρα να αξιοποιηθούν σχεδιασμένα με σκοπό τη βελτίωση της ανθρώπινης ζωής και όχι για να σπέρνουν τον θάνατο.

Χρέος μας να συνεχίσουμε στον δρόμο που χαράχτηκε μέχρι την τελική νίκη των λαών

Ο προηγούμενος αιώνας, που «εγκαινιάστηκε» με τη Μεγάλη Οκτωβριανή Σοσιαλιστική Επανάσταση το 1917, συνεχίστηκε με την εποποιία της Αντιφασιστικής Νίκης το 1945. «Εκλεισε» δυστυχώς με τις αντεπαναστατικές ανατροπές της περιόδου 1989-1991, τις τραγικές συνέπειες τις ζούμε όλοι μας τα τελευταία 35 χρόνια.

Οι λαοί όμως αναγνωρίζουν την ανωτερότητα του σοσιαλισμού, παρά τις αδυναμίες του, κυρίως αυτοί που τον έζησαν, ανάμεσά τους και η πλειοψηφία των Γερμανών που έζησαν στην DDR.

Ο 21ος αιώνας δείχνει ήδη σε όλο το «μεγαλείο» της τη βαρβαρότητα του καπιταλισμού, με τους πολέμους, τις κρίσεις, την εκμετάλλευση, τη φτώχεια, την ανεργία, την καταπίεση.

Το να τιμάς λοιπόν την Ιστορία, σημαίνει πάνω από όλα να τη μελετάς, βγάζοντας σύγχρονα συμπεράσματα για την πάλη σήμερα και να συνεχίζεις να παλεύεις ακόμη πιο δυναμικά, πιο μαχητικά, πιο αποτελεσματικά.

Το ΚΚΕ έρχεται από μακριά και πηγαίνει πολύ μακριά. Με το αίμα των καλύτερων παιδιών του, έχει αποδείξει την αφοσίωσή του στην εργατική τάξη, στο δίκιο του λαού, στον σοσιαλισμό, στον προλεταριακό διεθνισμό! Από τα χαρακώματα του Ισπανικού Εμφυλίου έως την Καισαριανή.

Εχουμε λοιπόν απέναντι στις προηγούμενες γενιές κομμουνιστών, όπως και απέναντι στη σημερινή και τις επόμενες γενιές, ένα σημαντικό χρέος. Να συνεχίσουμε στον δρόμο που χαράχτηκε με μεγαλύτερη ακόμα γνώση, αισιοδοξία, τόλμη και ορμή, μέχρι την τελική νίκη των λαών.

Στις πλάτες μας πέφτει το μεγάλο καθήκον να δικαιώσουμε τις προσδοκίες, να συμβάλλουμε στην πάλη των λαών όλου του κόσμου.

Η πάλη που δίνουμε στην Ελλάδα τα τελευταία χρόνια, γνωρίζουμε ότι κάνει κομμουνιστές και άλλους αγωνιστές στο εξωτερικό να τη μελετούν, να θέλουν να τη γνωρίσουν, να τη συζητήσουμε.

Θα ήθελα να αναφέρουμε ένα γεγονός μόνο, ως παράδειγμα. Κατά τη συνεχή εναλλαγή βαθιάς οικονομικής κρίσης με την ασταθή οικονομική ανάκαμψη στη χώρα μας τα τελευταία 15 χρόνια, που «έστειλε» πολλούς από εσάς στο εξωτερικό, αποδείχτηκε περίτρανα η ορθότητα κατηγορηματικής εναντίωσης του ΚΚΕ για στήριξη, συμμετοχή ή ανοχή σε κάθε μορφή καπιταλιστικής διαχείρισης που άσκησαν και ασκούν τα συστημικά κόμματα, με όποιο πρόσημο και ονομασία κι αν παρουσιάστηκαν.

Αυτή η στάση βοήθησε και βοηθά και άλλους λαούς, κινήματα, να μην πέσουν στην παγίδα που στήνουν και σε άλλες χώρες οι καπιταλιστές για δήθεν «ενότητα της Αριστεράς», των «προοδευτικών δυνάμεων», καλλιεργώντας τη λογική του «μικρότερου κακού».

