Τους 120 εκτελεσμένους κομμουνιστές στην Αγία Τριάδα Αγρινίου τίμησαν με μια μαζική εκδήλωση στην πλατεία Ηρώων της πόλης, το απόγευμα της Τετάρτης 15 Απριλίου, οι Οργανώσεις Αιτωλοακαρνανίας του ΚΚΕ και της ΚΝΕ και το τοπικό Παράρτημα της ΠΕΑΕΑ-ΔΣΕ.
Μέσα σε κλίμα συγκίνησης, έδωσαν το «παρών» εργαζόμενοι, νεολαία, άνθρωποι όλων των ηλικιών, αρκετοί απόγονοι ή συγγενείς των εκτελεσμένων που ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμα των Οργανώσεων του Κόμματος και της ΚΝΕ για τα 82 χρόνια από τη ματωμένη Μεγάλη Παρασκευή του 1944.
Τότε, 14 Απρίλη 1944, πρωτοπόροι καπνεργάτες, τσαγκάρηδες και άλλοι εργάτες στήθηκαν απέναντι στα πολυβόλα των ναζί Γερμανών κατακτητών. Ανάμεσά τους ήταν και η Κατίνα Χατζάρα, πρωτεργάτρια της Εθνικής Αλληλεγγύης στην πόλη και τις γύρω περιοχές. Νωρίτερα, τρεις αγωνιστές της Εθνικής Αντίστασης, ανάμεσά τους δύο ΕΠΟΝίτες, οι Πάνος Σούλος και Χρήστος Σαλάκος, καθώς και ο Αβραάμ Αναστασιάδης, συνταξιούχος τραπεζικός υπάλληλος, απαγχονίστηκαν στην κεντρική πλατεία της πόλης.
Η θυσία όλων από τους κατακτητές και τους ντόπιους συνεργάτες τους έγινε ποίημα, με τον Γιάννη Ρίτσο να γράφει το «Αναστάσιμο Μνημόσυνο», «για τους πεσόντες στην κατοχή Αγρινιώτες και για όλους τους Ρωμιούς – θύματα του ναζισμού», όπως και ο ίδιος ανέφερε.
«Μας δείχνουν ότι τίποτα δεν είναι ακατόρθωτο!»
«Κάθε φορά που πατάμε αυτόν τον τόπο, τόπους σαν αυτόν σε όλη τη χώρα, νιώθουμε χρέος, τιμή και ευθύνη», ανέφερε στην κεντρική ομιλία του ο Αλέξανδρος Παγώνης, μέλος της ΚΕΟΕ και του ΓΠ Δυτικής Ελλάδας του ΚΚΕ, και σε άλλο σημείο τόνισε:
«Κανείς τους δεν λύγισε, κανείς τους δεν πρόδωσε τον αγώνα, τον λαό, το Κόμμα.
Ήταν μία ακόμα ηρωική πράξη αντίστασης, στο πλαίσιο του συνολικού αγώνα του ελληνικού λαού, των άλλων λαών της κατεχόμενης Ευρώπης, που μαζί με την εποποιία του Κόκκινου Στρατού και του σοβιετικού λαού έφεραν τελικά την πολυπόθητη μέρα της λευτεριάς από τους ναζί κατακτητές.
Έτσι έγινε τελικά δυνατό αυτό που φάνταζε αρχικά αδύνατο, ακατόρθωτο.
Ο αγώνας του ΕΑΜ – ΕΛΑΣ γέννησε χιλιάδες αγωνιστές, χιλιάδες ιστορίες ανωνύμων και επωνύμων ηρώων, που με τις πράξεις τους έγραψαν το όνομα τους με χρυσά γράμματα στην ιστορία της αλύγιστης πάλης και το κυριότερο γεμίζουν εμάς σήμερα 82 χρόνια μετά, δύναμη για να αντιμετωπίσουμε το δικό μας Γολγοθά, να επιλέξουμε το σωστό αλλά δύσβατο μονοπάτι, το μονοπάτι του αγώνα.