Αλλωστε, αντίστοιχη πείρα υπάρχει και στο Βερολίνο. Οπου οι λαϊκές προσδοκίες για ανθρώπινα ενοίκια (αφού ο καπιταλισμός μετέτρεψε και τη στέγη σε εμπόρευμα) οδήγησαν αρκετούς εργαζόμενους εδώ να στηρίξουν την «Αριστερά», την DIE LINKE, η οποία, βέβαια, αναρριχώμενη στην εξουσία στο κρατίδιο υλοποίησε την ίδια πολιτική με τα άλλα αστικά κόμματα, έγραψε στα παλιά της τα παπούτσια τη λαϊκή εναντίωση στην εμπορευματοποίηση της στέγης που εκφράστηκε και με τοπικό δημοψήφισμα.

Τα λέμε όλα αυτά γιατί, στις σημερινές συνθήκες της πολεμικής οικονομίας και πολεμικής προετοιμασίας, θα φουντώσουν ξανά τα διλήμματα, οι πιέσεις προς την εργατική τάξη, να μπει «κάτω από ξένη σημαία».

Οι Οργανώσεις του ΚΚΕ στο εξωτερικό μπορούν να συμβάλουν σημαντικά στην κατεύθυνση αναζωογόνησης του Κομμουνιστικού Κινήματος

Συνολικότερα, οι Κομματικές Οργανώσεις του ΚΚΕ στο εξωτερικό έχουν μεγάλη προσφορά στη στήριξη και προώθηση της πολιτικής του ΚΚΕ και αυτό συμβαίνει και εδώ στη Γερμανία. Σήμερα, μπορούν να αναλάβουν πρόσθετες ευθύνες, να εντάξουν πιο ουσιαστικά στη δράση τους τον στόχο της επίδρασης για την ανάπτυξη του κομμουνιστικού κινήματος.

Αυτή θα είναι μια πολύ σημαντική συμβολή στην κατεύθυνση αναζωογόνησης του Κομμουνιστικού Κινήματος, για το μεγάλο άλμα των νέων ορμητικών και νικηφόρων σοσιαλιστικών επαναστάσεων, που μπορούν να συγκλονίσουν και αυτόν τον αιώνα.

Για αυτό απαιτείται από σήμερα η ιδεολογικοπολιτική δουλειά και η μαζική δράση σε κάθε χώρα, σε κάθε μεγάλη πόλη, σε μεγάλα εργοστάσια, επιχειρήσεις, σε χώρους εκπαίδευσης και Υγείας, με σχέδιο, χαρτογράφηση, με μεγαλύτερη επιμονή στους ντόπιους εργαζόμενους, παίρνοντας υπόψη τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι εργαζόμενοι, την κατάσταση που βιώνουν από την επίθεση του κεφαλαίου και την πολιτική των αντιλαϊκών κυβερνήσεων.

Απαιτείται ένταση της διαπάλης με τα αστικά κόμματα, ιδιαίτερα με τη σοσιαλδημοκρατία, που δουλεύει μεθοδικά για τη χειραγώγηση των εργαζομένων, ελέγχει και έχει προσδέσει το εργατικό συνδικαλιστικό κίνημα στην Ευρώπη και σε άλλες περιοχές στο άρμα του κεφαλαίου. Διαπάλη με τον οπορτουνισμό που λειτουργεί διαβρωτικά χρησιμοποιώντας το Κόμμα της Ευρωπαϊκής Αριστεράς (ΚΕΑ), τη λεγόμενη «Παγκόσμια Αντιιμπεριαλιστική Πλατφόρμα» και άλλα τέτοια σχήματα.

Απαιτείται να δουλέψουμε με κατεύθυνση οργάνωσης των κομμουνιστών και των φίλων του Κόμματος στα συνδικάτα, με αυτοτελή δουλειά και επεξεργασμένα πλαίσια δράσης, με στόχο τη συγκρότηση πυρήνων, επιτροπών αγώνα, από Ελληνες και ντόπιους εργάτες, σε διαπάλη με τις ηγεσίες και τους μηχανισμούς των συνδικάτων που ελέγχονται από την εργοδοσία, τους μηχανισμούς της σοσιαλδημοκρατίας. Να δουλέψουμε σε συντονισμό με τα Κομμουνιστικά Κόμματα με τα οποία συνεργάζεται αδελφικά το Κόμμα μας.