Μας δείχνουν ότι τίποτα δεν είναι ακατόρθωτο, ακόμα και αν έτσι φαίνεται.
Η εκτέλεση των “120” στο Αγρίνιο είναι από τις πιο τρανές αποδείξεις ότι το ΚΚΕ στάθηκε ο κύριος αιμοδότης του απελευθερωτικού αγώνα, με χιλιάδες μέλη και οπαδούς του Κόμματος να δίνουν τη ζωή τους, ανάμεσά τους και εκατοντάδες στελέχη του. Προηγουμένως, κατά την τετράχρονη μεταξική δικτατορία, χιλιάδες κομμουνιστές πέρασαν από τις φυλακές και τις εξορίες.
Πολλοί βέβαια προσπαθούν εντέχνως να κρύψουν την ιδιότητα αυτών που εκτελέστηκαν, τι τους έφερε στο απόσπασμα.
Ότι ήταν δηλαδή κομμουνιστές, μέλη του ΕΑΜικού κινήματος, πρωτοπόροι αγωνιστές. Να μας πείσουν ότι ήταν γενικά και αόριστα 120 Έλληνες, πατριώτες, αγωνιστές.
Δεν το κάνουν μόνο ή κυρίως για να βγάλουν απ’ έξω το ΚΚΕ, κάτι που είναι και δύσκολο και το ξέρουν, γιατί δεν υπάρχει μικρός και μεγάλος αγώνας ιδιαίτερα εκείνη την εποχή που δεν οργανώθηκε από το ΚΚΕ. Εξάλλου και η ίδια η διαταγή των ναζί εκείνη τη μέρα είναι η εκτέλεση 120 κομμουνιστών όπως αναγράφεται πλέον και στο μνημείο που έχει στηθεί.
Το κάνουν για να αλλοιώσουν τον χαρακτήρα του αγώνα τους. Το κάνουν για να πείσουν ότι οι περισσότεροι δεν ήξεραν και ακριβώς πού συμμετείχαν, ότι ήθελαν απλά να εκφράσουν μια αντίσταση.
Να ακυρώσουν την ηρωική και συνειδητοποιημένη δράση τους, αψηφώντας τον θάνατο.
Από τις πρώτες μέρες της κατοχής, με τις αποδράσεις από τις εξορίες και τις φυλακές, το Κόμμα στήθηκε ξανά στα πόδια του, μπήκε μπροστά.
Για το ΕΑΜ. Για τον ΕΛΑΣ. Την Εθνική Αλληλεγγύη. Χωρίς το Κόμμα όρθιο, τίποτα δεν μπορούσε να γίνει. Χωρίς το Κόμμα όρθιο, δεν θα υπήρχε ο ΕΛΑΣ. Χωρίς τις πολιτικές οργανώσεις, δεν μπορούσε να κρατηθεί το αντάρτικο. Γι’ αυτό και οι ναζί ήξεραν πού χτυπούσαν».
Μίλησε ανάμεσα σε άλλα για την εκτέλεση των «120», το γεγονός ότι και αυτά τα γεγονότα πέρασαν στο Πάνθεον της ιστορίας μαζί με την εκτέλεση των 200 της Καισαριανής, καλώντας και στην επιτυχία της πανεξόρμησης του «Ριζοσπάστη» το Σαββατοκύριακο 25 – 26 Απρίλη, με την ειδική έκδοση μετά και τη δημοσίευση των συγκλονιστικών φωτογραφιών από την 1η Μάη του 1944.