Ετσι θα συμβάλλουμε ώστε να ανατρέπεται ο σημερινός αρνητικός συσχετισμός δύναμης παντού, σε όλες τις χώρες. Ετσι η εργατική – λαϊκή πάλη που διεξάγεται στην Ελλάδα και στην οποία πρωτοστατεί το Κόμμα μας, θα βρει πραγματικό στήριγμα στους άλλους λαούς που αγωνίζονται και αυτοί για τα δίκια τους.

Γιατί, όπως πριν 80 χρόνια, που κάθε τουφεκιά του λαϊκού στρατού στην Ελλάδα συνέβαλε στην πάλη των υπόλοιπων λαών του κόσμου ενάντια στον ναζισμό και αντίστοιχα η νίκη στο Βερολίνο γιορταζόταν σε κάθε γωνιά της Γης.

Ετσι και σήμερα, κάθε αγώνας ενάντια στην αντεργατική – αντιλαϊκή πολιτική σε κάθε χώρα μπορεί να στηρίζει και να συμβάλλει στην πορεία της λαϊκής πάλης ενάντια στους καπιταλιστές σε όλα τα μήκη και πλάτη της οικουμένης.

Σήμερα, πιο έμπειροι και εξοπλισμένοι, μπορούμε να ανταποκριθούμε στις απαιτήσεις των καιρών! Να οικοδομήσουμε τη μεγάλη αντικαπιταλιστική συμμαχία που θα αντιπαλέψει την αντεργατική – αντιλαϊκή πολιτική, θα βάλει τέλος στη βαρβαρότητα του καπιταλισμού.

Αυτή θα είναι και η πραγματική τιμή στη Μεγάλη Αντιφασιστική Νίκη των Λαών! Αναδεικνύοντας ότι ο σοσιαλισμός είναι που συνέτριψε τον φασισμό! Και αυτή η πάλη αποτελεί πηγή έμπνευσης και διδαγμάτων για τη μόνη πραγματική εναλλακτική λύση στην καπιταλιστική βαρβαρότητα, τον σοσιαλισμό – κομμουνισμό!

Προχωράμε μπροστά, θα τα καταφέρουμε! Οι λαοί θα τα καταφέρουν»!

Το πρόγραμμα του συγκινητικού αφιερώματος που ακολούθησε

Αναλυτικά τα τραγούδια που ακούστηκαν:

1. Ο ύμνος του ΕΛΑΣ, Συνθέτης: D.Shostakovich, Στιχουργός: Σ. Μαυροειδή-Παπαδάκη, 1940, Ελλάδα- ΕΣΣΔ.

Ο «Ύμνος του ΕΛΑΣ», ένα τραγούδι του ελληνικού αντιστασιακού κινήματος που εξυμνεί τον ηρωισμό του ΕΛΑΣ, που πολέμησε για την απελευθέρωση της Ελλάδας, αλλά και όσους σε προηγούμενες ιστορικές περιόδους πάλεψαν για την ανεξαρτησία της. Η μετάφραση στα ρώσικα του Μπολότιν φαίνεται να είναι μια προσαρμογή των αρχικών στίχων, σε τρεις στροφές αντί για τις επτά του πρωτότυπου.

2. Несокрушимая и Легендарная (Άφθαρτος και μυθικός). Συνθέτης: A.Alexandrov, 1940, ΕΣΣΔ.

Το “Несокрушимая и Легендарная” αναδεικνύει τον ηρωισμό του Κόκκινου Στρατού κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και κατά την περίοδο της ΕΣΣΔ. Επίσης, αναφέρεται στη δύναμη και την αντοχή του σοβιετικού λαού, που παρόλα τα εμπόδια και συνεχίζει τον αγώνα του ανεξαρτήτως των αντιξοοτήτων.

3. Und was bekam des Soldaten Weib, Συνθέτης: K. Weil, Στιχουργός: B. Brecht, 1943, Γερμανία.

Και τι πήρε [ως δώρο] η γυναίκα του στρατιώτη

από την παλιά πρωτεύουσα της Πράγας;

Από την Πράγα πήρε τα ψηλοτάκουνα παπούτσια,

έναν χαιρετισμό και τα ψηλοτάκουνα παπούτσια,

Αυτά πήρε από την πόλη της Πράγας.

Το τραγούδι περιγράφει την προέλαση της ναζιστικής πολεμικής μηχανής μέσα από τα δώρα που στέλνει ο ναζί στρατιώτης στην περήφανη σύζυγο στο σπίτι. Όμως στο τέλος από τη Μόσχα, η σύζυγος λαμβάνει μια μαύρη πλερέζα.

4. J”attends un navire. Συνθέτης: K. Weil, Στιχουργός: J. Deval, 1934, Γαλλία.

Το τραγούδι γράφτηκε για το μιούζικαλ Marie Galante, αλλά αργότερα έγινε ανεπίσημος ύμνος της γαλλικής Αντίστασης.

5. An die Nachgeborenen (προς τους γεννηθέντες μετά), Elegie I ,II. Συνθέτης: H.Eisler, Στιχουργός: B. Brecht, 1934-1938, Γερμανία.

Τι εποχές είναι αυτές που

το να μιλάμε για δέντρα είναι σχεδόν έγκλημα,

επειδή συνεπάγεται σιωπή για τόσα πολλά κακώς κείμενα!

Αυτός που περπατάει ήσυχα στην απέναντι πλευρά του δρόμου

Μάλλον δεν είναι πια διαθέσιμος για τους φίλους του που έχουν ανάγκη;

[…]

Εσείς όμως, όταν έρθει η ώρα

που ο άνθρωπος θα γίνει αρωγός του ανθρώπου,

να μας θυμάστε

Πρόκειται για ένα ποίημα στο οποίο ο B. Brecht ως εξόριστος ποιητής, εκφράζει τις απόψεις του τόσο για τους “σκοτεινούς καιρούς” του ναζισμού όσο και για το παρελθόν και το μέλλον, που αποτελεί το πραγματικό μήνυμα “προς τους γεννηθέντες μετά”. Τα λόγια του Μπρεχτ απευθύνονται σε εμάς, όσους γεννηθήκαμε μετά, ώστε να ανατρέξουμε στους αγώνες εκείνης της περιόδου και να συνεχίσουμε το έργο της οικοδόμησης μιας δίκαιης κοινωνίας.

6. Lied einer Deutchen Mutter, Συνθέτης: H.Eisler, Στιχουργός: B. Brecht, 1943, Γερμανία.

Γιε μου, σου έδωσα τις μπότες

και αυτό το καφέ πουκάμισο:

Αν ήξερα τι ξέρω σήμερα,

θα προτιμούσα να είχα κρεμαστεί.

Πρόκειται για ένα ποίημα ρόλων, όπου μια μητέρα απευθύνεται στον νεκρό γιο της. Αναγνωρίζει τις ευθύνες της αφού η ίδια ενθάρρυνε την ένταξή του στο NSDAP από άγνοια, αντί να τον αποτρέψει.Έτσι, το δικαίωμα της εξαγωγής συμπερασμάτων προκύπτει από όσα γνωρίζει σήμερα η ίδια. Αυτή η γνώση κορυφώνεται στην τελευταία πρόταση του ποιήματος: «Ήταν το σάβανο σου».

7. In Sturmesnacht, Συνθέτης: H.Eisler, Στιχουργός: B. Brecht, 1943, Γερμανία.

Ο Eisler μελοποίησε το In Sturmesnacht του Μπρεχτ, υπό την επίδραση της σοβιετικής εποποιίας στο Στάλινγκραντ. Το ποίημα περιέχει την παράθεση μιας φράσης από τη «Διαταγή προς τον Κόκκινο Στρατό» αριθ. 55 του Στάλιν της 23ης Φεβρουαρίου 1942.