Τώρα να δυναμώσει ο εργατικός – λαϊκός αγώνας
Στάθηκε στα γεγονότα του σήμερα, με την ένταση του ιμπεριαλιστικού πολέμου μετά και την επίθεση των ΗΠΑ και Ισραήλ στο Ιράν, την εμπλοκή της Ελλάδας και τους κινδύνους που μεγαλώνουν για τον ελληνικό λαό, τις συνέπειες που ήδη υφίσταται με την ακρίβεια, την αποστολή μονάδων των Ενόπλων Δυνάμεων εκτός συνόρων με τη σύμφωνη γνώμη και των άλλων αστικών κομμάτων (ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ κ.α.) και επεσήμανε:
«Γι’ αυτό δεν πρέπει, οι εργαζόμενοι του ιδιωτικού και δημόσιου τομέα, οι αυτοαπασχολούμενοι επαγγελματίες, οι αγρότες, οι συνταξιούχοι, οι φοιτητές και οι μαθητές, να δεχτούν να αναστείλουν τις διεκδικήσεις τους, στο όνομα μίας ακόμα “έκτακτης κατάστασης”.
Απέναντι στα μέτρα-κοροϊδία και στα κυβερνητικά καλέσματα για “σύνεση” και “υπομονή”, προκειμένου να μην απειληθούν οι “δημοσιονομικοί στόχοι”, αλλά και απέναντι στις “κοστολογημένες προτάσεις” της βολικής αντιπολίτευσης.
Τώρα χρειάζεται να δυναμώσει ο εργατικός – λαϊκός αγώνας για να μην πληρώσουν οι εργαζόμενοι τις συνέπειες της πολεμικής εμπλοκής. Το ελάχιστο σήμερα είναι: Η κατάργηση του ΦΠΑ στα είδη πλατιάς λαϊκής κατανάλωσης. Του ΕΦΚ στην Ενέργεια, που στο πλαίσιο των ανατιμήσεων αυξάνουν και τη φοροληστεία του λαού, τα ματωμένα πλεονάσματα. Είναι το πλαφόν στις τιμές των καυσίμων και της Ενέργειας στη χονδρική αγορά και τους ενεργειακούς ομίλους. Οι ουσιαστικές αυξήσεις στους μισθούς με πλήρη και πραγματική επαναφορά των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας».
Αναδεικνύει τη ρίζα των σκανδάλων
Μπροστά στη σαπίλα που αναδίδεται από το αστικό πολιτικό σύστημα και από τα διάφορα σκάνδαλα όπως των υποκλοπών, του ΟΠΕΚΕΠΕ κ.ά., υπογράμμισε:«Το ΚΚΕ, σε αντίθεση με τα άλλα κόμματα, εντοπίζει τη ρίζα όλων αυτών των σκανδάλων και εγκλημάτων στο ίδιο το σύστημα, το οποίο έχει στον πυρήνα της “νόμιμης” λειτουργίας του, το κυνήγι του κέρδους.
Εμείς δεν καλλιεργούμε αυταπάτες ότι το σημερινό εχθρικό κράτος, που υπάρχει για να κατοχυρώνει την αδικία, μπορεί ποτέ να γίνει “κράτος δικαίου”.
Δεν παραμυθιάζουμε τον λαό ότι το σάπιο και διεφθαρμένο σύστημα μπορεί να “καθαριστεί”, αν καθίσουν στις κυβερνητικές καρέκλες κάποια άλλα πρόσωπα».
Για να δυναμώσει η ελπίδα, η οργάνωση και η δύναμη του λαού!
Υπογραμμίζοντας πως «η ιστορία αυτού του τόπου είναι τόσο βαριά που δεν αφήνει τη λήθη να την πλακώσει. Κάθε τόσο, πηγαίνει ορμητικά στο φως για να μας υπενθυμίσει τι σημαίνει πάλη, σκοπός, αφοσίωση, ανιδιοτέλεια», αναφέρθηκε στην ανάγκη να δυναμώσει σήμερα η συμπόρευση με το ΚΚΕ, σημειώνοντας:
«Από τους αφανείς ήρωες που δεν συμβιβάζονται με την εκμετάλλευση και την καταπίεση, μέχρι τους “120” που στάθηκαν μπροστά στα εκτελεστικά αποσπάσματα χωρίς να λυγίσουν, δίνοντας τη ζωή τους για τα ιδανικά της λευτεριάς και του δίκιου.
Εκείνοι δεν διάλεξαν την ενότητα με τους εκμεταλλευτές και τους συνεργάτες των κατακτητών.