8. Beat!Beat! Drums ! Walt Whitman songs

9. Dirge for two veterans Συνθέτης: K. Weil, Στιχουργός: W. Whitman, 1941, Γερμανία.

Μετά την επίθεση στο Περλ Χάρμπορ, ο Weil συνέθεσε γρήγορα τρεις μελοποιήσεις ποιημάτων του Γουίτμαν από την εποχή του αμερικανικού εμφυλίου πολέμυο: η πρώτη, το «Beat! Beat! Drums!» είναι ένα πολεμικό προσκλητήριο.Το “Dirge for Two Veterans”, είναι ένα βαθιά συγκινητικό μπλουζ.

10. Θυσιαστήριο

11. Στους δρόμους

12. Ζήτω τα Ελληνόπουλα

13. Ύμνος της Π.Ε.Ε.Α

14. Κούρσεψαν την χώρα μας Συνθέτης: Αλέκος Ξένος, δεκαετία 1940, Ελλάδα.

Ο Αλέκος Ξένος, ο συνθέτης της Αντίστασης, είναι παράδειγμα σπουδαίου δημιουργού και αφοσιωμένου κομμουνιστή αγωνιστή και πορεύτηκε σ’ όλη του τη ζωή δίνοντας «τα πάντα για τους αδύνατους, για το ανθρώπινο δίκιο». Παιδί μιας γενιάς που σήκωσε το ανάστημά της σε ξένους και ντόπιους δυνάστες, υπηρέτησε την τέχνη του μετέχοντας παράλληλα στους αγώνες δυναμικά και με συνέπεια, παρά το κόστος που σήμαινε αυτή η συμμετοχή. Ανταποκρίθηκε στο κάλεσμα αντίστασης του λαού μας και ήταν παρών στους αγώνες του πρώτα στην Αθήνα και μετά στο βουνό. Βίωσε την ΕΑΜική Αντίσταση και σαν αγωνιστής και σαν καλλιτέχνης. Είναι χαρακτηριστικά αυτά που γράφει για το αντάρτικο τραγούδι: «Ποτέ στην Ελλάδα το τραγούδι σαν μέσο διάδοσης των πιο πλατιών λαϊκών ελπίδων (…) δε γνώρισε αυτή την άνθηση, δεν τραγουδήθηκε από τόσους ανθρώπους. Ποτέ δεν ήταν τόσο δεμένο σ’ ένα πανανθρώπινο αδελφικό αγκάλιασμα με τους άλλους λαούς, ποτέ δεν τραγουδήθηκε από τόσο πολυπρόσωπες χορωδίες, όπως στις πόλεις την περίοδο της απελευθέρωσης».

15. L’ affiche rouge, Συνθέτης: L. Ferre, Στιχουργός: L. Aragon, 1961, Γαλλία.

Το «L’affiche rouge» είναι ένα τραγούδι από το άλμπουμ Les Chansons d’Aragon (1961) του Léo Ferré. Οι στίχοι του βασίζονται στο ποίημα Strophes pour se souvenir (Στροφές για να θυμηθούμε) που έγραψε ο Louis Aragon το 1955 για τα εγκαίνια ενός δρόμου στο 20ό διαμέρισμα του Παρισιού, που ονομάστηκε «rue du Groupe Manouchian» προς τιμήν των 23 μελών αντιστασιακών που εκτελέστηκαν από τους Ναζί στο Mont-Valérien. Η υπόθεση έγινε γνωστή με το όνομα Affiche rouge («Κόκκινη Αφίσα») επειδή οι Γερμανοί στόλισαν το Παρίσι την άνοιξη του 1944 με χιλιάδες κόκκινες αφίσες που κατήγγειλαν τους εκτελεσθέντες ως μετανάστες και αντιστασιακούς.

16.La complainte du partisan, Συνθέτης: A. Marly (Cohen), Στιχουργός:E. d’Astier de la Vigerie, 1943, Γαλλία.

Το τραγούδι των παρτιζάνων είναι ένα κάλεσμα στον αγώνα για αντίσταση ενώ παράλληλα ο θρήνος τους είναι ένας φόρος τιμής στο θάρρος και τη θυσία. Το La complainte du partisan έγινε διάσημο μετά τον πόλεμο, για να τιμηθούν όσοι είχαν δώσει της ζωή τους στην πάλη ενάντια στον φασισμό. Το τραγούδι απέκτησε διεθνή φήμη όταν διασκευάστηκε από τον Καναδό τραγουδιστή Leonard Cohen.

17. Chant du Partisan, Συνθέτης: A. Marly, Στιχουργός: J. Kessel και M. Druon, 1943, Γαλλία.

Το κομμάτι γράφτηκε και μελοποιήθηκε αφότου η A. Marly άκουσε το ρωσικό τραγούδι «Through Valleys and Over Hills», το οποίο της έδωσε την έμπνευση. Οι στίχοι του τραγουδιού περιστρέφονται γύρω από την ιδέα του αγώνα ζωής και θανάτου για την απελευθέρωση. Μετά τον πόλεμο, το «Chant du Partisan» έγινε τόσο δημοφιλές που προτάθηκε ως ο νέος εθνικός ύμνος της Γαλλίας. Για ένα σύντομο διάστημα αποτέλεσε τον ανεπίσημο εθνικό ύμνο, παράλληλα με τον επίσημο «Μασσαλιώτιδα».

18. Solitaritätslied, Συνθέτης: H.Eisler, 1929, Γερμανία.

Το “Τραγούδι της Αλληλεγγύης” είναι ένα εργατικό τραγούδι, που γράφτηκε με φόντο τη μεγάλη οικονομική κρίση, για τις ανάγκες της ταινίας Κούλε Βάμπε ή: Σε ποιον ανήκει ο κόσμος; Ιδιαίτερα εντυπωσιακή είναι η μουσική απόδοση στο τέλος του τελευταίου ρεφρέν. Οι τρεις τελευταίες ερωτήσεις του τραγουδιού επαναλαμβάνονται σε αυτή την ημιτελή κατάληξη δύο φορές συνεχόμενα. Έτσι, η ερώτηση «Τίνος είναι το αύριο, τίνος είναι ο κόσμος;» παραμένει ανοιχτή προς τον ακροατή και απαιτεί απάντηση.

19. Ιερός Πόλεμος, 1941, ΕΣΣΔ.

Ο “Ιερός Πόλεμος” αποτελεί σύμβολο του αγώνα του ηρωικού σοβιετικού λαού κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.Έχει συνδεθεί όσο ίσως κανένα άλλο τραγούδι με την εποποιία του Κόκκινου Στρατού και το τσάκισμα του ναζισμού μέσα στο Βερολίνο, τον Μάη του 1945. Τον Ιούνη 1941, στο σιδηροδρομικό σταθμό «Μπελαρούσκι» της Μόσχας μια ομάδα του μουσικοχορευτικού συγκροτήματος του Κόκκινου Στρατού που θα έφευγε στη συνέχεια για το μέτωπο, θα ερμηνεύσει το τραγούδι για πρώτη φορά σκορπώντας ενθουσιασμό. Γρήγορα, θα περάσει στα χείλη των μαχητών και των μαχητριών του Κόκκινου Στρατού, συντελώντας στη διατήρηση του υψηλού ηθικού τους και ο σοβιετικός λαός θα το κατατάξει στα πιο δημοφιλή και αγαπημένα τραγούδια του.

Category Archive

Το ΚΚΕ θα επιμένει και θα αναδεικνύει το θέμα πολύμορφα

Επίκαιρο όσο ποτέ ζήτημα

Δε μπορεί να υπάρξει συμφιλίωση με τα εγκλήματα και την ιδεολογία του γερμανικού ιμπεριαλισμού

Η Σοβιετική Ενωση σήκωσε το κύριο βάρος της πάλης κατά του φασισμού – ναζισμού

Η απόδοση των γερμανικών αποζημιώσεων αποτελεί δίκαιο αίτημα του ελληνικού λαού

Πολύτιμο ιστορικό δίδαγμα η προσήλωση στον στόχο της εργατικής εξουσίας σε όλες τις συνθήκες

Ο ελληνικός λαός απέδειξε ότι η φωνή του μπορεί να ακουστεί δυνατά

Οι ανταγωνισμοί των ιμπεριαλιστικών κρατών και συμμαχιών οξύνονται με όλες τις μορφές

Χρέος μας να συνεχίσουμε στον δρόμο που χαράχτηκε μέχρι την τελική νίκη των λαών

Το πρόγραμμα του συγκινητικού αφιερώματος που ακολούθησε