Διάλεξαν τη μεριά του λαού, τη μεριά της ασυμβίβαστης πάλης με τη βαρβαρότητα, όποια μορφή κι αν παίρνουν. Μπροστά σε αυτή τη θυσία υποκλινόμαστε. Κατανοούμε καλύτερα τον ρόλο και την αποστολή μας σήμερα.
Γιατί το ζήτημα δεν είναι αν θέλεις να ζήσεις καλύτερα, χωρίς θυσίες και κινδύνους. Αυτό είναι αυτονόητο για κάθε άνθρωπο και φυσικά για τους κομμουνιστές.
Το ζήτημα είναι μπροστά στις θυσίες για τα συμφέροντα του κεφαλαίου, στους οποίους υποβάλλεται καθημερινά ο λαός μας και με υπαρκτό πάντα τον κίνδυνο αυτές οι θυσίες να γίνουν ακόμη μεγαλύτερες, αν συνυπολογίσουμε τις εσωτερικές και διεθνείς εξελίξεις, μπροστά σε αυτόν τον κίνδυνο ο λαός μας να επιλέγει τις θυσίες της ταξικής πάλης, να βάλει το λιθαράκι, που θα οδηγήσει τελικά στο ξέφωτο, στην οικοδόμηση μιας άλλης, νέας, ανώτερης κοινωνίας
Ορκιζόμαστε στην εκπλήρωση του χρέους που έχουμε αναλάβει, ώστε ο αγώνας μας να πάει μέχρι τέλους, μέχρι να συντριβεί το σύστημα που τσακίζει τις ζωές μας. Και από αυτή την υπόσχεση δεν κάνουμε βήμα πίσω. Αυτός είναι ο δρόμος της πραγματικής πατρίδας των εργαζομένων.
Το ΚΚΕ μπαίνει μπροστά στην οργάνωση της εργατικής – λαϊκής πάλης για την έξοδο της Ελλάδας από τον πόλεμο και την απεμπλοκή από τους ιμπεριαλιστικούς σχεδιασμούς. Για την αποδέσμευση από το ΝΑΤΟ και την ΕΕ, με τον λαό κυρίαρχο και με σχέσεις αμοιβαίου οφέλους και αλληλεγγύης με τους άλλους λαούς.
Και αυτός ο δρόμος περνά μέσα από τη συμπόρευση με το ΚΚΕ, για να δυναμώσει η ελπίδα, η οργάνωση και η δύναμη του λαού, για να δυναμώσει η προοπτική της κοινωνίας και οικονομίας, που θέτει στο επίκεντρο την ικανοποίηση των πραγματικών, διευρυμένων αναγκών της πλειοψηφίας, αξιοποιώντας τις σύγχρονες δυνατότητες του σοσιαλισμού.
Δόξα και τιμή στους 120 εκτελεσμένους κομμουνιστές του Αγρινίου!
Δόξα και τιμή στους ΕΑΜίτες και ΕΛΑΣίτες!
Στους μαχητές και τις μαχήτριες του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας! Δόξα και τιμή στο ΚΚΕ!».
Αφιερώματα και άλλες δράσεις
Την εκδήλωση άνοιξε νωρίτερα θεατρικό δρώμενο με αναφορά στα γεγονότα, σε επιμέλεια της Κάτιας Ζαρκάδα, για να ακολουθήσει πριν την ομιλία κατάθεση στεφάνων στο μνημείο των εκτελεσμένων από τις Οργανώσεις του ΚΚΕ και της ΚΝΕ Αιτωλοακαρνανίας, καθώς και το Παράρτημα της ΠΕΑΕΑ-ΔΣΕ.
Πριν την κεντρική ομιλία προηγήθηκε χαιρετισμός από τον πρόεδρο του Παραρτήματος της ΠΕΑΕΑ – ΔΣΕ Γιάννη Λίτσα, ενώ η συγκέντρωση ολοκληρώθηκε με μουσικό αφιέρωμα.
